Τα μυστήρια των ωκεανών συνεχίζουν να εκπλήσσουν την επιστημονική κοινότητα, καθώς τα σκοτεινά βάθη της θάλασσας φιλοξενούν πλάσματα με πρωτόγνωρες ικανότητες. Πριν από περίπου έναν μήνα, μια ομάδα επιστημόνων στην Κίνα κατέγραψε για πρώτη φορά σε βίντεο ένα αλλόκοτο ψάρι που θύμιζε γαρίδα, το οποίο κινούνταν στον πυθμένα με έναν εντελώς ανορθόδοξο τρόπο. Το συγκεκριμένο είδος, γνωστό ως Scalicus engyceros, εντοπίστηκε από υποβρύχιο όχημα βαθιάς κατάδυσης στο βόρειο τμήμα της θάλασσας της Νότιας Κίνας να περπατάει όχι προς τα μπρος, αλλά ανάποδα, θυμίζοντας χαριτολογώντας το περίφημο «moonwalk» του Μάικλ Τζάκσον.
Η εντυπωσιακή αυτή μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Ocean-Land-Atmosphere Research, παρέχει αδιάσειστες οπτικές αποδείξεις για τις μοναδικές μετακινήσεις του ψαριού, αποτελώντας την πρώτη καταγεγραμμένη περιγραφή οπισθοδρομικής κίνησης σε είδος ψαριού. Σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου Sun Yat-sen, τα «πόδια» με τα οποία περπατάει το Scalicus engyceros δεν είναι παρά εξαιρετικά εξειδικευμένες, ελεύθερες ακτίνες των θωρακικών πτερυγίων του, μια ανατομική προσαρμογή που ανατρέπει πλήρως τα μέχρι πρότινος δεδομένα της θαλάσσιας βιολογίας.
Ο μεταδιδακτορικός ερευνητής Han Tian τόνισε χαρακτηριστικά ότι η ανακάλυψη αυτή φέρνει στο φως ένα χαρακτηριστικό είδος με πρωτοφανείς δυνατότητες επιβίωσης στο ακραίο περιβάλλον του βυθού. Κατά τη διάρκεια της παρατήρησης, οι επιστήμονες είδαν το ψάρι να χρησιμοποιεί τα μουστάκια του σαν τσουγκράνα, ανιχνεύοντας την τροφή και τα εμπόδια μέσω της αφής και χημικών ερεθισμάτων, ενώ εντυπωσιάστηκαν διαπιστώνοντας ότι μπορεί να κινείται ακόμη και πλάγια —όπως τα καβούρια— ή να εκτελεί απότομα άλματα όταν αισθάνεται ότι απειλείται.
Όσον αφορά την αντίδρασή του στην παρουσία του υποβρύχιου οχήματος, το ψάρι δεν έδειξε να αντιλαμβάνεται την κίνηση ούτε μέσω της όρασης ούτε μέσω της ακοής, αν και παρατηρήθηκε ότι το ένα του μάτι στράφηκε προς τη δέσμη φωτός πριν απομακρυνθεί κολυμπώντας. Η παρατήρηση αυτή αποδεικνύει ότι τα μάτια του διαθέτουν ευαισθησία στο φως, υποδηλώνοντας πιθανώς ότι δεν ζει μόνιμα στα απόλυτα σκοτεινά στρώματα. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τέτοιες ανακαλύψεις είναι εφικτές πλέον χάρη στα σύγχρονα βαθυσκάφη και τα τηλεχειριζόμενα υποβρύχια, τα οποία επιτρέπουν τη μελέτη των οργανισμών στο φυσικό τους περιβάλλον αντί για τα παραδοσιακά νεκρά δείγματα.
Η νέα αυτή καταγραφή υπενθύμιζε με τον πιο γλαφυρό τρόπο ότι οι ωκεανοί παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητοι, έτοιμοι να ανατρέψουν τις επιστημονικές μας πεποιθήσεις. Κάθε νέα εικόνα από τον βυθό αποδεικνύει πόσο εύθραυστη και εκπληκτική είναι η βιοποικιλότητα που κρύβεται κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Συνεπώς, η προστασία αυτών των αθέατων κόσμων αποτελεί μονόδρομο για τη διατήρηση των οικοσυστημάτων από τα οποία εξαρτάται ολόκληρος ο πλανήτης.
