Σημαντικό μέρος της καθημερινής διατροφής στην Ελλάδα προέρχεται πλέον από υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα. Εκτιμάται ότι τουλάχιστον το 20% των ημερήσιων θερμίδων στη χώρα προέρχεται από τέτοιου τύπου προϊόντα, τα οποία, σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, μπορεί να έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία.
Νέα έρευνα επιστημόνων από τις ΗΠΑ υποδεικνύει ότι η συχνή κατανάλωση τροφίμων όπως πίτσες, δημητριακά πρωινού, αρωματισμένα γιαούρτια, αναψυκτικά, μπισκότα, αλλαντικά, σνακ και γεύματα τύπου fast food ενδέχεται να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καταγμάτων του ισχίου αργότερα στη ζωή.
Τι είναι τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα
Τα προϊόντα αυτά παράγονται κυρίως από επεξεργασμένες πρώτες ύλες που προέρχονται από φυσικά τρόφιμα, όπως άμυλα, κορεσμένα λιπαρά, αλάτι και προσθήκη ζάχαρης. Παράλληλα, περιέχουν συχνά χημικά πρόσθετα – όπως συντηρητικά, ενισχυτικά γεύσης και χρωστικές – που έχουν στόχο να βελτιώνουν τη γεύση και να παρατείνουν τη διάρκεια ζωής τους.
Η κατανάλωσή τους αυξάνεται συνεχώς τα τελευταία χρόνια. Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2021 έδειξε ότι στην Ευρώπη από το 14% έως και το 44% των ημερήσιων θερμίδων προέρχεται από υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα, ενώ στην Ελλάδα το ποσοστό υπολογιζόταν περίπου στο 20%, με εκτιμήσεις ότι πλέον είναι ακόμη υψηλότερο.
Οι επιπτώσεις στην υγεία
Η υψηλή κατανάλωση αυτών των τροφίμων έχει ήδη συνδεθεί σε πολλές έρευνες με αυξημένο κίνδυνο για παχυσαρκία, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακά νοσήματα. Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι οι συνέπειες μπορεί να επεκτείνονται και στην υγεία των οστών.
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό The British Journal of Nutrition, τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα φαίνεται να σχετίζονται με χαμηλότερη οστική πυκνότητα και μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης καταγμάτων, ιδιαίτερα στο ισχίο.
Πώς έγινε η μελέτη
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 163.855 άτομα που συμμετέχουν στη μεγάλη βιοϊατρική βάση δεδομένων UK Biobank. Οι συμμετέχοντες, ηλικίας 40 έως 69 ετών όταν εντάχθηκαν στη μελέτη την περίοδο 2006–2010, παρακολουθούνται διαχρονικά και παρέχουν στοιχεία για την υγεία και τον τρόπο ζωής τους.
Κατά τη διάρκεια παρακολούθησης περίπου 12 ετών, καταγράφηκαν:
1.097 κατάγματα ισχίου
7.889 κατάγματα σε άλλα σημεία του σώματος
Τι έδειξαν τα αποτελέσματα
Οι συμμετέχοντες κατανάλωναν κατά μέσο όρο περίπου οκτώ μερίδες υπερεπεξεργασμένων τροφίμων την ημέρα. Όσοι βρίσκονταν στις υψηλότερες κατηγορίες κατανάλωσης εμφάνιζαν χαμηλότερη οστική πυκνότητα και μεγαλύτερη πιθανότητα κατάγματος.
Συγκεκριμένα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι κάθε επιπλέον 3,7 μερίδες υπερεπεξεργασμένων τροφίμων ημερησίως αύξαναν τον κίνδυνο κατάγματος ισχίου σχεδόν κατά 11%.
Η μειωμένη οστική πυκνότητα εντοπίστηκε επίσης σε άλλες περιοχές του σώματος, όπως:
το άνω τμήμα του μηριαίου οστού
η οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης
Η αρνητική συσχέτιση φάνηκε να είναι εντονότερη σε άτομα κάτω των 65 ετών και σε όσους είχαν χαμηλό σωματικό βάρος.
Η εξήγηση των επιστημόνων
Όπως επισημαίνει ο επικεφαλής της έρευνας, Lu Qi, καθηγητής Διατροφικής Επιδημιολογίας στο Tulane University, τα αποτελέσματα δεν προκαλούν ιδιαίτερη έκπληξη.
«Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα έχουν ήδη συνδεθεί με πολλές διατροφικές διαταραχές και η υγεία των οστών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ποιότητα της διατροφής», σημειώνει.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μια διατροφή πλούσια σε φυσικά και ελάχιστα επεξεργασμένα τρόφιμα – όπως φρούτα, λαχανικά, γαλακτοκομικά και τρόφιμα με επαρκές ασβέστιο και πρωτεΐνη – αποτελεί βασικό παράγοντα για τη διατήρηση ισχυρών οστών σε όλες τις ηλικίες.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Αλλαγή νόμου: ΝΕΑ εξ αποστάσεως Πιστοποίηση Η/Υ για Προσλήψεις Εκπαιδευτικών
Έκτακτο επίδομα 200 ευρώ για το Πάσχα – Μέχρι πότε οι αιτήσεις
Alfavita Newsroom