Περίπου 70 έως 90 παιδιά στην Ελλάδα έρχονται κάθε χρόνο αντιμέτωπα με τη διάγνωση ενός όγκου εγκεφάλου, μιας από τις σοβαρότερες μορφές παιδικού καρκίνου. Πρόκειται για τη συχνότερη συμπαγή νεοπλασία και τη δεύτερη πιο συχνή κακοήθεια στην παιδική ηλικία μετά τις λευχαιμίες, με τους ειδικούς να τονίζουν τη σημασία της έγκαιρης αναγνώρισης των συμπτωμάτων και της άμεσης ιατρικής παρέμβασης.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τα Παιδιά με Όγκο Εγκεφάλου, στις 8 Ιουνίου, το ενδιαφέρον στρέφεται στα παιδιά που δίνουν καθημερινά τη δική τους μάχη, στις οικογένειές τους που βρίσκονται διαρκώς στο πλευρό τους, αλλά και στους επιστήμονες που εργάζονται αδιάκοπα για την ανάπτυξη νέων και πιο αποτελεσματικών θεραπειών.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Παιδιατρικής Αιματολογίας - Ογκολογίας και διευθυντής του αντίστοιχου τμήματος στο νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία», Αντώνης Καττάμης, τα συμπτώματα που μπορεί να προκαλέσουν ανησυχία περιλαμβάνουν επίμονους πονοκεφάλους, εμετούς –ιδιαίτερα τις πρωινές ώρες–, αδυναμία σε άκρα ή στους μύες του προσώπου, καθώς και επιληπτικές κρίσεις ή σπασμούς. Η επιμονή αυτών των ενδείξεων αποτελεί σαφές μήνυμα ότι απαιτείται ιατρικός έλεγχος.
Οι όγκοι εγκεφάλου, ωστόσο, δεν είναι όλοι ίδιοι. Υπάρχουν μορφές χαμηλής κακοήθειας που εξελίσσονται αργά και εμφανίζουν σταδιακά συμπτώματα, αλλά και πιο επιθετικοί τύποι που αναπτύσσονται ταχύτατα, συχνά προκαλώντας σοβαρές επιπλοκές πριν ακόμη τεθεί η διάγνωση.
Παρά τις σημαντικές εξελίξεις στην έρευνα, οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμη εντοπίσει με βεβαιότητα τους παράγοντες που οδηγούν στην ανάπτυξη όγκων εγκεφάλου στα παιδιά. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, σε περίπου ένα στα δέκα περιστατικά υπάρχει γενετική προδιάθεση. Αντίθετα, δεν έχει τεκμηριωθεί σύνδεση ανάμεσα στην πολύωρη χρήση κινητών τηλεφώνων ή άλλων ηλεκτρονικών συσκευών και στην εμφάνιση καρκίνου στην παιδική ηλικία.
Στο θεραπευτικό πεδίο, η χειρουργική επέμβαση παραμένει το βασικότερο «όπλο» των γιατρών, ενώ σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν η χημειοθεραπεία και η ακτινοθεραπεία. Ωστόσο, όπως τονίζουν οι ειδικοί, οι διαθέσιμες επιλογές εξακολουθούν να είναι περιορισμένες σε σχέση με τις ανάγκες των ασθενών.
Ιδιαίτερη πρόκληση αποτελεί η θεραπεία με πρωτόνια, μια εξειδικευμένη μορφή ακτινοβολίας που μπορεί να είναι απαραίτητη για ορισμένα παιδιά. Η μέθοδος δεν είναι διαθέσιμη στην Ελλάδα, με αποτέλεσμα αρκετοί μικροί ασθενείς να αναγκάζονται να ταξιδεύουν στο εξωτερικό προκειμένου να λάβουν την κατάλληλη θεραπεία.
Παρά τις δυσκολίες, η πρόοδος της επιστήμης δίνει ελπίδα, με την ιατρική κοινότητα να συνεχίζει τον αγώνα για περισσότερες θεραπευτικές επιλογές και καλύτερες προοπτικές για τα παιδιά που βρίσκονται αντιμέτωπα με αυτή τη σοβαρή νόσο.
