Αίθουσες χωρίς τις απαραίτητες προδιαγραφές, περιορισμένοι χώροι, ανεπαρκείς αυλές και εγκαταστάσεις που δεν ανταποκρίνονται στις ανάγκες μιας σύγχρονης εκπαιδευτικής μονάδας δημιουργούν ένα περιβάλλον που απέχει από αυτό που θα έπρεπε να προσφέρει ένα δημόσιο σχολείο.
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο την πρακτική λειτουργία των σχολείων. Αγγίζει την ποιότητα της εκπαίδευσης, την ασφάλεια των μαθητών και την αξιοπρέπεια ολόκληρης της σχολικής κοινότητας.
Ένα πρόβλημα που παραμένει άλυτο
Η έλλειψη επαρκών σχολικών κτιρίων στην Ανατολική Αττική δεν αποτελεί νέο φαινόμενο. Η περιοχή έχει γνωρίσει σημαντική πληθυσμιακή ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα οι ανάγκες για νέες σχολικές μονάδες να αυξηθούν σημαντικά.
Ωστόσο, ο σχεδιασμός δεν φαίνεται να ακολούθησε την ίδια πορεία. Αντί για την κατασκευή σύγχρονων σχολικών εγκαταστάσεων, επιλέχθηκαν προσωρινές λύσεις, οι οποίες σε πολλές περιπτώσεις παρέμειναν για χρόνια.
Η προσωρινότητα μετατράπηκε σε μόνιμη κατάσταση, με την Πολιτεία να καλείται πλέον να αντιμετωπίσει ένα πρόβλημα που έχει διογκωθεί.
Η σχολική στέγη ως βασική δημόσια υποδομή
Η χώρα διαθέτει σημαντικούς ευρωπαϊκούς πόρους μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, οι οποίοι προορίζονται μεταξύ άλλων για την αναβάθμιση δημόσιων υποδομών και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.
Η δημιουργία ασφαλών και σύγχρονων σχολικών κτιρίων αποτελεί αναμφισβήτητα μέρος αυτής της ανάγκης. Τα σχολεία δεν είναι απλές εγκαταστάσεις, αλλά χώροι στους οποίους διαμορφώνεται το μέλλον της κοινωνίας.
Η επένδυση σε κατάλληλες σχολικές μονάδες δεν αποτελεί πολυτέλεια ούτε ένα έργο εντυπωσιασμού. Είναι βασική υποχρέωση ενός κράτους που θέλει να εξασφαλίζει ίσες ευκαιρίες μάθησης για όλα τα παιδιά.
Η υποχρέωση της Πολιτείας απέναντι στην εκπαίδευση
Το άρθρο 16 του Συντάγματος αναφέρει ότι η Παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του κράτους. Η ευθύνη αυτή δεν περιορίζεται μόνο στην παροχή εκπαιδευτικών και προγραμμάτων σπουδών, αλλά περιλαμβάνει και τη δημιουργία ενός ασφαλούς και κατάλληλου περιβάλλοντος μάθησης.
Ένα σχολείο πρέπει να προσφέρει στους μαθητές συνθήκες που ενισχύουν τη γνώση, τη δημιουργικότητα και την κοινωνική ανάπτυξη. Η έλλειψη κατάλληλων υποδομών υποβαθμίζει την καθημερινότητα μαθητών και εκπαιδευτικών.
Οι ανάγκες που ζητούν άμεσες λύσεις
Γονείς, εκπαιδευτικοί και τοπικές κοινωνίες δεν ζητούν υπερβολικές παροχές. Ζητούν το αυτονόητο: σχολικά κτίρια ασφαλή, λειτουργικά και αντάξια των αναγκών των παιδιών.
Απαιτούν έναν σαφή σχεδιασμό, διαφάνεια στη χρηματοδότηση και συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την επίλυση του προβλήματος.
Η συζήτηση για τη σχολική στέγη δεν είναι μόνο θέμα τεχνικής διαχείρισης. Είναι ζήτημα πολιτικής επιλογής και κοινωνικών προτεραιοτήτων. Αφορά το πώς αντιλαμβάνεται η Πολιτεία τη δημόσια εκπαίδευση και τι μήνυμα στέλνει στη νέα γενιά.
Τι χρειάζεται να γίνει
Η αντιμετώπιση του προβλήματος στην Ανατολική Αττική απαιτεί μια ολοκληρωμένη στρατηγική που θα περιλαμβάνει:
μακροπρόθεσμο σχεδιασμό για τις σχολικές ανάγκες της περιοχής,
κατασκευή νέων σχολικών μονάδων με σύγχρονες προδιαγραφές,
αξιοποίηση διαθέσιμων εθνικών και ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων,
διαφανή διαδικασία επιλογής και υλοποίησης έργων.
Η λύση δεν μπορεί να περιορίζεται σε συνεχείς παρατάσεις προσωρινών μισθώσεων ή σε αποσπασματικές παρεμβάσεις. Η εκπαίδευση χρειάζεται σταθερές υποδομές που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες του σήμερα και στις απαιτήσεις του αύριο.
Η εικόνα ενός παιδιού που μπαίνει σε ένα σχολείο το οποίο δεν έχει σχεδιαστεί ως σχολείο αποτελεί μια υπενθύμιση ότι η επένδυση στην Παιδεία δεν μετριέται μόνο σε εξαγγελίες, αλλά κυρίως σε πράξεις.