Σημαντικές αλλαγές στο κόστος σπουδών για χιλιάδες Ευρωπαίους φοιτητές ενδέχεται να φέρει η νέα πρωτοβουλία που εξετάζει η βρετανική κυβέρνηση, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την επαναπροσέγγιση του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση μετά το Brexit.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η δυνατότητα οι πολίτες της ΕΕ να καταβάλλουν τα ίδια πανεπιστημιακά δίδακτρα με τους Βρετανούς φοιτητές, αντί των σημαντικά υψηλότερων ποσών που ισχύουν σήμερα για τους διεθνείς φοιτητές.
Η πρόταση, εφόσον προχωρήσει, θα μπορούσε να περιορίσει αισθητά το οικονομικό βάρος για όσους επιθυμούν να πραγματοποιήσουν προπτυχιακές σπουδές σε βρετανικά πανεπιστήμια.
Από τις 30.000 λίρες στις 9.000: Τι προβλέπει το σχέδιο
Μετά την εφαρμογή της συμφωνίας του Brexit, οι φοιτητές από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιμετωπίζονται ως διεθνείς φοιτητές, γεγονός που συνεπάγεται σημαντικά υψηλότερα δίδακτρα.
Σε ορισμένα προγράμματα σπουδών, το ετήσιο κόστος ξεπερνά τις 30.000 λίρες, ενώ τα δίδακτρα για τους Βρετανούς φοιτητές στην Αγγλία διαμορφώνονται λίγο πάνω από τις 9.000 λίρες ετησίως.
Τα ποσά διαφοροποιούνται ανάλογα με το πανεπιστήμιο και το αντικείμενο σπουδών.
Η υπό εξέταση πρόταση προβλέπει την εξίσωση των διδάκτρων για τους Ευρωπαίους με εκείνα που καταβάλλουν οι Βρετανοί φοιτητές, επαναφέροντας ουσιαστικά ένα ευνοϊκότερο καθεστώς πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση της χώρας.
Έως 450 εκατ. λίρες ετησίως για τα βρετανικά πανεπιστήμια
Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, η βρετανική κυβέρνηση εμφανίζεται διατεθειμένη να διαθέσει έως 450 εκατομμύρια λίρες ετησίως για την οικονομική ενίσχυση των πανεπιστημίων, προκειμένου να αντισταθμιστούν οι απώλειες εσόδων από τη μείωση των διδάκτρων των Ευρωπαίων φοιτητών.
Πηγές του βρετανικού υπουργείου Οικονομικών διευκρινίζουν ότι το συγκεκριμένο ποσό αποτελεί ενδεικτικό υπολογισμό και όχι οριστικοποιημένη δαπάνη.
Η εκτίμηση βασίζεται στο ενδεχόμενο απότομης αύξησης του αριθμού των φοιτητών από την Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός που σημαίνει ότι το πραγματικό δημοσιονομικό κόστος θα μπορούσε να διαμορφωθεί σε χαμηλότερα επίπεδα.
Ωστόσο, τα βρετανικά πανεπιστήμια αντιμετωπίζουν με επιφυλακτικότητα το σχέδιο, εκφράζοντας ανησυχίες για τις οικονομικές επιπτώσεις μιας τέτοιας αλλαγής.
Ειδικότερα, επισημαίνουν ότι η μείωση των διδάκτρων χωρίς επαρκή κρατική χρηματοδότηση ενδέχεται να επιβαρύνει περαιτέρω τα ήδη πιεσμένα οικονομικά τους.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Russell Group, στην οποία συμμετέχουν 24 από τα κορυφαία ερευνητικά πανεπιστήμια της Βρετανίας, το κόστος εφαρμογής της πρότασης θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 500 εκατομμύρια λίρες ετησίως.
Τι ζητά η Βρετανία από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Η πιθανή μείωση των διδάκτρων δεν αποτελεί μεμονωμένη εκπαιδευτική πρωτοβουλία, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διαπραγματεύσεων μεταξύ Λονδίνου και Βρυξελλών.
Η βρετανική κυβέρνηση φέρεται να συνδέει την πρόταση με την επιδίωξή της να εξασφαλίσει τη συμμετοχή των βρετανικών επιχειρήσεων στο υπό διαμόρφωση ευρωπαϊκό πρόγραμμα «Made in Europe».
Πρόκειται για πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αποσκοπεί στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, δίνοντας προτεραιότητα σε προϊόντα που κατασκευάζονται στην Ευρώπη.
Στους βασικούς στόχους του προγράμματος περιλαμβάνονται η προστασία των θέσεων εργασίας, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και ο περιορισμός της εξάρτησης από τρίτες χώρες, ιδιαίτερα από την Κίνα.
Το πρόγραμμα αφορά, μεταξύ άλλων, την αυτοκινητοβιομηχανία, τη χαλυβουργία και τις τεχνολογίες καθαρής ενέργειας.
Το Λονδίνο εκφράζει ανησυχίες ότι ένας ενδεχόμενος αποκλεισμός των βρετανικών επιχειρήσεων από το «Made in Europe» θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά τη βιομηχανική παραγωγή, τις εξαγωγές και τις επενδύσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, η εξίσωση των πανεπιστημιακών διδάκτρων εξετάζεται ως μέρος μιας ευρύτερης συμφωνίας οικονομικής συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στις 20 Νοεμβρίου η κρίσιμη σύνοδος Βρετανίας – ΕΕ
Οι προπαρασκευαστικές διαβουλεύσεις πραγματοποιούνται ενόψει της συνόδου κορυφής Βρετανίας – Ευρωπαϊκής Ένωσης, που έχει προγραμματιστεί για τις 20 Νοεμβρίου στις Βρυξέλλες.
Μέχρι τότε αναμένεται να αποσαφηνιστούν οι όροι μιας πιθανής συμφωνίας, τόσο ως προς το καθεστώς των Ευρωπαίων φοιτητών στα βρετανικά πανεπιστήμια όσο και ως προς τη συμμετοχή των βρετανικών επιχειρήσεων στις ευρωπαϊκές βιομηχανικές πρωτοβουλίες.
Εφόσον η πρόταση υλοποιηθεί, θα σηματοδοτήσει σημαντική αλλαγή στο καθεστώς διδάκτρων που ισχύει για τους φοιτητές από την Ευρωπαϊκή Ένωση μετά το Brexit, περιορίζοντας το κόστος πρόσβασης στη βρετανική ανώτατη εκπαίδευση.
