Χωρίς συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα παραμένει για ακόμη μία φορά το ζήτημα της αντιστοίχισης των πτυχίων των αποφοίτων των πρώην ΤΕΙ με τα πτυχία των πανεπιστημιακών τμημάτων που προέκυψαν μετά τις συγχωνεύσεις, καθώς ο υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για την Ανώτατη Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου, ξεκαθάρισε στη Βουλή ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να δεσμευτεί σε συγκεκριμένη προθεσμία για την ολοκλήρωση της διαδικασίας.
Η τοποθέτηση έγινε κατά τη συζήτηση επίκαιρης ερώτησης του ανεξάρτητου βουλευτή Γεωργίου Μανούσου με θέμα την καθυστέρηση στην αντιστοίχιση των πτυχίων των αποφοίτων των πρώην ΑΕΙ Τεχνολογικού Τομέα, με τον υφυπουργό να επιμένει ότι το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σύνθετο και ότι η όποια λύση δεν μπορεί να περιοριστεί σε μία απλή πολιτική ή νομοθετική απόφαση χωρίς προηγούμενη ακαδημαϊκή επεξεργασία.
«Δεν θα ακούσετε από εμάς πέντε, δέκα ή δεκαπέντε ημέρες»
Ο Νίκος Παπαϊωάννου ήταν σαφής ως προς το ζήτημα του χρόνου, δηλώνοντας ότι δεν πρόκειται να δοθεί μια συγκεκριμένη προθεσμία των επόμενων ημερών για ένα θέμα που, όπως είπε, είναι «τόσο οξύ» και επηρεάζει τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων.
Η θέση αυτή σημαίνει πρακτικά ότι οι απόφοιτοι των πρώην ΤΕΙ εξακολουθούν να μην γνωρίζουν πότε θα ολοκληρωθεί η διαδικασία που εξετάζει το Υπουργείο Παιδείας, παρότι το θέμα έχει επανειλημμένα φτάσει στη Βουλή τους τελευταίους μήνες.
Ήδη από τον Μάιο, σε προηγούμενη κοινοβουλευτική συζήτηση, ο υφυπουργός είχε επίσης αποφύγει να προσδιορίσει συγκεκριμένο χρόνο για την κατάθεση σχετικής ρύθμισης, δηλώνοντας ότι το υπουργείο επεξεργάζεται λύση αλλά δεν μπορεί να δεσμευτεί για χρονοδιάγραμμα.
«Ακαδημαϊκά κριτήρια και όχι μια απλή πολιτική απόφαση»
Ο υφυπουργός επέμεινε ιδιαίτερα στο ότι η λύση που θα επιλεγεί θα πρέπει να στηρίζεται σε ακαδημαϊκά κριτήρια, αξιολόγηση και συγκεκριμένες διαδικασίες, ώστε, σύμφωνα με την κυβερνητική θέση, να διασφαλιστεί δίκαιη αντιμετώπιση των διαφορετικών κατηγοριών αποφοίτων.
Όπως υποστήριξε, το ζήτημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με μια οριζόντια νομοθετική εξίσωση όλων των τίτλων, καθώς οι απόφοιτοι των παλαιών τεχνολογικών ιδρυμάτων δεν αποτελούν μία ενιαία και απολύτως ομοιογενή κατηγορία.
Στην κοινοβουλευτική συζήτηση αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, σε αποφοίτους που εισήχθησαν σε διαφορετικές περιόδους λειτουργίας των ιδρυμάτων, από τα παλαιότερα ΚΑΤΕΕ έως τα ΤΕΙ και αργότερα τα ΑΤΕΙ, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για διαφορετικές ακαδημαϊκές διαδρομές, οι οποίες –κατά την κυβερνητική προσέγγιση– πρέπει να εξεταστούν ξεχωριστά πριν διαμορφωθεί το τελικό πλαίσιο.
Οι συγχωνεύσεις των ΤΕΙ και η εκκρεμότητα για τους παλαιούς αποφοίτους
Το πρόβλημα δημιουργήθηκε μετά τον μεγάλο μετασχηματισμό του χάρτη της Ανώτατης Εκπαίδευσης την περίοδο 2018-2019, όταν τα ΤΕΙ απορροφήθηκαν ή συγχωνεύθηκαν με πανεπιστήμια και δημιουργήθηκαν νέα πανεπιστημιακά τμήματα.
Ο Νίκος Παπαϊωάννου αναφέρθηκε στους νόμους 4521/2018, 4559/2018, 4589/2019 και 4610/2019, υποστηρίζοντας ότι οι τότε αλλαγές πραγματοποιήθηκαν χωρίς να έχει προηγηθεί επαρκής ακαδημαϊκή αξιολόγηση και χωρίς να λυθεί συνολικά το ζήτημα των ήδη αποφοίτων.
Πρόκειται για πολιτική αποτίμηση του υφυπουργού για τις μεταρρυθμίσεις της προηγούμενης κυβέρνησης, την οποία συνέδεσε με τη σημερινή εκκρεμότητα.
Από την άλλη πλευρά, το βασικό αίτημα των αποφοίτων παραμένει συγκεκριμένο: μετά την πανεπιστημιοποίηση των ιδρυμάτων στα οποία φοίτησαν, ζητούν να δημιουργηθεί σαφής διαδικασία μέσα από την οποία θα μπορεί να εξεταστεί η ακαδημαϊκή αντιστοίχιση των δικών τους τίτλων με τους τίτλους των νέων πανεπιστημιακών τμημάτων.
Οι «450.000 απόφοιτοι» και οι διαφορετικές κατηγορίες
Κατά τη συζήτηση στη Βουλή έγινε λόγος για περίπου 450.000 αποφοίτους, αριθμός τον οποίο ο υφυπουργός σχολίασε επισημαίνοντας ότι μέσα σε αυτή τη μεγάλη ομάδα περιλαμβάνονται άνθρωποι με διαφορετικές εκπαιδευτικές διαδρομές και τίτλους.
Αναφέρθηκε χαρακτηριστικά σε όσους ξεκίνησαν και ολοκλήρωσαν τις σπουδές τους σε Ανώτατα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, σε όσους εισήχθησαν υπό προηγούμενο θεσμικό καθεστώς και αποφοίτησαν αργότερα, αλλά ακόμη και σε παλαιότερους αποφοίτους των ΚΑΤΕΕ που στη συνέχεια εντάχθηκαν στο σύστημα των ΤΕΙ.
Ο αριθμός των 450.000 παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της κοινοβουλευτικής συζήτησης και δεν συνιστά από μόνος του επίσημη καταγραφή όλων όσοι ενδέχεται τελικά να υπαχθούν σε οποιαδήποτε μελλοντική διαδικασία αντιστοίχισης.
Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: πότε και με ποια διαδικασία;
Παρά τις διευκρινίσεις για τις αρχές πάνω στις οποίες θέλει να κινηθεί το Υπουργείο Παιδείας, δύο βασικά ερωτήματα εξακολουθούν να μένουν ανοιχτά: ποιο ακριβώς θα είναι το θεσμικό μοντέλο της αντιστοίχισης και πότε θα ενεργοποιηθεί.
Η έως τώρα κυβερνητική τοποθέτηση δείχνει ότι δεν εξετάζεται μια αυτόματη και οριζόντια εξίσωση των πτυχίων, αλλά κάποια μορφή ακαδημαϊκής αξιολόγησης ή διαδικασίας που θα διαφοροποιείται ανάλογα με τα προγράμματα σπουδών και τις κατηγορίες των αποφοίτων. Αυτό είχε διατυπωθεί και σε προηγούμενη τοποθέτηση του υφυπουργού, όταν είχε αναφέρει ότι η διαδικασία δεν θα είναι αυτόματη.
Την ίδια στιγμή, όμως, δεν έχει ανακοινωθεί ακόμη συγκεκριμένο θεσμικό σχήμα, ούτε ημερομηνία έναρξης ή ολοκλήρωσης της διαδικασίας.
Μια εκκρεμότητα που παραμένει ανοιχτή
Για τους αποφοίτους των πρώην ΤΕΙ, το ζήτημα δεν αφορά μόνο τον συμβολικό τίτλο ενός πτυχίου, αλλά μπορεί να συνδέεται με επαγγελματική εξέλιξη, ακαδημαϊκή συνέχεια, πρόσβαση σε θέσεις εργασίας και γενικότερα την αξιοποίηση ενός τίτλου σπουδών που αποκτήθηκε πριν από τη ριζική αναμόρφωση του ακαδημαϊκού χάρτη.
Το Υπουργείο δηλώνει ότι επιδιώκει μια λύση η οποία θα είναι ακαδημαϊκά τεκμηριωμένη και δεν θα δημιουργεί νέες ανισότητες. Από την άλλη πλευρά, η απουσία συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος παρατείνει την αβεβαιότητα για μια υπόθεση η οποία παραμένει ανοιχτή εδώ και χρόνια.
Και αυτή ακριβώς είναι πλέον η ουσία της συζήτησης: η κυβέρνηση δηλώνει ότι αναζητά λύση, αλλά οι απόφοιτοι εξακολουθούν να μην γνωρίζουν ούτε πότε θα παρουσιαστεί ούτε με ποια ακριβώς κριτήρια θα μπορούν να διεκδικήσουν την αντιστοίχιση του τίτλου τους.
