Χρήστος Δούκας Το εγχείρημα της διακυβέρνησης της Αθήνας από τη σημερινή Δημοτική Αρχή, δίνει τη δυνατότητα να παρακολουθήσει κανείς μια από τις πέντε σημαντικότερες προοδευτικές ηγεσίες Δημάρχων σε παγκόσμιο επίπεδο όπως παρουσιάστηκε (progressive mayors drive the change, SOCIALIISTSANDDEMOCRATS, S and D) και να γνωρίσει ένα νέο μοντέλο διακυβέρνησης που ξεκινά από τις πόλεις και μπορεί να επεκταθεί ευρύτερα στο πολιτικό σκηνικό. Και μάλιστα σε μια εποχή αμφισβήτησης της πολιτικής, απομάκρυνσης σημαντικού μέρους του κόσμου από αυτή και μια στροφή προς (ακρο)δεξιά μορφώματα και ούτω καθεξής..
Δεν πρόκειται βέβαια για μια κρίση ή παρακμή με την έννοια του αδιεξόδου, όπως υποστηρίζουν ορισμένοι που νοσταλγούν την επάνοδο στην “κανονικότητα” του παρελθόντος, αλλά μάλλον πρόκειται για την αδυναμία αναπροσανατολισμού της πολιτικής στα νέα δεδομένα, σε ένα κοινωνικό αίτημα ανταπόκρισης στις προκλήσεις των καιρών και σε μια ευκαιρία πολιτικής υπέρβασης.
Αλλά ας ξαναγυρίσουμε στα του Δήμου Αθηναίων.. Στην Αθήνα την τελευταία διετία, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα Δημοτικό σχέδιο αναμόρφωσης της Πόλης. Όπως έχει δημόσια γνωστοποιηθεί, το σχέδιο περιλαμβάνει έργα που επεκτείνονται σε όλους τους τομείς της κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ζωής με άξονες εφαρμογής τις υποδομές, την ενεργειακή μετάβαση, τη βιωσιμότητα, την πράσινη επένδυση, την ασφάλεια, την ανθρωποκεντρική, ψηφιακή υποστήριξη.
Το Αφήγημα της Πόλης
Λόγω της ευρύτητας των έργων τα οποία αναμένεται να επεκταθούν πολλαπλασιαστικά τα επόμενα χρόνια, είναι σκόπιμο να αναφέρουμε ότι δεν αποτελούν ένα άθροισμα επιμέρους κατασκευών χωρίς δυναμική, αλλά φαίνεται να υπακούουν σε ένα όραμα μετασχηματισμού της Πόλης με επίκεντρο τον άνθρωπο.
Η αντίληψη που επικρατεί σήμερα, είναι ότι σε ένα παγκοσμιοποιημένο κόσμο, οι πόλεις δεν είναι απλά γεωγραφικοί τόποι ή διοικητικές μονάδες. Είναι κύτταρα της κοινωνίας, όπου η γνώση, η καινοτομία και η συμμετοχή συναντώνται και παράγουν αλλαγή. Σε έναν κόσμο όπου οι αποφάσεις συχνά παίρνονται σε αόρατα κέντρα εξουσίας ή σε διεθνείς αγορές, οι πόλεις μπορούν να επαναφέρουν την εμπλοκή των πολιτών στη ζωή τους.
Οι πόλεις είναι φυσικά οικονομικά κέντρα, αλλά η πραγματική τους δύναμη βρίσκεται στην πολιτιστική και κοινωνική τους δυναμική. Μέσα από πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα, εκπαιδευτικά, τεχνολογικά κέντρα και τοπικές κοινότητες, οι πόλεις μπορούν να γίνουν εργαστήρια δημοκρατίας και συλλογικής δράσης. Η τεχνητή νοημοσύνη και οι ψηφιακές πλατφόρμες δεν πρέπει να αντικαθιστούν τη συμμετοχή των πολιτών· αντίθετα, μπορούν να ενισχύσουν τη φωνή τους, παρέχοντας πληροφορίες, ανάλυση και εργαλεία λήψης αποφάσεων.
Κοσμοπόλεις
Η Αθήνα πρωτοστατεί στις ενέργειες που έχουν αντίκρισμα στους ανθρώπους της Πόλης και μπορούν να αξιοποιούν τις διεθνείς-ευρωπαικές διασυνδέσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι πόλεις μπορούν να λειτουργήσουν ως κόμβοι που συνδέουν το τοπικό με το παγκόσμιο: περιβαλλοντικές πολιτικές, κοινωνικές καινοτομίες και οικονομικές δράσεις, μπορούν να σχεδιαστούν με γνώμονα τόσο την τοπική κοινότητα όσο και το διεθνές περιβάλλον. Μέσα από συμμετοχική διακυβέρνηση, δικτύωση και τεχνολογική υποδομή, οι πόλεις μπορούν να γίνουν βασικά στοιχεία ενός κόσμου όπου η γνώση, η δημοκρατία και η ανθρώπινη δράση δεν εξαρτώνται από αόρατους μηχανισμούς ή υπερεθνικά συμφέροντα.
«Πολιτική χωρίς πολίτες»
Η ελληνική κοινωνία αντιμετωπίζει σήμερα μια κρίση νοήματος και συμμετοχής: οι πολίτες νιώθουν ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται αλλού, ότι οι επιλογές τους είναι περιορισμένες με αποτέλεσμα πολλοί να απομακρύνονται από την πολιτική, σε μια “πολιτική χωρίς πολίτες”. Αλλά χωρίς πολιτικά υποκείμενα, η πολιτική δεν διαφέρει και πολύ από μια διοικητική υπηρεσία διαχείρισης και εφαρμογής νόμων και διεκπεραίωσης εντολών.
Η δυναμική των πόλεων ως χώρων εγγύτητας των ανθρώπων μεταξύ τους, θα μπορούσε να συμβάλλει σε ένα αντιστάθμισμα σε αυτή την αποπολιτικοποίηση, ανακτώντας την αξία της πολιτικής για τις σχέσεις της ζωής και των ανθρώπων.
Αγορά του Δήμου
Μιλώντας για τη δημοκρατική συμμετοχή στην Αθήνα, δεν μπορούμε να μην αναφερθούμε στην ιστορικότητα της δημοκρατικής συμμετοχής στην Αρχαία Αγορά του Δήμου της Αθήνας, ως παράδειγμα δημοκρατικής άσκησης της εξουσίας. Η αναφορά δεν γίνεται για να επιστρέψουμε σε μια ιδεατή αρχαία δημοκρατία, αλλά για να επαναφέρουμε τη ζωή της κοινότητας στο δημόσιο χώρο: Διάλογος, συμμετοχή, συλλογική διαχείριση προβλημάτων και αποφάσεων.
Το πρόβλημα μπροστά μας, δεν είναι απλώς μια κρίση πολιτικών προτάσεων, ούτε η όποια επικοινωνιακή διαχείρισή τους, ή ότι η “πολιτική δεν πείθει”. Είναι μια παρατεταμένη κρίση ταυτότητας μπροστά σε αλλαγή συνθηκών που επιζητά βαθύτερους μετασχηματισμούς. Χρειάζεται οι άνθρωποι να μιλήσουν ξανά στο δημόσιο χώρο-και όχι μόνο να ακούσουν.
Δημιουργοί του μέλλοντος
Μια σύγχρονη αγορά του Δήμου, στην οποία προσβλέπει η Δημοτική Αρχή, περιλαμβάνει από Δημόσιες συνελεύσεις φυσικές ή πλατφόρμες, όπου οι πολίτες θα συζητούν πραγματικά τα προβλήματα της καθημερινότητας, από τοπικά μέχρι εθνικά ζητήματα, τη Συλλογική λήψη αποφάσεων, με ψηφιακές ή φυσικές διαδικασίες όπου οι πολίτες θα συνδιαμορφώνουν κανόνες για την πόλη και την κοινωνία,
μέχρι Πολιτιστικές, εκπαιδευτικές δραστηριότητες και εκδηλώσεις που ενισχύουν τον διάλογο, τη γνώση και τη συμμετοχή και συνδέουν την καθημερινή ζωή με την ιστορία και τη δημοκρατική παράδοση.
Η αναβίωση αυτής της δυναμικής σημαίνει ότι η πόλη δεν είναι πια απλώς τόπος διαβίωσης ή εργασίας. Γίνεται δημόσιος χώρος δημιουργίας, συμμετοχής και συλλογικής αυτονομίας. Χώρος “δικαιωμάτων στην πόλη”, από τους παιδικούς σταθμούς, τις πλατείες και τα πεζοδρόμια μέχρι τις μορφές κοινωνικής οικονομίας. Στον παγκόσμιο περιβάλλον, όπου οι αποφάσεις φαίνονται συχνά απρόσωπες και μακριά από τον πολίτη, οι πόλεις μπορούν να γίνουν τα κύτταρα μιας νέας, ζωντανής δημοκρατίας. Η πραγματική δύναμή τους είναι η δυνατότητα να μετατρέψουν τον πολίτη από θεατή σε συν-δημιουργό του κοινού μας μέλλοντος.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τι σημαίνει η λέξη «φανφάρα» και από πού προέρχεται
Εκπαιδευτικοί: Πότε θα πιστωθεί στο λογαριασμό τους η μισθοδοσία
Μειώσεις στη στρατιωτική θητεία: Πόσους μήνες θα υπηρετούν οι φαντάροι με τον νέο νόμο
