Thumbnail
‘’Παγκοσμιοποιημένη κοινωνία, είναι η Παγκόσμια κοινωνία της διακινδύνευσης’’

O Γερμανός κοινωνιολόγος Ulrich Beck, ο οποίος εξέτασε την σημασία του ρίσκου στις σύγχρονες κοινωνίες, πέθανε ανήμερα Πρωτοχρονιάς σε ηλικία 70 ετών από ανακοπή καρδιάς. 

Ο Beck γεννήθηκε 15η Μαΐου του 1944, στο Stolp, τώρα την Πολωνική πόλη του Slupsk.

Σπούδασε και δίδαξε κοινωνιολογία στο πανεπιστήμιο του Μονάχου, εστιάζοντας στον τρόπο με τον οποίο σύγχρονες κοινωνίες παλεύουν με τα αποτελέσματα των δικών τους αποφάσεων, όπως η ρύπανση του περιβάλλοντος, η παγκοσμιοποίηση και το κόστος της γήρανσης του πληθυσμού.

Ο όρος «Κοινωνία του Ρίσκου» είναι ένας νεολογισμός που εισήγαγε ο Beck στο βιβλίο του Η Κοινωνία του Ρίσκου: Προς μια νέα Νεωτερικότητα. Το βιβλίο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στα γερμανικά το 1986 και μεταφράστηκε στα αγγλικά το 1992. Η έννοια αποτελεί το γέννημα μιας μακράς παράδοσης στη κοινωνιολογική θεωρία οπού αναπτύσσει τα ερμηνευτικά της εργαλεία στο πλαίσιο μιας ετικέτας οπού (υποτίθεται) αποδίδει το πνεύμα της εποχής, αυτό που οι Γερμανοί αποκαλούν το zeitgeist. Π.χ. Κτητική κοινωνία, Ανοιχτή Κοινωνία, Κοινωνία της Αφθονίας, Κοινωνία των Πολιτών, Μεταβιομηχανική Κοινωνία, κοκ. 

Σκοπός του Beck είναι να υπογραμμίσει τη θέση ότι η κοινωνία, στην εποχή της ύστερης Νεωτερικότητας, κυριαρχείται από την πανταχού παρουσία κινδύνων, όχι απλά ως κυρίαρχη συνείδηση της εποχής, αλλά και ως άμεση πρόκληση που απειλεί να συντρίψει τις κοινωνίες. 

Η «κοινωνία της διακινδύνευσης» είναι ένα θεωρητικό πλαίσιο που επιδιώκει, πέρα από την αναφορά στη σύγχρονη εποχή, να κάνει τη διάγνωση της δυναμικής της και να υπογραμμίσει τη μοναδικότητά της από τους προκατόχους της. Το πλαίσιο αποτελείται από τρεις αλληλένδετες συνιστώσες: τον κίνδυνο, την εξατομίκευση, και την ανακλαστική νεωτερικότητα. Ο Beck εντοπίζει τη δυναμική στον μετατόπισμα στη ‘’φύση’’ των κινδύνων και στην ικανότητα της επιστήμης να ανιχνεύσει όλο και πιο λεπτούς κινδύνους. Αυτό οδηγεί σε μια θεμελιώδη αναδιάταξη των κοινωνικών και πολιτικών στάσεων, και σε ένα μετασχηματισμό του πολιτιστικού νοήματος του κινδύνου.

Η σύγχρονη εποχή διακρίνεται από το παρελθόν με βάση το είδος των κινδύνων, σε αντίθεση με το παρελθόν ο κίνδυνος δεν είναι πλέον δέσμια χωρικά ή χρονικά. Ο Beck υποστηρίζει ότι η πυρηνική ακτινοβολία, η μεγαλύτερη κινητικότητα των ασθενειών, η υπερθέρμανση του πλανήτη, εκθέτουν σχεδόν όλους τους ανθρώπους στο πλανήτη σε κοινούς κινδύνους. Η διαχείριση των κινδύνων δε μπορεί να γίνει αποτελεσματικά στη βάση πολιτικών που θα αναπτύξουν τα εθνικά κράτη μεμονωμένα, αλλά μέσα από τη λειτουργεία υπερτοπικών μηχανισμών (βλέπε διεθνής οργανισμούς τύπου ΕΕ, ΟΗΕ, ΝΑΤΟ, κοκ.). Συνεπώς, η διακινδύνευση είναι δομικό συστατικό θεσμικής οργάνωσης. Παγκοσμιοποιημένη κοινωνία, είναι η Παγκόσμια κοινωνία της διακινδύνευσης. 

Τόσο η άποψη των επιχειρημάτων του για την κοινωνική κατανομή των κινδύνων, όσο και οι ισχυρισμοί του σχετικά με το ρόλο της επιστήμης, εντάσσονται στο πλαίσιο εντόνων προβληματισμών στη κοινωνιολογική σκέψη κυρίως κατά τη δεκαετία του ‘90. Η ιδέα της «κοινωνίας του ρίσκου», είναι ένας θεμέλιος λίθος και στη σκέψη του Anthony Giddens, που επικαλείται επίσης τη μετάβαση σε ένα στάδιο ύστερης νεωτερικότητας για να διακρίνει την σύγχρονη εποχή από τους προκατόχους του. 

Ο Beck, ο οποίος δίδαξε επίσης στο London School of Economics, είχε μεγάλη επιρροή μεταξύ των Ευρωπαίων Σοσιαλδημοκρατών, επικρίνοντας τη χώρα του για τη λήψη αυτού που κατονομάζει ως  ‘’Μερκιαβελλική’’ προσέγγιση της πρόσφατης οικονομικής κρίσης στην Ευρώπη.

Επιμέλεια: Μιχάλης Ζώτος

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

ΣΟΚ στην Καλλιθέα: Καθηγήτρια Γυμνασίου συνελήφθη για διακίνηση ναρκωτικών σε μαθητές

Πίνακες εκπαιδευτικών ΑΣΕΠ: Το «στοίχημα» για τη Μεγάλη Εβδομάδα

Αλλαγή νόμου: ΝΕΑ εξ αποστάσεως Πιστοποίηση Η/Υ για Προσλήψεις Εκπαιδευτικών

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

κηδεία του Βασίλη Ρόζου
Το τελευταίο αντίο στον Βασίλη Ρίζο: Συντετριμμένη η Θεανώ Φωτίου στο Α' Νεκροταφείο
Συγγενείς, φίλοι και στελέχη του πολιτικού κόσμου αποχαιρέτησαν τον 48χρονο γιο της Θεανώς Φωτίου (Εικόνες)
Το τελευταίο αντίο στον Βασίλη Ρίζο: Συντετριμμένη η Θεανώ Φωτίου στο Α' Νεκροταφείο
dikastirio.jpg
Υπ. Παιδείας: Πληρώνει αποζημίωση για μη διορισμό εκπαιδευτικού μετά από 14 χρόνια
Εκτέλεση δικαστικής απόφασης από το υπουργείο Παιδείας για την καταβολή αποζημίωσης λόγω ηθικής βλάβης
Υπ. Παιδείας: Πληρώνει αποζημίωση για μη διορισμό εκπαιδευτικού μετά από 14 χρόνια
Στα κεντρικά του ΟΗΕ 25 Έλληνες μαθητές: Απέσπασαν 5 βραβεία στο διεθνές συνέδριο MUN
Νέα Υόρκη: Στα κεντρικά του ΟΗΕ 25 Έλληνες μαθητές - Απέσπασαν 5 βραβεία σε διεθνές συνέδριο
Στα κεντρικά του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη 25 Έλληνες μαθητές: Απέσπασαν 5 βραβεία στο διεθνές συνέδριο MUN
Νέα Υόρκη: Στα κεντρικά του ΟΗΕ 25 Έλληνες μαθητές - Απέσπασαν 5 βραβεία σε διεθνές συνέδριο
Κυριάκος Μητσοτάκης
Επιστολή Μητσοτάκη: Ζητά πανευρωπαϊκή απαγόρευση στα social media για τους κάτω των 15
Ο Πρωθυπουργός προτείνει 5 μέτρα στην Πρόεδρο της Κομισιόν – Στόχος η θέσπιση «ψηφιακού ορίου ενηλικίωσης» σε όλη την ΕΕ έως το τέλος του 2026
Επιστολή Μητσοτάκη: Ζητά πανευρωπαϊκή απαγόρευση στα social media για τους κάτω των 15