Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να παραβλέπονται
Η διάγνωση στους νεότερους ασθενείς συχνά καθυστερεί, γεγονός που μπορεί να δυσκολέψει την αντιμετώπιση της νόσου. Παράλληλα, ορισμένες μορφές καρκίνου του παχέος εντέρου που εμφανίζονται σε νεαρή ηλικία ενδέχεται να έχουν επιθετική πορεία.
Τα συμπτώματα που αναφέρθηκαν συχνότερα από τους ασθενείς πριν από τη διάγνωση ήταν τα εξής:
Πόνος στην κοιλιά ή στην πλάτη: Ο κοιλιακός πόνος μπορεί να μοιάζει με κράμπες και να συνοδεύεται από αέρια ή αίσθημα ότι το έντερο δεν έχει αδειάσει πλήρως. Ο πόνος στην πλάτη που επιμένει και δεν βελτιώνεται με την ξεκούραση, τις διατάσεις ή τη φυσικοθεραπεία χρειάζεται επίσης αξιολόγηση.
Μεταβολές στις κενώσεις: Ενδέχεται να εμφανιστούν επίμονη διάρροια, δυσκοιλιότητα ή αλλαγές στο σχήμα των κοπράνων, τα οποία μπορεί να γίνουν ασυνήθιστα λεπτά, σαν κορδέλα.
Απώλεια βάρους χωρίς προφανή αιτία: Η ανεξήγητη μείωση του σωματικού βάρους, ακόμη και όταν η διατροφή παραμένει σταθερή, αποτελεί ένα από τα σημάδια που χρειάζονται διερεύνηση.
Αιμορραγία από τον πρωκτό: Το αίμα μπορεί να εμφανίζεται ως ζωηρές κόκκινες γραμμές πάνω ή μέσα στα κόπρανα, να έχει σκούρο κόκκινο χρώμα ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κόπρανα να είναι μαύρα και να θυμίζουν πίσσα.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι επαγγελματίες υγείας πρέπει να αξιολογούν προσεκτικά τέτοια συμπτώματα και στους νεότερους ασθενείς. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν εμφανίζονται ανεξήγητη απώλεια βάρους ή αιμορραγία από τον πρωκτό.
Τα συγκεκριμένα συμπτώματα, πάντως, δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι υπάρχει καρκίνος, καθώς μπορεί να οφείλονται και σε άλλες, συχνότερες παθήσεις. Όταν επιμένουν ή επανεμφανίζονται, είναι σημαντικό να αξιολογούνται από γιατρό.
Τι έδειξε η μελέτη σε ασθενείς έως 21 ετών
Νεότερα ευρήματα δείχνουν ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου που διαγιγνώσκεται σε άτομα ηλικίας έως 21 ετών εντοπίζεται συχνά σε προχωρημένο στάδιο. Σε αρκετές περιπτώσεις, η νόσος έχει ήδη επεκταθεί σε γειτονικούς ιστούς ή έχει εξαπλωθεί σε απομακρυσμένα σημεία του σώματος.
Στο πλαίσιο της έρευνας εξετάστηκαν 84 ασθενείς ηλικίας έως 21 ετών που είχαν διαγνωστεί με καρκίνο του παχέος εντέρου. Η μέση ηλικία τους ήταν μόλις 16,5 έτη, ενώ το 80% δεν είχε οικογενειακό ιστορικό της συγκεκριμένης νόσου.
Κατά τη διάγνωση, περισσότεροι από τους μισούς ασθενείς βρίσκονταν ήδη στο στάδιο 3, όταν ο καρκίνος έχει επεκταθεί τοπικά ή σε κοντινούς λεμφαδένες. Το 29% είχε φτάσει στο στάδιο 4, κατά το οποίο η νόσος έχει εξαπλωθεί σε απομακρυσμένα όργανα ή σημεία του σώματος.
Οι θεραπείες και ο κίνδυνος υποτροπής
Οι ασθενείς ακολούθησαν διαφορετικές θεραπευτικές προσεγγίσεις, ανάλογα με την κατάστασή τους. Σε αυτές περιλαμβάνονταν χειρουργικές επεμβάσεις, χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία και, σε ορισμένες περιπτώσεις, δημιουργία στομίας. Η τελευταία είναι ένα τεχνητό άνοιγμα στο κοιλιακό τοίχωμα, μέσω του οποίου αποβάλλονται τα κόπρανα.
Παρά τις παρεμβάσεις, η νόσος υποτροπίασε στο 36,9% των ασθενών. Σχεδόν σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, ο καρκίνος είχε επανεμφανιστεί σε προχωρημένο στάδιο. Μέχρι την ολοκλήρωση της μελέτης, 38 από τους 84 ασθενείς, ποσοστό 45,2%, είχαν χάσει τη ζωή τους από τη νόσο.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι, καθώς οι διαγνώσεις καρκίνου σε νεαρή ηλικία γίνονται συχνότερες, είναι απαραίτητη η στενότερη συνεργασία μεταξύ των ομάδων που εξειδικεύονται στη φροντίδα παιδιών και ενηλίκων. Παράλληλα, υπογραμμίζουν τη σημασία της προσαρμογής των θεραπειών στις ανάγκες κάθε ασθενούς.
Γιατί αυξάνονται τα περιστατικά στους νέους
Η έγκαιρη διάγνωση παραμένει καθοριστικής σημασίας για την αντιμετώπιση του καρκίνου του παχέος εντέρου. Όταν η νόσος εντοπίζεται στα στάδια 1 ή 2, το ποσοστό πενταετούς επιβίωσης μπορεί να φτάσει περίπου το 90%, αν και η πρόγνωση διαφέρει ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε περίπτωσης.
Οι επιστήμονες συνεχίζουν να διερευνούν τους λόγους για τους οποίους καταγράφεται αύξηση των περιστατικών σε ολοένα νεότερες ηλικίες. Μέχρι στιγμής, εκτιμάται ότι ενδέχεται να συμβάλλει ένας συνδυασμός παραγόντων.
Μεταξύ αυτών εξετάζονται η παχυσαρκία, η δυτικού τύπου διατροφή που περιλαμβάνει πολλά επεξεργασμένα τρόφιμα, κόκκινο κρέας και ζάχαρη, καθώς και η έκθεση σε περιβαλλοντικούς παράγοντες, όπως τα μικροπλαστικά και τα φυτοφάρμακα. Στους πιθανούς παράγοντες που μελετώνται περιλαμβάνονται επίσης η χρήση αντιβιοτικών και ορισμένες βακτηριακές λοιμώξεις, όπως εκείνες που σχετίζονται με το E. coli.
Ωστόσο, οι αιτίες της αύξησης δεν έχουν αποσαφηνιστεί πλήρως και απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να διαπιστωθεί ο ρόλος κάθε παράγοντα.
Το βασικό μήνυμα των ειδικών είναι ότι επίμονα ή ανεξήγητα συμπτώματα από το πεπτικό σύστημα δεν πρέπει να παραβλέπονται λόγω νεαρής ηλικίας. Η έγκαιρη ιατρική αξιολόγηση μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό της αιτίας και, όταν χρειάζεται, στην έναρξη της κατάλληλης θεραπείας.
