Το χρονοδιάγραμμα για το Εθνικό Απολυτήριο και τη συνολική αναμόρφωση του Λυκείου παρουσίασε η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, ξεκαθαρίζοντας ότι η κυβέρνηση προχωρά σε οργανωμένο εθνικό διάλογο πριν από οποιαδήποτε τελική νομοθετική ρύθμιση.
Όπως ανέφερε, το πόρισμα της αρμόδιας Επιτροπής αναμένεται έως το τέλος του 2026, ενώ στόχος του υπουργείου είναι η νομοθέτηση του νέου πλαισίου μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2027.
Παράλληλα, θα ανοίξει ψηφιακή διαβούλευση, ώστε εκπαιδευτικοί, γονείς και κυρίως μαθητές να τοποθετηθούν στα βασικά ερωτήματα που αφορούν τη λειτουργία του νέου Λυκείου και τον ρόλο του Εθνικού Απολυτηρίου.
«Κανείς δεν θα αιφνιδιαστεί»
Η Σοφία Ζαχαράκη υπογράμμισε ότι η εφαρμογή του νέου συστήματος δεν θα γίνει απότομα, αλλά θα συνοδευτεί από μεταβατική περίοδο, ώστε μαθητές και οικογένειες να γνωρίζουν εγκαίρως τι αλλάζει.
Η υπουργός έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη να μην υπάρξει αιφνιδιασμός για τους μαθητές που βρίσκονται ήδη στο Λύκειο κατά την περίοδο μετάβασης.
Η ακριβής χρονιά πλήρους εφαρμογής δεν προσδιορίστηκε στη συνέντευξη, ωστόσο το χρονοδιάγραμμα που έδωσε περιλαμβάνει τρία βασικά στάδια:
- ολοκλήρωση του εθνικού διαλόγου και έκδοση πορίσματος έως το τέλος του 2026,
- νομοθέτηση μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2027,
- σταδιακή εφαρμογή του νέου πλαισίου με μεταβατικό σύστημα.
Νέο Λύκειο με λιγότερη αποστήθιση
Σύμφωνα με την υπουργό, το Εθνικό Απολυτήριο δεν σχεδιάζεται ως μια μεμονωμένη αλλαγή στον τρόπο εξέτασης των μαθητών, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης μεταρρύθμισης του Λυκείου.
Η βασική κατεύθυνση, όπως την περιέγραψε, είναι ένα σχολείο με:
λιγότερη αποστήθιση, περισσότερη κριτική σκέψη και μεγαλύτερη έμφαση στις δεξιότητες των μαθητών.
Στόχος είναι το Λύκειο να αποκτήσει ξανά αυτοτελή εκπαιδευτική αξία και να μην αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ένας ενδιάμεσος σταθμός πριν από τις εξετάσεις για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Τράπεζα Θεμάτων και Πολλαπλό Βιβλίο
Στον σχεδιασμό για το νέο Λύκειο περιλαμβάνονται και δύο βασικές παρεμβάσεις που ήδη προωθούνται από το υπουργείο Παιδείας.
Η πρώτη είναι η Τράπεζα Θεμάτων, η οποία θα αποτελέσει βασικό στοιχείο της διαδικασίας αξιολόγησης.
Η δεύτερη είναι το Πολλαπλό Βιβλίο, με το οποίο το υπουργείο επιχειρεί να περάσει από το μοντέλο του ενός μοναδικού σχολικού εγχειριδίου σε περισσότερες επιλογές για τον εκπαιδευτικό.
Οι δύο αυτές αλλαγές εντάσσονται στη συνολική φιλοσοφία του Εθνικού Απολυτηρίου και του νέου μοντέλου Λυκείου που σχεδιάζεται.
Επαγγελματικός προσανατολισμός και πιστοποιήσεις
Η Σοφία Ζαχαράκη συνέδεσε το νέο Λύκειο και με την ενίσχυση του επαγγελματικού προσανατολισμού, ώστε οι μαθητές να έχουν πιο ουσιαστική υποστήριξη πριν από τη λήψη κρίσιμων αποφάσεων για τις σπουδές και την επαγγελματική τους πορεία.
Παράλληλα, στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται δωρεάν πιστοποιήσεις ξένης γλώσσας και ψηφιακών δεξιοτήτων, καθώς και η δημιουργία ενός συνολικού «προφίλ μαθητή», στο οποίο θα αποτυπώνονται δεξιότητες και στοιχεία της εκπαιδευτικής του πορείας.
Η λογική του υπουργείου είναι το απολυτήριο του Λυκείου να αποκτήσει μεγαλύτερη αξία από τη σημερινή και να πιστοποιεί πιο ουσιαστικά τις γνώσεις και τις δεξιότητες με τις οποίες ολοκληρώνει ένας μαθητής τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Στόχος ένα απολυτήριο με πραγματικό κύρος
Η υπουργός Παιδείας έθεσε ως βασικό στόχο το νέο απολυτήριο να αποκτήσει «πραγματικό κύρος», αλλά και το ίδιο το Λύκειο να επανακτήσει τον αυτοτελή εκπαιδευτικό του χαρακτήρα.
Η συζήτηση για το Εθνικό Απολυτήριο, επομένως, δεν αφορά μόνο τον τρόπο με τον οποίο θα βαθμολογούνται οι μαθητές, αλλά ένα νέο συνολικό μοντέλο λειτουργίας του Λυκείου.
Το μεγάλο ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι το ακριβές σύστημα εφαρμογής και, κυρίως, η σχέση που θα έχει το νέο Εθνικό Απολυτήριο με την πρόσβαση στα πανεπιστήμια.
Αυτές οι κρίσιμες λεπτομέρειες αναμένεται να αποσαφηνιστούν μέσα από τον εθνικό διάλογο, το πόρισμα της Επιτροπής και τη νομοθετική πρωτοβουλία που προγραμματίζεται για τις αρχές του 2027.