Σε εκτενή απάντηση προς τη Βουλή, το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού επιχειρεί να αποσαφηνίσει το ισχύον πλαίσιο γύρω από την απόκτηση του Πιστοποιητικού Παιδαγωγικής και Διδακτικής Επάρκειας, ένα προσόν που εξακολουθεί να παίζει καθοριστικό ρόλο στις διαδικασίες διορισμών και προσλήψεων εκπαιδευτικών μέσω ΑΣΕΠ.
Η απάντηση δόθηκε έπειτα από ερώτηση της βουλευτού της Ελληνικής Λύσης, Σοφίας Ασημακοπούλου, η οποία έθεσε ζητήματα σχετικά με την εφαρμογή της νομοθεσίας, αλλά και τη μοριοδότηση συγκεκριμένων προγραμμάτων σπουδών, όπως μεταπτυχιακά του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.
Το πλαίσιο των διορισμών και ο ρόλος του ΑΣΕΠ
Το Υπουργείο υπενθυμίζει ότι το σύστημα διορισμών στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ρυθμίζεται από τον νόμο 4589/2019, με τον ΑΣΕΠ να έχει την αποκλειστική ευθύνη για τη διεξαγωγή των διαδικασιών κατάταξης εκπαιδευτικών σε αξιολογικούς πίνακες.
Η επιλογή των υποψηφίων βασίζεται σε μοριοδοτούμενα κριτήρια, τα οποία περιλαμβάνουν ακαδημαϊκά προσόντα, κοινωνικά κριτήρια και προϋπηρεσία. Ωστόσο, ιδιαίτερη βαρύτητα εξακολουθεί να έχει η παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια, η οποία λειτουργεί ως πρόσθετο προσόν.
Πώς αποκτάται η παιδαγωγική επάρκεια
Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, η παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια μπορεί να πιστοποιηθεί με περισσότερους από έναν τρόπους:
- μέσω ειδικών προγραμμάτων σπουδών σε ΑΕΙ
- με μεταπτυχιακό ή διδακτορικό στις επιστήμες της αγωγής
- με συγκεκριμένα πτυχία παιδαγωγικών τμημάτων
- μέσω πιστοποιητικών που έχουν εκδοθεί με βάση παλαιότερη νομοθεσία
- ή με ειδικά προγράμματα που οδηγούν σε σχετική βεβαίωση από πανεπιστήμια
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τα Τμήματα που ενσωματώνουν την επάρκεια στο πρόγραμμα σπουδών τους, κυρίως για αποφοίτους που εισήχθησαν έως συγκεκριμένα ακαδημαϊκά έτη.
Τι αλλάζει με τις νέες προκηρύξεις του ΑΣΕΠ
Οι πρόσφατες προκηρύξεις του ΑΣΕΠ για τη Γενική και την Ειδική Εκπαίδευση (2025–2026) επανακαθορίζουν τον τρόπο απόδειξης της επάρκειας, απαριθμώντας ρητά τα αποδεκτά δικαιολογητικά.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- πτυχία παιδαγωγικών τμημάτων
- ειδικά πιστοποιητικά από ΑΕΙ
- μεταπτυχιακοί τίτλοι με σχετική πιστοποίηση
- καθώς και τίτλοι από συγκεκριμένες σχολές και παλαιότερα προγράμματα
Για τους νεότερους αποφοίτους, η επάρκεια δεν θεωρείται πλέον αυτονόητη και απαιτείται πρόσθετη πιστοποίηση, εκτός εάν έχει αποκτηθεί μέσω αναγνωρισμένων δομών σπουδών.
Το «κλειδί» των μεταπτυχιακών
Στο επίκεντρο της κοινοβουλευτικής ερώτησης βρέθηκε και η αναγνώριση μεταπτυχιακών προγραμμάτων ως μέσου πιστοποίησης επάρκειας.
Το Υπουργείο διευκρινίζει ότι μεταπτυχιακοί τίτλοι μπορούν να αναγνωριστούν μόνο όταν υπάρχει ρητή απόφαση Συγκλήτου και δημοσίευση σε ΦΕΚ, σύμφωνα με το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, το οποίο – όπως αναφέρεται – γίνεται δεκτό ως αποδεικτικό παιδαγωγικής επάρκειας για τις διαδικασίες του ΑΣΕΠ.
Το Υπουργείο επιχειρεί να δώσει τέλος στις αμφιβολίες γύρω από το ποια πτυχία και προγράμματα αναγνωρίζονται, υπογραμμίζοντας ότι τα πανεπιστήμια έχουν τον αποκλειστικό ρόλο σχεδιασμού και υλοποίησης των σχετικών προγραμμάτων.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι οι ήδη κάτοχοι παλαιότερων τίτλων δεν χρειάζεται να αποκτήσουν νέο πιστοποιητικό, εφόσον η επάρκεια είχε αναγνωριστεί με προηγούμενες διατάξεις.
Το θεσμικό πλαίσιο για την παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια παραμένει σύνθετο, με πολλαπλές διαδρομές απόκτησης και αυστηρή σύνδεση με τις προκηρύξεις του ΑΣΕΠ. Η πρόσφατη κοινοβουλευτική συζήτηση δείχνει ότι το ζήτημα εξακολουθεί να προκαλεί ερωτήματα στην εκπαιδευτική κοινότητα, ειδικά ως προς την αναγνώριση νέων μεταπτυχιακών προγραμμάτων και την ισχύ των μεταβατικών διατάξεων.