Σε κίνηση εξωστρέφειας και σύνδεσης της ακαδημαϊκής έρευνας με την αγορά προχωρά το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ).
Με απόφαση της Συγκλήτου, καθορίζεται πλέον το αυστηρό θεσμικό πλαίσιο για την ίδρυση και τη λειτουργία Επώνυμων Εδρών διδασκαλίας και έρευνας, ανοίγοντας τον δρόμο για τη χρηματοδότηση εξειδικευμένων γνωστικών αντικειμένων από τρίτους φορείς.
Η ρύθμιση αυτή, που θα ισχύει μεταβατικά μέχρι την επίσημη δημοσίευση του νέου Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας του Ιδρύματος, δίνει τη δυνατότητα σε φυσικά και νομικά πρόσωπα, τόσο από την Ελλάδα όσο και από το εξωτερικό, να επενδύσουν στην παραγωγή γνώσης υψηλού επιπέδου.
Οι κανόνες για τη δωρεά και τη χρηματοδότηση
H διαδικασία ίδρυσης μιας επώνυμης έδρας προϋποθέτει μια σειρά από ασφαλιστικές δικλείδες που διασφαλίζουν τη βιωσιμότητά της:
Το κόστος ίδρυσης και λειτουργίας της έδρας απαγορεύεται ρητά να επιβαρύνει τον τακτικό προϋπολογισμό του ΟΠΑ. Η χρηματοδότηση πρέπει να προέρχεται εξ ολοκλήρου από τη δωρεά του ενδιαφερόμενου φορέα ή ιδιώτη.
Κάθε πρόταση για δημιουργία επώνυμης έδρας πρέπει υποχρεωτικά να συνοδεύεται από αναλυτική μελέτη που θα αποδεικνύει την οικονομική επάρκεια για την κάλυψη των δαπανών της.
Η έδρα πρέπει να αφορά συγκεκριμένη επιστημονική περιοχή, η οποία θα βρίσκεται σε άμεση συνάφεια με τα ακαδημαϊκά τμήματα του Πανεπιστημίου.
Δείτε εδώ την απόφαση
Ποιοι μπορούν να γίνουν δωρητές
Η απόφαση της Συγκλήτου είναι ιδιαίτερα ευρεία όσον αφορά την προέλευση των κεφαλαίων. Δικαίωμα υποβολής πρότασης έχουν:
Φυσικά πρόσωπα (ημεδαπής ή αλλοδαπής).
Νομικά πρόσωπα (εταιρείες, ιδρύματα, οργανισμοί).
Φορείς του δημόσιου τομέα, όπως αυτοί ορίζονται από το ισχύον δημοσιονομικό πλαίσιο (ν. 4270/2014).
Ίδρυση και λειτουργία επώνυμης έδρας διδασκαλίας και έρευνας
1. Προϋπόθεση για την εκκίνηση της διαδικασίας ίδρυσης επώνυμης έδρας είναι η δωρεά προς το Ο.Π.Α. από οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, της ημεδαπής ή της αλλοδαπής ή φορέα του δημόσιου τομέα, όπως αυτός οριοθετείται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α’ 143), με σκοπό την κάλυψη των δαπανών επώνυμης έδρας διδασκαλίας και έρευνας σε συγκεκριμένη γνωστική περιοχή που σχετίζεται με αντικείμενο Ακαδημαϊκού Τμήματος του Ιδρύματος. Η πρόταση της δωρεάς πρέπει να συνοδεύεται από χρηματοοικονομική μελέτη λειτουργίας της επώνυμης έδρας. Το κόστος ίδρυσης και λειτουργίας της επώνυμης έδρας δεν δύναται να επιβαρύνει τον τακτικό προϋπολογισμό του Ο.Π.Α.
2. Το Συμβούλιο Διοίκησης του Πανεπιστημίου - κατόπιν ελέγχου του σκοπού της δωρεάς - λαμβάνει απόφαση αποδοχής της, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στην υπ’ αρ. 16156/19.09.2025 (Β’ 5675) απόφαση, η οποία εγκρίθηκε κατά την 2η/18.09.2025/3 συνεδρίαση της Συγκλήτου και αφορά στον Κανονισμό Αποδοχής και Διαχείρισης Δωρεών, Χορηγιών και Κληροδοτημάτων του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Η Απόφαση του Συμβουλίου διαβιβάζεται προς το ακαδημαϊκό Τμήμα, στο οποίο εμπίπτει το γνωστικό αντικείμενο της προς ίδρυση έδρας.
3. Η Συνέλευση του Τμήματος υποβάλλει πρόταση για την ίδρυση και λειτουργία της επώνυμης έδρας διδασκαλίας και έρευνας, η οποία, μετά από σχετική εισήγηση της οικείας Κοσμητείας, αποστέλλεται στην Σύγκλητο του Πανεπιστημίου για έγκριση. Στην πρόταση του Τμήματος και στην εισήγηση της Κοσμητείας καθορίζονται η συγκεκριμένη γνωστική περιοχή της επώνυμης έδρας που σχετίζεται με το αντικείμενο του Τμήματος και εντάσσεται στο αναπτυξιακό σχέδιό του, η χρονική διάρκεια λειτουργίας της (η οποία δεν δύναται να είναι μικρότερη από 5 έτη), τα πλήρη στοιχεία του δωρητή, το ύψος της δωρεάς και αναλυτικά οι επιλέξιμες δαπάνες για τη λειτουργία της έδρας.
4. Για την ολοκλήρωση της διαδικασίας ίδρυσης επώνυμης έδρας απαιτείται η σύναψη Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του Ο.Π.Α. και του δωρητή, το οποίο υπογράφεται από τον Πρύτανη ή από τον νόμιμο αναπληρωτή του. Στο Μνημόνιο Συνεργασίας, που αποτελεί και τη σύμβαση με τον δωρητή, προσαρτάται η χρηματοοικονομική μελέτη λειτουργίας της επώνυμης έδρας.
5. Η απόφαση του Συμβουλίου Διοίκησης περί αποδοχής της δωρεάς, η εγκριτική απόφαση της Συγκλήτου και το Μνημόνιο Συνεργασίας αποστέλλονται στον Ειδικό Λογαριασμό Κονδυλίων Έρευνας του Πανεπιστημίου (ΕΛΚΕ/Ο.Π.Α.), ο οποίος έχει την αρμοδιότητα της οικονομικής διαχείρισης της δωρεάς για τη λειτουργία της επώνυμης έδρας.
6. Οι δαπάνες λειτουργίας της έδρας δύνανται να καλύπτονται από το κεφάλαιο ή από τις αποδόσεις των επενδύσεων του κεφαλαίου της δωρεάς.
7. Οι επιλέξιμες δαπάνες δύναται να καλύψουν το κόστος μισθοδοσίας του επιλεγέντος για την κάλυψη της επώνυμης έδρας στην περίπτωση που η επώνυμη έδρα καταλαμβάνεται από επισκέπτη καθηγητή ή επισκέπτη ερευνητή, εντεταλμένο διδάσκοντα, ερευνητή επί συμβάσει ή καθηγητή Πανεπιστημίου της αλλοδαπής, τη διδακτική και εν γένει επιστημονική δραστηριότητα και τα λειτουργικά έξοδα αυτής, στα οποία περιλαμβάνονται ιδίως δαπάνες για την προμήθεια, αναβάθμιση και συντήρηση του εργαστηριακού εξοπλισμού και των υποδομών του Τμήματος στο οποίο εγκαθίσταται η έδρα, τη διενέργεια διαλέξεων, ημερίδων, συνεδρίων και σεμιναρίων, τη χορήγηση υποτροφιών προς τους φοιτητές του Τμήματος, την απασχόληση συνεργατών και λοιπές δαπάνες που σχετίζονται με τη διδακτική και εν γένει επιστημονική δραστηριότητα, καθώς και τα λειτουργικά έξοδα της έδρας.
8. Ο συνολικός χρόνος λειτουργίας της επώνυμης έδρας καθορίζεται με βάση την επάρκεια χρηματοδότησης από τον δωρητή, ωστόσο δεν δύναται να είναι μικρότερος από 5 έτη.
9. Η επιστημονική και ερευνητική δραστηριότητα της έδρας υπόκειται στους Κώδικες Δεοντολογίας του Ιδρύματος και στον παρόντα Κανονισμό.
Διαδικασία επιλογής για την κάλυψη επώνυμης έδρας
1. Την επώνυμη έδρα δύναται να καταλάβει:
α. Μέλος Δ.Ε.Π. του Ο.Π.Α. οποιασδήποτε βαθμίδας,
β. επισκέπτης Καθηγητής ή επισκέπτης ερευνητής του άρθρου 171 του ν. 4957/2022, οποιουδήποτε Α.Ε.Ι.
της ημεδαπής,
γ. εντεταλμένος διδάσκων του άρθρου 173 του ν. 4957/2022, οποιουδήποτε Α.Ε.Ι. της ημεδαπής,
δ. ερευνητής επί συμβάσει του άρθρου 172 του ν. 4957/2022, οποιουδήποτε Α.Ε.Ι. της ημεδαπής,
ε. καθηγητής Πανεπιστημίου της αλλοδαπής.
2. Η ιδιότητα α. θα πρέπει να υφίσταται κατά την πλήρωση και να διατηρείται κατά την κατοχή της έδρας.
3. Οι ιδιότητες των περ. β., γ., δ. και ε. θα πρέπει να υφίστανται τουλάχιστον κατά την πλήρωση της έδρας.
4. Οι υποψήφιοι θα πρέπει να είναι κάτοχοι διδακτορικού διπλώματος, συναφούς με το γνωστικό αντικείμενο της επώνυμης έδρας. Κατ’ εξαίρεση δεν είναι απαραίτητη η κατοχή διδακτορικού διπλώματος, αν η προς πλήρωση θέση αφορά σε γνωστικό αντικείμενο εξαιρετικής και αδιαμφισβήτητης ιδιαιτερότητας, για τα οποίο δεν είναι δυνατή ή συνήθης η εκπόνηση διδακτορικής διατριβής κατά τους κανόνες της οικείας τέχνης ή επιστήμης (de lege artis).
5. Με απόφαση της Συνέλευσης του Τμήματος επιλέγεται το πρόσωπο που καταλαμβάνει την επώνυμη έδρα, το οποίο πρέπει να έχει γνωστικό αντικείμενο συναφές με την επιστημονική περιοχή της έδρας και να μην έχει συγγένεια ή σχέση εξάρτησης με το δωρητή.
6. Για την πλήρωση της θέσης δημοσιεύεται πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, η οποία εγκρίνεται από τη Συνέλευση του Τμήματος και εκδίδεται από τον Πρόεδρο του Τμήματος και η οποία αναρτάται στη Διαύγεια, στον διαδικτυακό τόπο του Τμήματος και του Ιδρύματος και δημοσιεύεται στον ημερήσιο τύπο.
7. Στην πρόσκληση περιλαμβάνονται:
α. Ο τίτλος ή η γνωστική περιοχή,
β. οι ανάγκες που θα καλύψει η επώνυμη έδρα,
γ. η διάρκεια της σύμβασης,
δ. το παρεχόμενο διδακτικό ή ερευνητικό έργο,
ε. η βαθμίδα (όπου προβλέπεται από την οικεία κατηγορία),
στ. τα απαιτούμενα προσόντα,
ζ. οι προϋποθέσεις και τα κριτήρια επιλογής,
η. το ύψος της αμοιβής,
θ. τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και
ι. η προθεσμία υποβολής τους.
8. Εφόσον από την οικεία κατηγορία προβλέπεται βαθμίδα, ορίζονται τα αντίστοιχα απαιτούμενα προσόντα, προϋποθέσεις, κριτήρια επιλογής και υποχρεώσεις.
9. Οι υποψηφιότητες υποβάλλονται στη Γραμματεία του οικείου Τμήματος εντός της προθεσμίας που ορίζεται στην πρόσκληση και η οποία δεν μπορεί να είναι μικρότερη των δεκαπέντε (15) ημερών.
10. Για την επιλογή του προσώπου που θα καταλάβει την επώνυμη έδρα ορίζεται με απόφαση της Συνέλευσης του Τμήματος τριμελής επιτροπή αποτελούμενη από τον Πρόεδρο του οικείου Τμήματος και δύο μέλη Δ.Ε.Π. ίδιου ή συναφούς γνωστικού αντικειμένου, η οποία υποβάλλει εισήγηση επί των υποψηφιοτήτων προς την Συνέλευση του Τμήματος, λαμβάνοντας υπόψη την πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, τις ανάγκες, τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια που έχουν οριστεί. Η απόφαση ορισμού της εν λόγω επιτροπής δύναται να ληφθεί στην ίδια ως άνω συνεδρίαση που εγκρίνεται η πρόσκληση. Μετά την υποβολή της εισήγησης της τριμελούς επιτροπής, η Συνέλευση του Τμήματος με απόφασή της επιλέγει τον υποψήφιο, λαμβάνοντας υπόψη την πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, τις ανάγκες, τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια που έχουν οριστεί.
11. Επί της απόφασης επιλογής εκδίδεται σχετική πράξη του Προέδρου του Τμήματος, η οποία αναρτάται στη Διαύγεια και στον διαδικτυακό τόπο του Τμήματος και του Ιδρύματος.
12. Η οικονομική διαχείριση του κεφαλαίου της δωρεάς, η υπογραφή της σύμβασης και η ολοκλήρωση της
πρόσληψης γίνεται από το Ο.Π.Α. μέσω της Επιτροπής Ερευνών, σύμφωνα με τα ισχύοντα για τη λειτουργία της, με Επιστημονικό Υπεύθυνο που ορίζεται από το οικείο Τμήμα.
13. Ο Επιστημονικός Υπεύθυνος υποβάλει ετήσιο επιχειρησιακό και οικονομικό προϋπολογισμό και απο- λογισμό της επώνυμης έδρας προς έγκριση στη Συνέλευση του οικείου Τμήματος.
14. Σε περίπτωση που ο επιλεγείς παραιτηθεί ή εκλείψει, με απόφαση της Συνέλευσης του Τμήματος εκ- δίδεται νέα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για το εναπομείναν χρονικό διάστημα και η διαδικασία επιλογής επαναλαμβάνεται.
Δικαιώματα και Υποχρεώσεις των επιλεγόμενων για την κάλυψη επώνυμης έδρας
1. Οι διδάσκοντες και οι ερευνητές σε επώνυμες έδρες έχουν τα καθήκοντα και τις υποχρεώσεις που ορίζονται στη συναφθείσα σύμβαση.
2. Επιπλέον, οι διδάσκοντες και οι ερευνητές σε επώνυμες έδρες οφείλουν, εφόσον τους ζητηθεί, να συμμετέχουν σε σεμινάρια ή ημερίδες που οργανώνει το Τμήμα και αφορούν στην έρευνα που διεξάγουν, υποχρεούνται να αναφέρουν το Ο.Π.Α. και την οικεία Σχολή και Ακαδημαϊκή Μονάδα ως ακαδημαϊκό τους φορέα σε κάθε δημοσίευσή τους, να ανταποκρίνονται και να συμμορφώνονται στις υποδείξεις και στους κανονισμούς του Τμήματος και του Ιδρύματος, να συμμορφώνονται στις κείμενες διατάξεις της νομοθεσίας για τα ΑΕΙ, να εφαρμόζουν τις αποφάσεις των οργάνων του ιδρύματος και να τηρούν τον Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας του Ιδρύματος, τους Κώδικες Δεοντολογίας, αλλά και τους εν γένει κανόνες συμπεριφοράς που πρέπει να επιδεικνύουν τα μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας, ώστε να μην διαταράσσεται η δημοκρατική λειτουργία και να μην θίγεται το κύρος του Ιδρύματος και των λειτουργών του.
3. Με την επιφύλαξη ειδικών διατάξεων και αποφάσεων, οι διδάσκοντες και οι ερευνητές έχουν δικαίωμα να χρησιμοποιούν τις υποδομές του Πανεπιστημίου, να χρησιμοποιούν το όνομα του Ιδρύματος και του Τμήματος ως ακαδημαϊκού τους φορέα, να έχουν πρόσβαση στη Βιβλιοθήκη με δικαίωμα δανεισμού, καθώς και πρόσβαση στον εξοπλισμό του Τμήματος και/ή σε άλλες υποδομές που τυχόν διατίθενται στο Ο.Π.Α. και κρίνονται χρήσιμες για τη διεξαγωγή της έρευνας, σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο του Ιδρύματος.
Λοιπές Διατάξεις
1. Η ίδρυση και λειτουργία επώνυμης έδρας διδασκαλίας και έρευνας στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο διέπεται από την κείμενη νομοθεσία, καθώς και από το γενικό και ειδικό κανονιστικό πλαίσιο που ρυθμίζει τη λειτουργία του Πανεπιστημίου.
2. Όσα θέματα δεν περιλαμβάνονται στην παρούσα απόφαση, ρυθμίζονται με αποφάσεις των αρμοδίων οργάνων του Ιδρύματος.
3. Η παρούσα απόφαση, ως τμήμα του Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας του Ο.Π.Α., δύναται να αναθεωρείται με απόφαση της Συγκλήτου.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
Alfavita Newsroom