Την ανάγκη ενίσχυσης και όχι περιορισμού της Μαθητείας στα ΕΠΑ.Λ. αναδεικνύει η Ο.Λ.Τ.Ε.Ε., ζητώντας από το Υπουργείο Παιδείας να επανεξετάσει τη νέα ρύθμιση που περιορίζει τη συμμετοχή των εκπαιδευτικών-εποπτών σε ευρωπαϊκά προγράμματα, Erasmus+ και σχολικές εκδρομές.
Παράλληλα, η Ομοσπονδία θέτει στο τραπέζι ζητήματα χρηματοδότησης, εργαστηριακών υποδομών, αποζημιώσεων και πιστοποίησης, υπογραμμίζοντας ότι η αναβάθμιση της Μαθητείας προϋποθέτει στήριξη των σχολείων και εμπιστοσύνη στους εκπαιδευτικούς.
Ολόκληρη η ανακοίνωση:
Η Μαθητεία στα ΕΠΑ.Λ. αποτελεί, κατά γενική ομολογία, έναν ιδιαίτερα επιτυχημένο θεσμό της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, ο οποίος έχει πλέον εδραιωθεί ως ουσιαστική συνέχεια των σπουδών των αποφοίτων ΕΠΑ.Λ. και ως σημαντική δυνατότητα απόκτησης επαγγελματικής εμπειρίας και αναβάθμισης του πτυχίου τους σε επίπεδο 5.
Η Ο.Λ.Τ.Ε.Ε. με ιδιαίτερο προβληματισμό αντιμετωπίζει τη ρύθμιση του νέου Κανονισμού Λειτουργίας του Μεταλυκειακού Έτους – Τάξης Μαθητείας (Υ.Α. αριθμ. Κ5/106161/ΦΕΚ Β΄ 5038/11-8-2026), σύμφωνα με την οποία:
«Κατά τη διάρκεια του προγράμματος Μαθητείας οι επόπτες-εκπαιδευτικοί δεν δύνανται να απουσιάζουν λόγω συμμετοχής τους σε προγράμματα ERASMUS+, διεθνή και Ευρωπαϊκά προγράμματα καθώς και σε σχολικές εκδρομές» (άρθρο 12, παρ. 11).
Θεωρούμε ότι μια τέτοια απαγόρευση δημιουργεί έναν αδικαιολόγητο διαχωρισμό ανάμεσα στη Μαθητεία και στις υπόλοιπες εκπαιδευτικές δράσεις του σχολείου. Ο επόπτης-εκπαιδευτικός, αλλά και οι Διευθυντές ΕΠΑ.Λ., Π.ΕΠΑ.Λ. και Ε.Κ., οι οποίοι έχουν αρμοδιότητες εποπτείας και ενδέχεται να έχουν και διδακτικό έργο στη Μαθητεία, καλούνται ουσιαστικά να επιλέξουν ανάμεσα στην υλοποίηση των τμημάτων Μαθητείας και στη συμμετοχή τους σε δράσεις που αποτελούν επίσης μέρος της εκπαιδευτικής και παιδαγωγικής λειτουργίας του σχολείου.
Μια τέτοια προσέγγιση δεν ενισχύει κατ’ ανάγκη το θεσμό της Μαθητείας. Αντίθετα, υπάρχει κίνδυνος να λειτουργήσει αποτρεπτικά για εκπαιδευτικούς που μέχρι σήμερα προσφέρουν πολύπλευρα στη σχολική κοινότητα και επιθυμούν να συνεχίσουν να συμμετέχουν σε δράσεις προς όφελος των μαθητών και των μαθητριών τους.
Είναι μάλιστα χαρακτηριστικό ότι ο ίδιος Κανονισμός προβλέπει δυνατότητα αναπλήρωσης των ωρών του εργαστηριακού μαθήματος ειδικότητας που δεν πραγματοποιήθηκαν για οποιονδήποτε λόγο, με αναμόρφωση του ωρολογίου προγράμματος, εξ αποστάσεως σύγχρονη διδασκαλία ή εκπαιδευτική επίσκεψη (άρθρο 12, παρ. 4).
Επομένως, δημιουργείται εύλογο ερώτημα: γιατί να αποκλείεται εκ των προτέρων η συμμετοχή ενός επόπτη-εκπαιδευτικού σε μία εκπαιδευτική ή ευρωπαϊκή δράση του σχολείου, όταν ο ίδιος ο Κανονισμός προβλέπει μηχανισμούς για την αναπλήρωση των διδακτικών ωρών;
Η συζήτηση για τη Μαθητεία δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στον ρόλο των εκπαιδευτικών και στην οργάνωση του προγράμματος. Απαιτείται να αντιμετωπιστούν συνολικά τα προβλήματα που εξακολουθούν να υπονομεύουν την εύρυθμη λειτουργία και την περαιτέρω ανάπτυξη του θεσμού.
Τα λειτουργικά έξοδα για την τήρηση του αρχείου της Μαθητείας, τη γραφική ύλη, την προμήθεια βιβλίων πράξεων και πρωτοκόλλων, καθώς και την ορθή διοικητική υποστήριξη των τμημάτων, δεν είναι δυνατόν να επιβαρύνουν αποκλειστικά τα ΕΠΑ.Λ. και τα Π.ΕΠΑ.Λ., ιδίως σε μια περίοδο κατά την οποία η χρηματοδότηση των σχολικών μονάδων από τους Δήμους έχει περιοριστεί σημαντικά. Αντίστοιχα, απαιτείται επαρκής χρηματοδότηση των Ε.Κ. για τα αναλώσιμα και τα υλικά που απαιτούνται για την υλοποίηση των εργαστηριακών ασκήσεων της Μαθητείας. Είναι επιτακτική ανάγκη να θεσπιστεί σταθερή και επαρκής χρηματοδότηση των σχολικών μονάδων ανά μαθητευόμενο.
Η αποζημίωση της εποπτείας δεν αντιστοιχεί στον πραγματικό φόρτο εργασίας, στις μετακινήσεις, στις επισκέψεις στους χώρους εργασίας, στον έλεγχο των αρχείων και στη συνεχή παρακολούθηση της πορείας κάθε μαθητευόμενου. Παράλληλα, η ωριαία αποζημίωση για τη διδασκαλία του εργαστηριακού μαθήματος ειδικότητας πρέπει να επανεξεταστεί και να αυξηθεί.
Οι εξετάσεις πιστοποίησης, το προπαρασκευαστικό πρόγραμμα πιστοποίησης, η αναμόρφωση και επικαιροποίηση των Προγραμμάτων Σπουδών μαθητείας, καθώς και η αναμόρφωση της Τράπεζας Θεμάτων αποτελούν κρίσιμα ζητήματα για την ποιότητα και την αξιοπιστία του θεσμού. Παρότι τα ζητήματα αυτά συνδέονται άμεσα με το Πλαίσιο Ποιότητας της Μαθητείας, παραμένουν χωρίς την αναγκαία ολοκληρωμένη αναμόρφωση και σταθερή εφαρμογή.
Η Ο.Λ.Τ.Ε.Ε. δεν αμφισβητεί την ανάγκη συνέπειας και υπευθυνότητας των εκπαιδευτικών που αναλαμβάνουν καθήκοντα επόπτη. Αντίθετα, θεωρεί αυτονόητο ότι η Μαθητεία πρέπει να υλοποιείται με συνέπεια, ποιότητα και πλήρη προστασία των μαθητευομένων. Αυτό όμως δεν δικαιολογεί τον αποκλεισμό των εποπτών από το σύνολο των υπόλοιπων εκπαιδευτικών και παιδαγωγικών δράσεων του σχολείου, ιδίως όταν υπάρχει δυνατότητα έγκαιρης αναπλήρωσης.
Οι εκπαιδευτικοί των ΕΠΑ.Λ. έχουν αποδείξει διαχρονικά ότι μπορούν να ανταποκρίνονται ταυτόχρονα σε πολλαπλούς παιδαγωγικούς και εκπαιδευτικούς ρόλους. Αυτό ακριβώς το μεράκι, η διάθεση προσφοράς και η ενεργός συμμετοχή τους στη σχολική ζωή αποτέλεσαν και αποτελούν σημαντικό κεφάλαιο για την Επαγγελματική Εκπαίδευση.
Καλούμε το Υπουργείο Παιδείας να επανεξετάσει τη συγκεκριμένη ρύθμιση του άρθρου 12 παρ. 11 και να προχωρήσει στην τροποποίησή της, ώστε να μην αποκλείεται ο επόπτης-εκπαιδευτικός από εγκεκριμένες εκπαιδευτικές, ευρωπαϊκές και σχολικές δράσεις, όταν η απουσία του μπορεί να καλυφθεί με έγκαιρο προγραμματισμό και με τους προβλεπόμενους από τον Κανονισμό τρόπους αναπλήρωσης.
Η Μαθητεία χρειάζεται στήριξη, σταθερή χρηματοδότηση, επαρκή εργαστηριακή υποδομή, ουσιαστική αποζημίωση της εποπτείας, έγκαιρη πιστοποίηση και εμπιστοσύνη στους εκπαιδευτικούς. Δεν χρειάζεται περιορισμούς που αποδυναμώνουν τη συμμετοχή τους στη συνολική εκπαιδευτική λειτουργία του σχολείου και, τελικά, περιορίζουν τη δυναμική της ίδιας της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.
Ζητούμε, ένα πλαίσιο λειτουργίας που θα εμπιστεύεται τον εκπαιδευτικό και θα επιτρέπει την πολύπλευρη παιδαγωγική του δράση, προς όφελος των μαθητών, της σχολικής κοινότητας και της ίδιας της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.
