Μνημόνιο Συνεργασίας υπέγραψαν το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) και η Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης (ΓΓΕΕ) της Προεδρίας της Κυβέρνησης, με στόχο να μετατρέψουν την επιστημονική γνώση σε συγκεκριμένες δράσεις υπέρ της ποιοτικής ενημέρωσης, της κριτικής σκέψης και της ανθεκτικότητας των δημοκρατικών θεσμών.
Το Μνημόνιο υπέγραψαν ο Πρύτανης του Πανεπιστήμιο Αθηνών, Καθηγητής Γεράσιμος Σιάσος, και ο Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, Δημήτρης Κιρμικίρογλου. Η συνεργασία δημιουργεί ένα σταθερό πλαίσιο διασύνδεσης της πανεπιστημιακής έρευνας με τον σχεδιασμό, την υλοποίηση και την αξιολόγηση δημόσιων πολιτικών για το σύγχρονο οικοσύστημα της ενημέρωσης.
Από την πλευρά του ΕΚΠΑ συμμετείχαν επίσης η Αντιπρύτανις Ακαδημαϊκών, Διεθνών Σχέσεων και Εξωστρέφειας, Καθηγήτρια Σοφία Παπαϊωάννου, η Πρόεδρος του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, Καθηγήτρια Λίζα Τσαλίκη, ο Πρόεδρος του Τμήματος Ψηφιακών Τεχνών και Κινηματογράφου, Αναπληρωτής Καθηγητής Ιωάννης Σκοπετέας, και ο Καθηγητής του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΡΤ και επιστημονικά υπεύθυνος του Μνημονίου Συνεργασίας, Στέλιος Παπαθανασόπουλος.
Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη, τα συνθετικά μέσα και η ταχύτητα διάδοσης της πληροφορίας μεταβάλλουν ριζικά τον δημόσιο διάλογο, οι δύο φορείς δίνουν έμφαση όχι μόνο στην αναγνώριση της παραπληροφόρησης, αλλά και στην ενδυνάμωση των πολιτών —ιδίως των παιδιών και των νέων— ώστε να αξιολογούν κριτικά τις πηγές τους και να συμμετέχουν με ασφάλεια και υπευθυνότητα στο ψηφιακό περιβάλλον.
Από την έρευνα στις εφαρμόσιμες πολιτικές
Οι βασικοί άξονες της συνεργασίας περιλαμβάνουν εκπαιδευτικά προγράμματα, σεμινάρια και εργαστήρια για τον γραμματισμό στα Μέσα και την επαλήθευση πληροφοριών· έρευνα για την επίδραση των αλγορίθμων, της τεχνητής νοημοσύνης και των νέων ψηφιακών τεχνολογιών· δράσεις για την ελευθερία, την πολυφωνία του Τύπου και την ασφάλεια των δημοσιογράφων· καθώς και επιστημονικές συνέργειες με ευρωπαϊκά δίκτυα, όπως το European Digital Media Observatory (EDMO) και το Mediterranean Digital Media Observatory (MedDMO).
Ιδιαίτερο πεδίο συνεργασίας αποτελεί η επιστημονική υποστήριξη της Εθνικής Στρατηγικής για την Παιδεία στα Μέσα και τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα απέναντι στην Παραπληροφόρηση και των πρωτοβουλιών που συνδέονται με το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων. Η κοινή προσπάθεια συνδέεται με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (European Media Freedom Act) και τη συζήτηση για τη δημοκρατική ανθεκτικότητα σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Το Μνημόνιο προβλέπει επίσης πρακτική άσκηση φοιτητών και φοιτητριών στις υπηρεσίες της ΓΓΕΕ, ανταλλαγή τεχνογνωσίας, από κοινού ερευνητικές και εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες και δυνατότητα συμμετοχής σε εθνικά και ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά προγράμματα. Για την παρακολούθηση της συνεργασίας προβλέπεται Κοινή Επιτροπή, με ετήσιο σχέδιο δράσεων, στόχους και χρονοδιαγράμματα.
Ο Πρύτανης του Πανεπιστήμιο Αθηνών, Καθηγητής Γεράσιμος Σιάσος, δήλωσε: «Η συνεργασία του Πανεπιστημίου Αθηνών με τη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης αποτελεί μια σημαντική πρωτοβουλία που συνδέει την επιστημονική γνώση και την πανεπιστημιακή έρευνα με τις σύγχρονες ανάγκες της κοινωνίας. Σε μια εποχή όπου η παραπληροφόρηση και οι ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις διαμορφώνουν νέες προκλήσεις, το Πανεπιστήμιό μας συμβάλλει ενεργά στην προώθηση της αξιόπιστης ενημέρωσης, της κριτικής σκέψης και της ελευθερίας του Τύπου. Με το υψηλού επιπέδου επιστημονικό δυναμικό μας, επενδύουμε σε συνεργασίες που ενισχύουν την παιδεία, τη δημοκρατία και την κοινωνική ευθύνη».
Ο Γενικός Γραμματέας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, Δημήτρης Κιρμικίρογλου, δήλωσε: «Η υπογραφή της νέας συνεργασίας μας με το Πανεπιστήμιο Αθηνών, ένα ίδρυμα με ισχυρό επιστημονικό κύρος και ιστορική προσφορά, συνδέει την ακαδημαϊκή γνώση με τη δημόσια δράση. Ενώνουμε δυνάμεις για την Εθνική Στρατηγική για την Παιδεία στα Μέσα και τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα απέναντι στην Παραπληροφόρηση, καθώς και για τη στήριξη της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας. Με μια προσέγγιση whole-of-society, φέρνουμε κοντά την Πολιτεία, το επιστημονικό προσωπικό του ΕΚΠΑ, τα Μέσα Ενημέρωσης και την κοινωνία των πολιτών, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη και τη δημοκρατική ανθεκτικότητα. Ευχαριστώ θερμά τον Πρύτανη, Καθηγητή Γεράσιμο Σιάσο, και το επιστημονικό προσωπικό του ΕΚΠΑ για τη συμβολή τους σε αυτή την κοινή προσπάθεια».
