Σε τροχιά νομοθετικής επίλυσης μπαίνει το ζήτημα της άδειας άνευ αποδοχών για ανατροφή τέκνου, που ταλανίζει χιλιάδες εκπαιδευτικούς γονείς.
Κατά τη διάρκεια συζήτησης επίκαιρης ερώτησης στη Βουλή, ο υφυπουργός Παιδείας, Κώστας Βλάσης, προανήγγειλε παρέμβαση που θα επιχειρήσει να συγκεράσει το δικαίωμα στη γονεϊκότητα με την επιτακτική ανάγκη να μην μένουν οι μαθητές χωρίς δασκάλους και καθηγητές στη μέση της σχολικής χρονιάς.
Η τοποθέτηση του υφυπουργού ήρθε ως απάντηση στις αιτιάσεις του βουλευτή της ΝΙΚΗΣ, Σπύρου Τσιρώνη, ο οποίος έκανε λόγο για «εμπαιγμό» των δικαιούχων και εμμονική άρνηση των υπηρεσιών να εφαρμόσουν το ισχύον πλαίσιο.
Κ. Βλάσης: «Όχι σε πρόχειρες λύσεις που γεννούν κενά»
Ο υφυπουργός Παιδείας ξεκαθάρισε πως η στήριξη της οικογένειας αποτελεί κεντρικό πυλώνα της κυβερνητικής στρατηγικής, ωστόσο έθεσε ως προϋπόθεση την εύρυθμη λειτουργία των σχολικών μονάδων.
«Η κατεύθυνσή μας παραμένει σταθερή: στήριξη της οικογένειας και των εκπαιδευτικών γονέων, μέσα όμως από ένα πλαίσιο εύρυθμης λειτουργίας των σχολικών μονάδων, ώστε κανένα παιδί να μη μείνει χωρίς εκπαιδευτικό στην τάξη του», τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Βλάσης.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό, η νέα ρύθμιση θα είναι «ώριμη, τεχνικά επεξεργασμένη και ισορροπημένη», καθώς απαιτείται αξιολόγηση των λειτουργικών επιπτώσεων πριν από κάθε αλλαγή.
«Δεν υπεκφεύγουμε – δεν θα δώσουμε πρόχειρες λύσεις», συμπλήρωσε, υπογραμμίζοντας ότι η στελέχωση των σχολείων είναι μια σύνθετη εξίσωση που δεν επιτρέπει αιφνιδιασμούς.
Το σενάριο για άδειες εκπαιδευτικών μετά τις 31 Αυγούστου
Μια σημαντική είδηση που προέκυψε από τη συζήτηση αφορά τη δυνατότητα χρονικής μετατόπισης των αδειών.
Ο κ. Βλάσης αποκάλυψε ότι εξετάζεται η πρόβλεψη ώστε οι άδειες που δηλώνονται εγκαίρως να μπορούν να εκκινούν και μετά την 31η Αυγούστου του επόμενου σχολικού έτους.
Παράλληλα σχεδιάζεται μηχανισμός που θα επιτρέπει στις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης τον έγκαιρο προγραμματισμό των αναπληρώσεων.
Στόχος είναι, όπως είπε, «μια δίκαιη λύση για τους εκπαιδευτικούς και ταυτόχρονα λειτουργικά βιώσιμη για τα σχολεία».
Σπ. Τσιρώνης: «Καταχρηστική ερμηνεία και παραβίαση των δικαιωμάτων»
Από την πλευρά του, ο Σπύρος Τσιρώνης εξαπέλυσε σφοδρά πυρά, υποστηρίζοντας ότι οι Διευθύνσεις Εκπαίδευσης ερμηνεύουν τον νόμο με τρόπο που ακυρώνει το δικαίωμα των εκπαιδευτικών στη γονική άδεια.
Ο βουλευτής σημείωσε ότι ενώ για τους υπόλοιπους δημόσιους υπαλλήλους η άδεια δίνεται οποτεδήποτε, στους εκπαιδευτικούς επιβάλλεται αυθαίρετα να λήγει στις 31 Αυγούστου, ανεξάρτητα από τις ανάγκες του γονέα. Επικαλέστηκε μάλιστα τον Συνήγορο του Πολίτη και σχετικές δικαστικές αποφάσεις, τονίζοντας ότι οι εκπαιδευτικοί δικαιούνται να επιλέγουν τα χρονικά διαστήματα της άδειάς τους, υπό την προϋπόθεση της έγκαιρης ενημέρωσης.
«Ο νόμος ήδη προβλέπει προγραμματισμό – οι Διευθύνσεις εφαρμόζουν καταχρηστική ερμηνεία», υποστήριξε ο κ. Τσιρώνης.
Αναλυτικά ο διάλογος στη Βουλή
ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΤΣΙΡΩΝΗΣ:
Κύριε Υπουργέ, στις 27 Μαρτίου του 2025 σας κατέθεσα ερώτηση σχετικά με τη χορήγηση της άδειας άνευ αποδοχών λόγω ανατροφής τέκνου στους εκπαιδευτικούς. Και στην απάντηση του Υπουργείου σας, στις 10-4-2025, αναφέρετε ότι δεν προκύπτει η υποχρεωτική διάρκεια της χορηγουμένης άδειας άνευ αποδοχών μέχρι τη λήξη του σχολικού έτους, κάνοντας αποδεκτό ότι οι ισχύουσες διατάξεις δεν δύναται να ερμηνευθούν κατά τρόπο ώστε το υποχρεωτικό όριο της διάρκειας της άδειας ανατροφής τέκνου άνευ αποδοχών, να συμπίπτει με τη λήξη του σχολικού έτους. Μάλιστα, καταλήγει η τότε απάντησή σας: «Τέλος, η υπηρεσία μας έχει υποβάλει ιεραρχικά προς υπογραφή σχέδιο εγκυκλίου σύμφωνα με τα ως άνω διαλαμβανόμενα».
Δύο μήνες μετά επανέρχομαι στις 12-5-2025, με επίκαιρη ερώτησή μου, σχετικά με τη μη υλοποίηση της ως άνω δέσμευσης του Υπουργείου σας και ενώ οι εκπαιδευτικοί μπορούσαν να αιτηθούν τη συγκεκριμένη άδεια μέχρι τις 31-5-2025, μου απαντάτε στις 19-5-2025 το εξής. Το διαβάζω επί λέξει: «Οφείλουμε να γνωρίζουμε πως η επίλυση του ζητήματος αυτού δεν εναπόκειται μόνο στην ύπαρξη μιας εγκυκλίου, αλλά στην ύπαρξη μιας νομοθετικής παρέμβασης που θα είναι εναρμονισμένη με τις δημοσιονομικές μας δυνατότητες. Όταν, κύριε συνάδελφε, ολοκληρωθεί αυτή η άσκηση με τεχνική πληρότητα και δικαιοκρατική ισορροπία, θα είμαστε σε θέση να προχωρήσουμε και στη συγκεκριμένη ρύθμιση».
Δεδομένου ότι συμπληρώνεται σε λίγο ένας χρόνος από τις απαντήσεις του Υπουργείου και ο εμπαιγμός πραγματικά των δικαιούχων της άδειας άνευ αποδοχών ανατροφής τέκνου εκπαιδευτικών συνεχίζεται, σας ρωτάμε: Πότε και με ποιο τρόπο θα υλοποιηθεί επιτέλους η δέσμευση του ΥΠΕΘΑ;
Και να σας θυμίσω ότι κλείσατε τότε τη δευτερολογία σας λέγοντας «είναι θέμα για το οποίο το Υπουργείο δείχνει και θα δείξει την απαραίτητη ευαισθησία και θα ενεργήσουμε με υπεύθυνο και εφαρμόσιμο τρόπο και δεν θα μείνουμε μόνο στα λόγια. Έτσι κι αλλιώς, με αυτό τον τρόπο, λειτουργεί η Κυβέρνησή μας όλα αυτά τα χρόνια κάτι, που έχει αποδείξει έμπρακτα σε όλους τους τομείς. Επομένως, κύριε συνάδελφε θα γίνει με σοβαρό σχεδιασμό και όταν δημοσιονομικά είμαστε έτοιμοι για όλα, δηλαδή σύντομα».
Θα μείνω στο «υπεύθυνα» μόνο τώρα και θα πω ότι δεν είναι καθόλου υπεύθυνο να λέει άλλα ο Υπουργός, να διαψεύδεται μετά σε απάντηση από τον Υφυπουργό, οι εκπαιδευτικές διευθύνσεις να ερμηνεύουν όπως θέλουν την εγκύκλιο για το έμπρακτο, όμως, το όχι μόνο λόγια και για το κατά πόσο σύντομα, θα σας απαντήσω στη δευτερολογία, αφού ακούσω τι έχετε να μου πείτε γι’ αυτό.
ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Γεωργαντάς): Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε.
Παρακαλώ, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΛΑΣΗΣ (Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού): Κύριε Πρόεδρε, κύριε συνάδελφε, θα ήθελα να ξεκινήσω λέγοντας κάτι απολύτως καθαρά. Το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, αναγνωρίζει πλήρως τη σημασία της στήριξης των εκπαιδευτικών που είναι γονείς και τη σημασία, βέβαια, της διευκόλυνσης της ανατροφής των τέκνων τους. Η οικογένεια και η γονεϊκότητα για εμάς είναι ένας πυλώνας κοινωνικής συνοχής και προφανώς, προτεραιότητα για την κυβερνητική πολιτική.
Ακριβώς γι’ αυτό και το Υπουργείο έχει ήδη προβεί σε μια σειρά ενεργειών για την ορθολογική εφαρμογή των διατάξεων που αφορούν στην άδεια άνευ αποδοχών λόγω ανατροφής τέκνου. Η κατεύθυνσή μας παραμένει σταθερή, η στήριξη της οικογένειας όπως είπα και των εκπαιδευτικών γονέων, μέσα όμως, κύριε συνάδελφε, από ένα πλαίσιο εύρυθμης λειτουργίας των σχολικών μονάδων και διασφάλισης ότι κανένα παιδί δεν θα μείνει χωρίς εκπαιδευτικό στην τάξη του.
Δεν αγνοούμε όσα έχουν ειπωθεί ούτε τις επισημάνσεις που έχουν γίνει στο παρελθόν. Αντιθέτως τις λαμβάνουμε όλες σοβαρά υπόψη. Όμως, πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι πριν από οποιαδήποτε νομοθετική πρωτοβουλία ή κανονιστική παρέμβαση, απαιτείται προσεκτική και υπεύθυνη αξιολόγηση των υπηρεσιακών και λειτουργικών επιπτώσεων. Και αυτό γιατί κάθε ρύθμιση, κύριε συνάδελφε, στο πεδίο αυτό δεν αφορά μόνο έναν μεμονωμένο εκπαιδευτικό, όπως είπα στην αρχή, αλλά επηρεάζει άμεσα τη στελέχωση όλων των σχολείων, όπως και την κάλυψη των διδακτικών αναγκών και τελικά την ίδια τη λειτουργία του εκπαιδευτικού συστήματος.
Επομένως, ούτε πρέπει να λειτουργούμε με αιφνιδιασμούς, αλλά ταυτόχρονα να βλέπουμε και όλη την εικόνα. Οφείλουμε, λοιπόν, να το κάνουμε με σεβασμό στα δικαιώματα των εκπαιδευτικών -το είπατε και συμφωνούμε απόλυτα- με τη σταθερότητα όμως που χρειάζεται για τις εκπαιδευτικές σχολικές μονάδες. Γι’ αυτό και οποιαδήποτε αλλαγή στο πλαίσιο των αδειών, κύριε συνάδελφε, πρέπει να στηρίζεται σε πραγματικά δεδομένα με την εκτίμηση των αναγκών και σε ένα μηχανισμό που επιτρέπει έγκαιρα προγραμματισμό.
Τώρα, το Υπουργείο, παρακολουθώντας στενά την εφαρμογή του ισχύοντος πλαισίου, βρίσκεται σε συνεχή επαφή με τις εκπαιδευτικές διευθύνσεις και τους φορείς εκπροσώπησης των εκπαιδευτικών. Στόχος μας είναι, λοιπόν, να βρούμε μια δίκαιη για τους εκπαιδευτικούς λύση και ταυτόχρονα να είναι λειτουργικά βιώσιμη για τα σχολεία. Επομένως, θέλουμε να βρούμε μια λύση, η οποία όμως δεν θα δημιουργήσει νέα προβλήματα.
Και θέλω, λοιπόν, να είμαι ειλικρινής. Το έχουμε ξανασυζητήσει. Δεν έχει αλλάξει τίποτα από τα λόγια που είπα την προηγούμενη φορά. Η πρόθεσή μας είναι για νομοθετική παρέμβαση, η οποία ισχύει και παραμένει. Όμως, αυτή η παρέμβαση οφείλει, κύριε συνάδελφε, να είναι ώριμη, τεχνικά επεξεργασμένη και ισορροπημένη, ακριβώς γιατί θέλουμε να λύσουμε και το πρόβλημα των εκπαιδευτικών αλλά και ταυτόχρονα να μην αφήνουμε κενά στα σχολεία. Αυτός είναι ο δρόμος που επιζητούμε για τη λύση του προβλήματος. Δεν υπεκφεύγουμε, αλλά μην περιμένετε από εμάς ποτέ πρόχειρες λύσεις.
ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Γεωργαντάς): Κύριε συνάδελφε, παρακαλώ, έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.
ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΤΣΙΡΩΝΗΣ: Θα πω για να καταλάβει ο κόσμος και όχι μόνο οι εκπαιδευτικοί αυτό τον εμπαιγμό των γονέων εκπαιδευτικών που μόλις είπατε ότι αναγνωρίζετε και σέβεστε από το Υπουργείο.
Η άδεια άνευ αποδοχών και ανατροφής τέκνου σε οποιονδήποτε δημόσιο υπάλληλο δίνεται οποιοδήποτε χρονικό διάστημα το χρειαστεί ο ίδιος χωρίς συγκεκριμένη ημερομηνία λήξης. Ειδικά για τους εκπαιδευτικούς προβλέπεται ότι η άδεια άνευ αποδοχών που λαμβάνει, μπορεί να χορηγείται μέχρι τη λήξη του σχολικού έτους. Δίνει δηλαδή για πρακτικούς λόγους, προγραμματισμό ο νομοθέτης αυτό που επικαλείστε εσείς δηλαδή ότι δεν μπορεί να γίνει. Επέλεξε η εν λόγω άδεια να μην υπερβαίνει την 21η του Αυγούστου, ημερομηνία λήξης του εκάστοτε σχολικού έτους. Γιατί όμως; Γιατί μπορεί να χορηγηθεί οποτεδήποτε εντός αυτού του σχολικού έτους, δηλαδή από 1η Σεπτεμβρίου που είναι και η έναρξη έως 31 Αυγούστου. Άρα, ο νόμος προβλέπει αυτά που λέτε.
Παρόλα αυτά, οι διευθύνσεις εκπαίδευσης, όπως είπα και νωρίτερα, ερμηνεύουν την ως άνω διάταξη εντελώς καταχρηστικά και δεν θα πρέπει να χορηγείται υποχρεωτικά, ώστε αυτή να λήγει 31 Αυγούστου και όχι οποιαδήποτε στιγμή εντός της σχολικής χρονιάς που προϋποθέτει ο νόμος, δηλαδή αίτηση πριν ένα μήνα από την έναρξή της.
Και θα πω ότι την ανωτέρω εσφαλμένη, καταχρηστική ερμηνεία την έχει επισημάνει και ο Συνήγορος του Πολίτη με έγγραφό του, το οποίο ζητά τη συμμόρφωση των υπηρεσιών στις διατάξεις του νόμου και διασαφηνίζει, δε, ότι οι εκπαιδευτικοί δικαιούνται να λαμβάνουν κατόπιν έγκαιρης ενημέρωσης, τη γονική άδεια ανατροφής τέκνου άνευ αποδοχών κατά τα διαστήματα που οι ίδιοι επιθυμούν, χωρίς να είναι απαραίτητο καταληκτική ημερομηνία η 31η Αυγούστου.
Και σε αυτό το πλαίσιο, για να δείτε ότι λέτε ξανά και ξανά ψέματα, το Υπουργείο Παιδείας, με δικό σας έγγραφο, γνωστοποίησε τις διατάξεις του άρθρου 125 του ν.4926/2022, σύμφωνα με τις οποίες προβλέφθηκε ο έγκαιρος προγραμματισμός για την κάλυψη των κενών που θα προκύψουν στα σχολεία από τη χορήγηση των μακροχρόνιων αδειών. Γιατί το κάνατε αυτό; Μα, το ξέρατε! Οι ερμηνείες είναι λάθος. Άρα, αυθαίρετα και καταχρηστικά οι διευθύνσεις εκπαίδευσης ερμηνεύουν, κατά το δοκούν, τη διάταξη του άρθρου αυτού, δημιουργώντας δική τους κανονιστική πράξη.
Τώρα, ως προς το πόσο έμπρακτα και όχι μόνο στα λόγια και στα ευχολόγια που είπατε και το πόσο σύντομα, εννέα μήνες και δέκα μήνες μετά, το να μιλάτε ακριβώς και να λέτε ό,τι είπατε στην επίκαιρη ερώτηση πριν δέκα μήνες, πραγματικά, λυπάμαι, γιατί είναι εμπαιγμός και ξέρω ότι αυτή τη στιγμή παρακολουθούν και live εκπαιδευτικά site αυτό.
Ως προς το σύντομα και ως προς το έμπρακτα. Έμπρακτα, δυστυχώς, συνεχίζετε να ταλαιπωρείτε τους γονείς εκπαιδευτικούς. Αυτό ακριβώς είναι! Και δεν είναι τυχαίο ότι και δικαστικές πράξεις έχουν εκδοθεί επ’ αυτού. Μα, τι άλλο χρειάζεστε για να προχωρήσετε στη λύση; Σε άλλη περίπτωση, το Υπουργείο χρειάστηκε να κάνει εννέα παρεμβάσεις για να δοθεί λύση. Αυτή είναι η τέταρτη για τη συγκεκριμένη. Να δω στις πόσες αυτό το θέμα θα λυθεί.
Κύριε Υπουργέ, δεν μπορεί να μιλάμε για δημογραφικό και για λύσεις και για βοήθεια της Κυβέρνησης και να μην κάνετε το πιο απλό που από το νόμο -και από τον αρχικό και από δικαστικές αποφάσεις- λέει το ίδιο και το αυτό. Και βγαίνετε ενδιάμεσα, επιτρέποντας τις ερμηνείες, τις παρερμηνείες του νόμου και κάνετε ένα χρόνο για να λύσετε το αυτονόητο. Πείτε μας χρονοδιάγραμμα. Πείτε μας έστω αυτό!
ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Γεώργιος Γεωργαντάς): Κύριε Υπουργέ, παρακαλώ έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΛΑΣΗΣ (Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού):
Κύριε συνάδελφε, επιτρέψτε μου να επανέλθω σε ένα βασικό άξονα που θεωρώ κρίσιμο και δεν θέλετε να καταλάβετε. Πράγματι απαιτείται προσεκτική αξιολόγηση των υπηρεσιακών και λειτουργικών επιπτώσεων, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα δημιουργηθούν κενά στη λειτουργία των σχολείων και στην κάλυψη των διδακτικών αναγκών. Αυτό δεν είναι ούτε υπεκφυγή ούτε αναβολή ευθύνης. Είναι στοιχειώδης υποχρέωση σοβαρής διοίκησης.
Ταυτόχρονα, όμως, θέλω να υπογραμμίσω ότι η Κυβέρνηση κάνει έμπρακτα ό,τι είναι δυνατόν για να ενισχύσει το εκπαιδευτικό σύστημα και να μειώσει τα προβλήματα στελέχωσης. Και επειδή καμιά φορά ξεχνιόμαστε, κύριε συνάδελφε, να σας πω ότι μόνο φέτος δημιουργήθηκαν και πραγματοποιήθηκαν δέκα χιλιάδες νέοι μόνιμοι διορισμοί εκπαιδευτικών. Από το 2019 μέχρι σήμερα έχουν έρθει σαράντα οχτώ χιλιάδες μόνιμοι εκπαιδευτικοί. Αυτό δείχνει ότι προσπαθούμε να στελεχώσουμε τα σχολεία μας με μόνιμους εκπαιδευτικούς, ακριβώς για να μπορούμε να δίνουμε λύση και σε θέματα όπως αυτό που μόλις θέσατε.
Παράλληλα επενδύουμε και σε σύγχρονα εργαλεία σχεδιασμού, που θα μας βοηθήσουν και προς αυτή την κατεύθυνση, όπως είναι η εφαρμογή του edu plan, μιας ψηφιακής πλατφόρμας, αν την ξέρετε, που θα αξιοποιεί τεχνητή νοημοσύνη, η οποία θα μας επιτρέπει να καταγράφουμε και να προβλέπουμε έγκαιρα τις ανάγκες και τα κενά του εκπαιδευτικού συστήματος και αυτό σημαίνει καλύτερος προγραμματισμός ακόμα και για τις άδειες των εκπαιδευτικών.
Όμως, θέλω να είμαι απόλυτα ειλικρινής ότι αυτή είναι μια συλλογική προσπάθεια. Όσο πιο έγκαιρα, κύριε συνάδελφε, δηλώνονται οι άδειες, τόσο περισσότερο αυτό βοηθά το σύστημα να λειτουργήσει σωστά και να δοθούν λύσεις, χωρίς ταυτόχρονα να δημιουργούνται προβλήματα. Ο σχεδιασμός, λοιπόν, για να γίνει χρειάζεται και πρόβλεψη, χρειάζεται και συνεργασία.
Σε αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, και για να επανέλθω σε αυτό που είπατε και σε συνεργασία με τον αρμόδιο Γενικό Γραμματέα, εξετάζουμε και τη δυνατότητα να οριστεί, για τις άδειες που θα δηλωθούν, η λήψη τους και μετά τις 31 Αυγούστου, από το επόμενο σχολικό έτος, έτσι ώστε να υπάρχει έγκαιρη πρόβλεψη και καλύτερη οργάνωση. Πρόκειται, λοιπόν, για μια κατεύθυνση ακριβώς που υπηρετεί αυτή την ισορροπία, από τη μία να στηρίζουμε τους γονείς εκπαιδευτικούς και από την άλλη να φροντίζουμε τα παιδιά μας να μη χάνουν καμία ώρα μαθήματος.
Θέλω, λοιπόν, κλείνοντας να επαναλάβω ότι δεν υπάρχει ούτε αδιαφορία ούτε άρνηση αντιμετώπισης του ζητήματος. Υπάρχει, όμως, η ευθύνη για να δοθεί μια λύση, η οποία θα είναι δίκαιη, εφαρμόσιμη και βιώσιμη.
Σας ευχαριστώ.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
Μιχάλης Τσιλιβάκος