«Ποιο είναι το μεγάλο μυστικό του βλάκα;» ρώτησαν κάποτε τον κ. Κόινερ. «Τι είναι αυτό που τον κάνει ακατανίκητο, ανυπέρβλητα κακό και πάντα νικητή;»
– Το μεγάλο μυστικό του βλάκα... Ας σκεφτώ λίγο. Μάλλον το γεγονός ότι δεν περνά ποτέ από το μυαλό του η σκέψη πως μπορεί, έστω και για μια στιγμή, να έχει άδικο. Ακόμη κι αν γεννηθεί μέσα του η παραμικρή υποψία, φροντίζει γρήγορα να την απομακρύνει. Αυτός βλάκας; Ποτέ! Οι άλλοι είναι πάντα οι φταίχτες.
Έτσι γίνεται αδίστακτα θρασύς, επικίνδυνος και απίστευτα αλαζονικός. Και το χειρότερο; Καταφέρνει να πείθει, γιατί πάντα υπάρχουν αρκετοί βλάκες ώστε να σχηματίσουν μια πλειοψηφία. Αυτό είναι το μεγάλο του όπλο. Γι' αυτό ακριβώς πρέπει να εξολοθρεύουμε τη βλακεία, γιατί κάνει βλάκες και όσους τη συναντούν.
Η βλακεία οδηγεί στην κακία ή συμβαίνει το αντίστροφο;
«Άραγε η βλακεία οδηγεί στην κακία ή η κακία οδηγεί στη βλακεία;» ρώτησαν τον κ. Κόινερ.
– Ούτε το ένα ούτε το άλλο. Και τα δύο δεν είναι παρά συμπτώματα. Η βαθύτερη αιτία είναι η δυσανεξία απέναντι σε ένα απύθμενο εσωτερικό κενό.
Ο βλάκας το υποψιάζεται, αλλά επειδή αδυνατεί να το παραδεχτεί, το απωθεί. Προσπαθεί να το καλύψει είτε σωματικά, μέσα από τη λαιμαργία, είτε στρεφόμενος προς τον εξωτερικό κόσμο με κακία.
Επιχειρώντας να επιβάλει την εξουσία του, ελπίζει ότι θα ξεχάσει την εσωτερική του κενότητα. Εκείνη, όμως, επιστρέφει κάθε βράδυ, λίγο πριν κοιμηθεί, ή το πρωί, λίγα δευτερόλεπτα προτού ανοίξει τα μάτια του. Ένας φαύλος κύκλος.
Ποιες δραστηριότητες επιλέγει συνήθως ο βλάκας;
«Ποιες δραστηριότητες επιλέγει συνήθως ο βλάκας;»
– Επειδή είναι ανασφαλής, προτιμά δραστηριότητες που του δημιουργούν την ψευδαίσθηση της παντοδυναμίας. Παρά τους περιορισμούς της σκέψης του, διαθέτει ορισμένα πλεονεκτήματα: είναι οργανωτικός, επίμονος και υπομονετικός.
Συνήθως καταφέρνει να οικειοποιείται τη δουλειά των άλλων. Διαθέτει, άλλωστε, ένα σπάνιο «χάρισμα»: δεν έχει καθόλου την αίσθηση της ευγνωμοσύνης. Και επειδή δεν μπορεί να αντιληφθεί τη δική του συμπεριφορά ως κακή, δεν καταλαβαίνει ότι καρπώνεται τον πνευματικό ή άλλου είδους μόχθο των γύρω του. Πρόκειται για ακόμη μία συνέπεια του μεγάλου του όπλου: της αδυναμίας να αναγνωρίσει το λάθος του.
Ποια ύπαρξη ενοχλεί περισσότερο τον βλάκα;
«Ποια ύπαρξη ενοχλεί περισσότερο τον βλάκα;»
– Η αλογόμυγα. Γιατί τον βάζει σε υποψίες αυτογνωσίας.
«Και γιατί, από την άλλη, η αλογόμυγα πηγαίνει και κολλάει στα μούτρα του βλάκα;»
– Επειδή δεν μπορεί να ανεχτεί τη βλακεία. Αυτή είναι η μοίρα της αλογόμυγας.
«Και γιατί ο βλάκας, παρόλο που είναι πιο δυνατός, δεν εξοντώνει την αλογόμυγα;»
– Επειδή είναι βλάκας και υπερβολικός. Προσπαθεί να την εξοντώσει με κανονιές. Μόνο ένας βλάκας θα προσπαθούσε να σκοτώσει μια αλογόμυγα με κανόνι!
«Και ποια θα ήταν η λύση;»
– Η λύση θα ήταν να πάψει να είναι βλάκας. Επειδή, όμως, αυτό είναι δυστυχώς αδύνατο, δεν υπάρχει λύση ούτε για τον ίδιο ούτε για την αλογόμυγα.
«Και δεν είναι τραγικό για τον βλάκα να πρέπει να υποφέρει διαρκώς την ενοχλητική αλογόμυγά του;»
– Ε, όχι και τόσο. Τι να πουν και όσοι είναι αναγκασμένοι να υποφέρουν τον βλάκα;
Γιατί ο βλάκας δεν έχει αίσθηση του χιούμορ;
«Πώς είναι δυνατόν ο βλάκας να μην έχει καθόλου αίσθηση του χιούμορ;»
– Στην ουσία, η έλλειψη χιούμορ τον προστατεύει. Αν διέθετε έστω και στοιχειώδη αίσθηση του χιούμορ, δεν θα έπαιρνε τον εαυτό του τόσο σοβαρά. Και τότε, ίσως, θα έπαυε να είναι βλάκας.
Τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της βλακείας
«Και ποια είναι τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της βλακείας;» ρώτησαν κάποτε τον κ. Κόινερ.
– Ας τα πάρουμε ένα ένα, απάντησε. Πρώτα απ' όλα, ο βλάκας δεν έχει καμία ικανότητα μεταφορικής σκέψης. Τα αντιλαμβάνεται όλα κυριολεκτικά.
Έτσι, αδυνατεί να καταλάβει πότε ο συνομιλητής του μεταφέρει μια άποψη τρίτων και πότε εκφράζει τη δική του θέση. Δεν μπορεί να αντιληφθεί τη σημασία μιας φράσης που βρίσκεται μέσα σε εισαγωγικά.
Για παράδειγμα, η Βίβλος αναφέρει: «Ο άφρων είπε: Δεν υπάρχει Θεός». Ο βλάκας, όμως, μπορεί να το ερμηνεύσει ως εξής: «Είδατε; Το λέει και η Βίβλος. Δεν υπάρχει Θεός».
«Δηλαδή, τι θέλετε να μας πείτε, κύριε Κόινερ; Ότι υπάρχει Θεός;»
– Αγαπητό μου παιδί, δεν ξέρω αν υπάρχει ή δεν υπάρχει Θεός. Εκείνο για το οποίο είμαι βέβαιος είναι ότι η ανθρώπινη βλακεία είναι κυριολεκτικά ακατανίκητη!
