Έχεις αναρωτηθεί ποτέ αν το βραδινό που τρως λίγο πριν πέσεις για ύπνο επηρεάζει τον οργανισμό σου; Η απάντηση φαίνεται πως δεν βρίσκεται μόνο στο περιεχόμενο του πιάτου, αλλά και στο ρολόι. Επιστημονική μελέτη έδειξε ότι η κατανάλωση φαγητού αρκετές ώρες αργότερα μέσα στην ημέρα μπορεί να ενισχύσει το αίσθημα της πείνας, να περιορίσει την ενεργειακή δαπάνη και να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός διαχειρίζεται το λίπος.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Brigham and Women's Hospital και δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cell Metabolism στις 4 Οκτωβρίου 2022. Τα αποτελέσματα βάζουν στο μικροσκόπιο μια παράμετρο της διατροφής που συχνά περνά απαρατήρητη: την ώρα του γεύματος.
Το ίδιο φαγητό, αλλά με τέσσερις ώρες καθυστέρηση
Στη μελέτη συμμετείχαν 16 ενήλικες με υπερβάλλον βάρος ή παχυσαρκία. Οι ερευνητές τούς έβαλαν να ακολουθήσουν δύο διαφορετικά προγράμματα διατροφής. Στο πρώτο έτρωγαν νωρίτερα, ενώ στο δεύτερο κατανάλωναν ακριβώς τα ίδια γεύματα, αλλά περίπου τέσσερις ώρες αργότερα.
Η ποσότητα και το είδος του φαγητού παρέμειναν ίδια, όπως και παράγοντες όπως ο ύπνος, η σωματική δραστηριότητα και η έκθεση στο φως. Έτσι, οι επιστήμονες επιχείρησαν να διαπιστώσουν τι αλλάζει στον οργανισμό όταν μετακινείται μόνο η ώρα των γευμάτων.
Γιατί όσο πιο αργά τρως τόσο περισσότερο μπορεί να πεινάς
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα αφορούσε την όρεξη. Οι συμμετέχοντες ένιωθαν μεγαλύτερη πείνα όταν ακολουθούσαν το πρόγραμμα με τα καθυστερημένα γεύματα.
Την ίδια στιγμή, οι επιστήμονες εντόπισαν χαμηλότερα επίπεδα λεπτίνης, της ορμόνης που συμβάλλει στο αίσθημα του κορεσμού. Με άλλα λόγια, το σώμα φαίνεται να λαμβάνει διαφορετικά μηνύματα σχετικά με το πότε έχει χορτάσει, κάτι που μπορεί να επηρεάζει και την επιθυμία για φαγητό.
Λιγότερη ενέργεια καταναλώνει ο οργανισμός – Τι έδειξαν οι εξετάσεις λίπους
Οι αλλαγές δεν σταμάτησαν στο αίσθημα της πείνας. Όταν οι συμμετέχοντες έτρωγαν αργότερα, ο οργανισμός τους παρουσίαζε χαμηλότερη ενεργειακή δαπάνη κατά τις ώρες που παρέμεναν ξύπνιοι.
Επιπλέον, οι ερευνητές εξέτασαν δείγματα λιπώδους ιστού από επτά συμμετέχοντες. Οι αναλύσεις έδειξαν μεταβολές στη γονιδιακή έκφραση που συνδέονται με μειωμένη διάσπαση του λίπους και αυξημένη δημιουργία λιποκυττάρων.
Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν ότι η ώρα του φαγητού ενδέχεται να επηρεάζει όχι μόνο το πόσο πεινάμε, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα χρησιμοποιεί και αποθηκεύει την ενέργεια.
Τελικά, το βραδινό φαγητό οδηγεί σε αύξηση βάρους;
Όχι απαραίτητα. Η συγκεκριμένη έρευνα δεν αποδεικνύει ότι το φαγητό μετά από μια συγκεκριμένη ώρα προκαλεί αύξηση βάρους. Πρόκειται για μελέτη μικρής διάρκειας, με μόλις 16 συμμετέχοντες, η οποία εξέτασε βραχυπρόθεσμες αντιδράσεις του οργανισμού και όχι τη μακροχρόνια μεταβολή του βάρους.
Αυτό που αναδεικνύεται είναι ότι το διατροφικό ωράριο μπορεί να αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που επηρεάζει την όρεξη και τον μεταβολισμό. Δεν υπάρχει, επομένως, μια μαγική ώρα μετά την οποία απαγορεύεται να φάμε. Ωστόσο, το πότε τρώμε φαίνεται πως έχει μεγαλύτερη σημασία απ' όση ίσως πιστεύαμε.
Δεν μετράει μόνο τι τρως, αλλά και πότε
Η συστηματική μεταφορά των γευμάτων αργά το βράδυ, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από ακανόνιστο ύπνο και διατροφικό πρόγραμμα, είναι μια συνήθεια που αξίζει να προσέχουμε.
Η ποιότητα και η ποσότητα του φαγητού παραμένουν σημαντικές, όμως δεν είναι οι μόνοι παράγοντες που επηρεάζουν τον οργανισμό. Ο ύπνος και το ωράριο των γευμάτων λειτουργούν συμπληρωματικά, υπενθυμίζοντας ότι στη διατροφή δεν έχει σημασία μόνο το τι επιλέγουμε να φάμε, αλλά και το πότε.
