Το πρώτο βήμα είναι να παραμείνετε ψύχραιμοι
Ο πανικός δεν βοηθά σε μια τέτοια περίπτωση. Αντίθετα, μπορεί να οδηγήσει σε λανθασμένες κινήσεις και να αυξήσει τους καρδιακούς παλμούς, γεγονός που μπορεί να επιταχύνει την κυκλοφορία του δηλητηρίου στον οργανισμό.
Οι οχιές που συναντώνται στην Ελλάδα δεν διαθέτουν δηλητήριο αντίστοιχο με εκείνο ιδιαίτερα επικίνδυνων ειδών φιδιών άλλων περιοχών του κόσμου. Αυτό δεν σημαίνει, όμως, ότι ένα δάγκωμα είναι ακίνδυνο ή ότι μπορεί να αγνοηθεί.
Η σωστή αντιμετώπιση είναι η άμεση μεταφορά του ανθρώπου σε νοσοκομείο. Επομένως, αντί να προσπαθήσετε να αντιμετωπίσετε μόνοι σας το περιστατικό, καλέστε βοήθεια και ακολουθήστε τις οδηγίες των ειδικών.
Πώς μπορεί να αναγνωριστεί το δάγκωμα
Το δάγκωμα οχιάς μπορεί να αφήσει δύο χαρακτηριστικά σημάδια από τα δόντια του φιδιού. Ωστόσο, δεν είναι σωστό να βασιστεί κάποιος αποκλειστικά στην παρουσία ή την απουσία αυτών των σημαδιών.
Ακόμη και αν δεν είστε βέβαιοι ότι πρόκειται για οχιά, αντιμετωπίστε το περιστατικό ως επείγον και ζητήστε ιατρική βοήθεια.
Ένα από τα πρώτα πρακτικά μέτρα είναι να απομακρύνετε από το δαγκωμένο σημείο οτιδήποτε μπορεί να το πιέσει καθώς αναπτύσσεται το πρήξιμο. Δαχτυλίδια, βραχιόλια, ρολόγια, παπούτσια ή στενά ρούχα καλό είναι να αφαιρεθούν εγκαίρως.
Κρατήστε το μέλος ακίνητο
Το δαγκωμένο χέρι ή πόδι πρέπει να παραμείνει όσο το δυνατόν πιο ακίνητο. Αποφύγετε τις άσκοπες μετακινήσεις και μην προσπαθήσετε να τρέξετε για να βρείτε βοήθεια.
Η καλύτερη επιλογή είναι να καλέσετε τις αρμόδιες υπηρεσίες και να περιμένετε ακολουθώντας τις οδηγίες που θα σας δοθούν.
Το μέλος που έχει δεχθεί το δάγκωμα καλό είναι να παραμένει χαμηλότερα από το ύψος της καρδιάς και να μην καταπονείται.
Τι δεν πρέπει να κάνετε
Σε περίπτωση δαγκώματος από φίδι, ορισμένες δημοφιλείς "πρώτες βοήθειες" μπορεί να είναι περισσότερο επιβλαβείς παρά χρήσιμες.
Μην επιχειρήσετε να κόψετε το δέρμα γύρω από το σημείο του δαγκώματος και μην προσπαθήσετε να ρουφήξετε το δηλητήριο. Επίσης, αποφύγετε να πιέζετε ή να χειρίζεστε έντονα την περιοχή.
Δεν πρέπει να τοποθετείτε πάγο πάνω στο δάγκωμα ούτε να δένετε σφιχτά το άκρο με αυτοσχέδιο επίδεσμο ή άλλο υλικό.
Παράλληλα, μην χορηγείτε ή λαμβάνετε φάρμακα χωρίς ιατρική καθοδήγηση. Στο αρχικό υλικό αναφέρεται ως εξαίρεση η παρακεταμόλη, ενώ συνιστάται να αποφεύγεται και η κατανάλωση αλκοόλ.
Το βασικότερο όλων είναι να μην καθυστερήσει η μετάβαση σε νοσοκομείο.
Αν το δάγκωμα αφορά κατοικίδιο
Η ίδια ανάγκη για άμεση αντιμετώπιση υπάρχει και όταν το θύμα είναι σκύλος ή άλλο κατοικίδιο.
Προσπαθήστε να το κρατήσετε όσο γίνεται ήρεμο και περιορίστε τις κινήσεις του. Στη συνέχεια, επικοινωνήστε άμεσα με κτηνίατρο και μεταφέρετέ το για εξέταση.
Όπως και στους ανθρώπους, δεν πρέπει να επιχειρούνται αυτοσχέδιες παρεμβάσεις στο σημείο του δαγκώματος.
Πότε είναι πιο πιθανό να συναντήσετε οχιά
Τα φίδια είναι ενεργά σε διαφορετικές ώρες ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες και το είδος τους. Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού επηρεάζουν τη δραστηριότητα της οχιάς, με αποτέλεσμα να είναι συχνότερα δραστήρια κατά τις πιο δροσερές ώρες, ιδιαίτερα τη νύχτα.
Όταν μια οχιά αντιληφθεί την παρουσία ανθρώπου, συνήθως προσπαθεί αρχικά να απομακρυνθεί. Αν όμως αισθανθεί ότι δεν έχει τρόπο διαφυγής και απειλείται άμεσα, μπορεί να κουλουριαστεί, να βγάλει χαρακτηριστικό συριστικό ήχο και να πάρει αμυντική στάση.
Γι’ αυτό είναι σημαντικό να μην προσπαθείτε να πλησιάσετε, να πιάσετε ή να παγιδεύσετε ένα φίδι που συναντάτε στην ύπαιθρο.
Τα φίδια έχουν σημαντικό ρόλο στη φύση
Παρά τον φόβο που προκαλούν σε αρκετούς ανθρώπους, τα φίδια αποτελούν σημαντικό μέρος των οικοσυστημάτων. Συμβάλλουν στη διατήρηση της ισορροπίας στη φύση και στον έλεγχο πληθυσμών άλλων ζώων.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι οι ουσίες που περιέχονται στα δηλητήρια των φιδιών αποτελούν αντικείμενο επιστημονικής έρευνας και μπορούν να αξιοποιηθούν στη φαρμακευτική έρευνα.
Τα περιστατικά θανάτου από δάγκωμα οχιάς στην Ελλάδα είναι σπάνια. Σύμφωνα με τα στοιχεία που αναφέρονται στο αρχικό κείμενο, από το 2000 έως το 2014 καταγράφηκαν έξι θάνατοι, οι οποίοι συνδέονταν με επιβαρυμένη κατάσταση υγείας.
Η ψυχραιμία και η άμεση ιατρική βοήθεια είναι το κλειδί
Ένα πιθανό δάγκωμα οχιάς δεν είναι κάτι που πρέπει να αντιμετωπιστεί στο σπίτι με αυτοσχέδιες μεθόδους. Το σημαντικό είναι να διατηρήσετε την ψυχραιμία σας, να περιορίσετε τις κινήσεις του δαγκωμένου μέλους, να αφαιρέσετε αντικείμενα που μπορεί να το πιέσουν λόγω του οιδήματος και να ζητήσετε άμεσα ιατρική βοήθεια.
Το κυριότερο είναι να μην κόψετε, μην ρουφήξετε, μην πιέσετε και μην βάλετε πάγο στο σημείο του δαγκώματος. Η σωστή αντιμετώπιση από επαγγελματίες υγείας είναι ο ασφαλέστερος τρόπος για να μειωθούν οι κίνδυνοι.