Η 110η Σύνοδος Πρυτάνεων των Ελληνικών Πανεπιστημίων (Βόλος, 27–30 Ιανουαρίου 2026) κατέγραψε τις κρίσιμες προκλήσεις της ανώτατης εκπαίδευσης και κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις προς την πολιτεία. Κεντρικό ζήτημα παραμένει η ανεπαρκής χρηματοδότηση, ιδιαίτερα για υποδομές και φοιτητική μέριμνα, καθώς και η χρόνια υποστελέχωση σε διοικητικό και ακαδημαϊκό προσωπικό. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη ενίσχυσης της κυβερνοασφάλειας με κοινά εργαλεία και κρατική στήριξη.
Στα ακαδημαϊκά θέματα, η Σύνοδος ζητά τη διασφάλιση της διδακτικής και παιδαγωγικής επάρκειας για τους εισακτέους μετά το 2024 και την αναθεώρηση των δεικτών κατανομής της τακτικής χρηματοδότησης. Παράλληλα, εκφράζει σοβαρές ενστάσεις για το ισχύον πλαίσιο διαχείρισης των ΕΛΚΕ, ζητώντας την εξαίρεσή τους από ρυθμίσεις που αυξάνουν τη γραφειοκρατία. Τέλος, προτείνει ενεργό συμμετοχή της πανεπιστημιακής κοινότητας στην προετοιμασία της Ελληνικής Προεδρίας της ΕΕ το 2027, με στόχο την ενίσχυση του ρόλου των ελληνικών ΑΕΙ σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ ΠΡΥΤΑΝΕΩΝ ΓΙΑ ΚΑΙΡΙΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ
Η 110η Σύνοδος Πρυτάνεων των Ελληνικών Πανεπιστημίων, που πραγματοποιήθηκε στο Βόλο από τις 27 έως και τις 30 Ιανουαρίου 2026 με θέμα «Πανεπιστήμια σε Νέα Εποχή: Από το Brain Drain στο Brain Gain—Καινοτομία, Εξωστρέφεια, Συμπερίληψη και Εκσυγχρονισμός στην Ανώτατη Εκπαίδευση», κατέληξε στις ακόλουθες διαπιστώσεις και προτάσεις:
ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ
Η Σύνοδος επανέλαβε τη θέση της ότι ένα εξαιρετικά σημαντικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα Πανεπιστήμια είναι η χρηματοδότησή τους, κυρίως για την ανακαίνιση και τη συντήρηση των υποδομών τους. Η χρηματοδότηση που έχει εξασφαλιστεί από το ΕΠΑ 2026-2030 υπολείπεται των αναγκών των Πανεπιστημίων. Με αυτά τα δεδομένα, η Σύνοδος θεωρεί ότι χρειάζεται να εξασφαλιστούν πρόσθετοι πόροι από άλλες χρηματοδοτικές πηγές. Επίσης, επισημάνθηκε η ανάγκη πρόσθετης ενίσχυσης σε δαπάνες που αφορούν στη σίτιση και στη στέγαση των φοιτητών/φοιτητριών.
ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ
Η Σύνοδος επεσήμανε το πάγιο πρόβλημα της υποστελέχωσης των Πανεπιστημίων σε διοικητικό και ακαδημαϊκό προσωπικό.
Επιπλέον, στο θέμα της κινητικότητας που αφορά στο διοικητικό προσωπικό, τονίστηκε ότι θα πρέπει να απαιτείται η σύμφωνη γνώμη των Πανεπιστημίων για την όποια μετακίνηση του προσωπικού, όπως αυτό ισχύει στους Δήμους και στις Περιφέρειες.
ΚΥΒΕΡΝΟΑΣΦΑΛΕΙΑ
Η Σύνοδος επισημαίνει ότι το ζήτημα της κυβερνοασφάλειας αναδεικνύεται σε ένα ιδιαίτερα σημαντικό πρόβλημα και ζήτησε από την ηγεσία του Υπουργείου να υπάρξει υποστήριξη και χρηματοδότηση κοινών εργαλείων ώστε να υλοποιηθούν όλες οι απαιτούμενες δράσεις, στο πλαίσιο της κοινής αντιμετώπισής της στην ανώτατη εκπαίδευση.
Η Σύνοδος προτείνει οι εισακτέοι/εισακτέες στα Πανεπιστήμια των ακαδημαϊκών ετών 2024-25, 2025-26 και εξής να λαμβάνουν διδακτική και παιδαγωγική επάρκεια με τους ίδιους όρους με τους οποίους το ελάμβαναν και οι εισακτέοι/εισακτέες προ της εφαρμογής του Νόμου 4957/22.
Η Σύνοδος προχώρησε στη σύσταση Επιτροπής για την επικαιροποίηση- αναμόρφωση των δεικτών που οδηγούν στην ετήσια κατανομή της τακτικής χρηματοδότησης (ποσοτικά-ποιοτικά κριτήρια ΕΘΑΑΕ).
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ
Η Σύνοδος επισημαίνει τα προβλήματα που δημιουργούνται με τη διαχείριση των προγραμμάτων/έργων από τους ΕΛΚΕ με την εφαρμογή του Ν. 5140/2024, ο οποίος ορίζει τη διαχείρισή τους μέσω Τραπεζικού Λογαριασμού στην Τράπεζα της Ελλάδος. Ο εν λόγω νόμος επιφέρει σημαντικές αλλαγές και καθυστερήσεις, αυξάνει υπέρμετρα τη γραφειοκρατία και το φόρτο εργασίας, καθώς και την πιθανότητα λαθών λόγω χειροκίνητων εισαγωγών οικονομικών κινήσεων. Επειδή η διαχείριση των προγραμμάτων του ΕΛΚΕ καθίσταται σχεδόν αδύνατη, η Σύνοδος ζητά την εξαίρεσή τους από τη συγκεκριμένη διάταξη.
Τέλος, η Σύνοδος προτείνει στην Υπουργό τη συμμετοχή μελών της στην ομάδα προετοιμασίας της Ελληνικής Προεδρίας στην ΕΕ το 2ο εξάμηνο του 2027.
