Τι είναι το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων
Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων είναι ένα πληροφοριακό σύστημα που συγκεντρώνει αναλυτικά στοιχεία σχετικά με τις πιστώσεις που χορηγούνται από τράπεζες και άλλα χρηματοδοτικά ιδρύματα στην Ελλάδα.
Στη βάση δεδομένων καταγράφονται πληροφορίες για τις οφειλές, το ιστορικό αποπληρωμής, τις εξασφαλίσεις που έχουν δοθεί για κάθε χρηματοδότηση, καθώς και άλλα στοιχεία που αφορούν τις πιστωτικές συμβάσεις φυσικών και νομικών προσώπων.
Οι πολίτες έχουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν πρόσβαση στα προσωπικά τους δεδομένα μέσω της έκδοσης Πιστωτικής Έκθεσης, υποβάλλοντας ηλεκτρονική αίτηση χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση. Εάν διαπιστώσουν ανακρίβειες ή λανθασμένες καταχωρίσεις, μπορούν επίσης να ζητήσουν δωρεάν την αμφισβήτησή τους.
Παράλληλα, οι τράπεζες και οι υπόλοιποι συνδεδεμένοι πιστωτές αξιοποιούν τις πληροφορίες του Μητρώου για να έχουν πληρέστερη εικόνα των δανειακών υποχρεώσεων των πελατών τους και να αξιολογούν αποτελεσματικότερα τον πιστωτικό κίνδυνο.
Ποια χρέη και δάνεια εμφανίζονται στην πλατφόρμα
Τα δεδομένα που συγκεντρώνονται στο ΚΜΠ αφορούν κάθε μορφή πίστωσης που ξεπερνά συγκεκριμένα χρηματικά όρια. Ειδικότερα, καταχωρίζονται μηνιαία στοιχεία για:
Οφειλές ίσες ή μεγαλύτερες των 2.000 ευρώ ανά πιστωτή και οφειλέτη, όταν πρόκειται για φυσικά πρόσωπα και ατομικές επιχειρήσεις.
Οφειλές ίσες ή μεγαλύτερες των 5.000 ευρώ ανά πιστωτή και οφειλέτη, στην περίπτωση νομικών προσώπων.
Στις κατηγορίες χρηματοδοτήσεων που περιλαμβάνονται συγκαταλέγονται:
Στεγαστικά δάνεια.
Καταναλωτικά δάνεια.
Επιχειρηματικά δάνεια.
Χρηματοδοτικές μισθώσεις (leasing).
Συμβάσεις πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων (factoring).
Εξασφαλίσεις που έχουν παρασχεθεί για τις συγκεκριμένες πιστώσεις.
Επομένως, μικρότερες οφειλές που δεν φτάνουν τα παραπάνω όρια δεν καταγράφονται στην Πιστωτική Έκθεση.
Τα στοιχεία προέρχονται από τις μηνιαίες αναφορές των πιστωτών, στις οποίες περιλαμβάνονται οι ελληνικές τράπεζες, τα υποκαταστήματα ξένων πιστωτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν στη χώρα, οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις, οι εταιρείες leasing και factoring, καθώς και άλλα χρηματοδοτικά ιδρύματα.
Παράλληλα, για την ταυτοποίηση των οφειλετών και τη συμπλήρωση των γενικών πληροφοριών τους πραγματοποιούνται διασταυρώσεις με στοιχεία δημόσιων φορέων, όπως η ΑΑΔΕ, το Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ) και η Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (ΔΥΠΑ).
Πότε ενημερώνονται τα στοιχεία των οφειλών
Η ενημέρωση του Κεντρικού Μητρώου Πιστώσεων πραγματοποιείται σε μηνιαία βάση, ωστόσο οι πληροφορίες δεν εμφανίζονται αμέσως μετά το τέλος κάθε μήνα.
Συγκεκριμένα, τα δεδομένα γίνονται διαθέσιμα 25 εργάσιμες ημέρες μετά την ολοκλήρωση του μήνα στον οποίο αναφέρονται.
Αυτό σημαίνει ότι η Πιστωτική Έκθεση ενδέχεται να μην αποτυπώνει την απολύτως τρέχουσα εικόνα των οφειλών. Για παράδειγμα, μια πρόσφατη καταβολή δόσης μπορεί να μην έχει ακόμη καταχωριστεί, με αποτέλεσμα το υπόλοιπο που εμφανίζεται στην πλατφόρμα να διαφέρει από εκείνο που παρουσιάζεται στο ηλεκτρονικό τραπεζικό σύστημα (web banking).
Για τον λόγο αυτό, οι πολίτες θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ημερομηνία αναφοράς των δεδομένων όταν ελέγχουν την πιστωτική τους κατάσταση.
Τι γίνεται αν υπάρχουν λάθη στην Πιστωτική Έκθεση
Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της υπηρεσίας είναι η δυνατότητα αμφισβήτησης λανθασμένων πληροφοριών.
Εάν κάποιος εντοπίσει ανακριβή στοιχεία στην Πιστωτική του Έκθεση, μπορεί να υποβάλει ηλεκτρονικά αίτηση αμφισβήτησης χωρίς χρέωση.
Η ευθύνη για τη διόρθωση των συγκεκριμένων δεδομένων ανήκει στον πιστωτή που τα έχει καταχωρίσει στο Μητρώο. Από την πλευρά της, η Τράπεζα της Ελλάδος παρακολουθεί τη διαδικασία και μεριμνά για την ορθή υποβολή των πληροφοριών.
Ποιοι έχουν πρόσβαση στα προσωπικά δεδομένα
Η πρόσβαση στις πληροφορίες του ΚΜΠ δεν είναι ελεύθερη για όλους. Κάθε πολίτης μπορεί να δει τα δικά του στοιχεία, ενώ ο αντίστοιχος πιστωτής έχει πρόσβαση στις πληροφορίες που τον αφορούν, εφόσον υπάρχει νόμιμος σκοπός.
Πρόσβαση διαθέτουν επίσης συγκεκριμένοι φορείς του Ελληνικού Δημοσίου, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, καθώς και η Τράπεζα της Ελλάδος και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, στον βαθμό που απαιτείται για την εκπλήρωση των θεσμικών τους υποχρεώσεων.
Η λειτουργία του συστήματος βασίζεται σε αυστηρούς κανόνες ασφάλειας και προστασίας προσωπικών δεδομένων, σύμφωνα με το ισχύον ευρωπαϊκό και εθνικό θεσμικό πλαίσιο.
12 ερωτήσεις και απαντήσεις για το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων
Βαθμολογεί η Τράπεζα της Ελλάδος τους πολίτες;
Όχι. Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων δεν αποδίδει βαθμολογία στους πολίτες ούτε αξιολογεί τη συμπεριφορά τους ως προς τις οικονομικές συναλλαγές. Περιορίζεται στη συγκέντρωση και αποθήκευση των στοιχείων που υποβάλλουν οι πιστωτές.
Είναι το ΚΜΠ ένας νέος «Τειρεσίας»;
Όχι. Το ΚΜΠ δεν αποτελεί ιδιωτικό πιστωτικό γραφείο, όπως η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ Α.Ε. Δεν εκδίδει αξιολογήσεις, δεν αποστέλλει ειδοποιήσεις και δεν λαμβάνει αποφάσεις για τους οφειλέτες. Επιπλέον, η πρόσβαση στην Πιστωτική Έκθεση παρέχεται δωρεάν.
Ποιοι μπορούν να δουν τα στοιχεία των πολιτών;
Οι ίδιοι οι οφειλέτες, οι πιστωτές τους για νόμιμους σκοπούς, συγκεκριμένοι δημόσιοι οργανισμοί, καθώς και η Τράπεζα της Ελλάδος και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους.
Ποια είναι τα οφέλη της νέας υπηρεσίας;
Το ΚΜΠ προσφέρει στους πολίτες τη δυνατότητα να γνωρίζουν συγκεντρωτικά τις πιστωτικές τους υποχρεώσεις χωρίς κόστος. Παράλληλα, ενισχύει τη διαφάνεια στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές, συμβάλλει στην πρόληψη της υπερχρέωσης και διευκολύνει την αξιολόγηση νέων αιτήσεων χρηματοδότησης.
Τι είδους πληροφορίες καταγράφονται;
Στο Μητρώο περιλαμβάνονται στοιχεία για στεγαστικά, καταναλωτικά και επιχειρηματικά δάνεια, συμβάσεις leasing και factoring, καθώς και πληροφορίες για τις εξασφαλίσεις που συνοδεύουν τις συγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις.
Επηρεάζει το ΚΜΠ την έγκριση ενός νέου δανείου;
Η Τράπεζα της Ελλάδος δεν συμμετέχει στη διαδικασία έγκρισης ή απόρριψης δανείων. Οι τράπεζες εξακολουθούν να λαμβάνουν τις σχετικές αποφάσεις, αξιοποιώντας τα διαθέσιμα πιστωτικά δεδομένα για την αξιολόγηση των αιτούντων και τη διαχείριση του κινδύνου.
Πώς διορθώνεται μια λανθασμένη καταχώριση;
Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να υποβάλει δωρεάν ηλεκτρονική αίτηση αμφισβήτησης. Τη διόρθωση αναλαμβάνει ο πιστωτής που έχει αποστείλει τα συγκεκριμένα στοιχεία, ενώ η Τράπεζα της Ελλάδος εποπτεύει την ορθή διαδικασία καταχώρισης.
Πώς διασφαλίζεται η προστασία των προσωπικών δεδομένων;
Το σύστημα λειτουργεί με αυστηρές προδιαγραφές ασφάλειας και εμπιστευτικότητας. Η Τράπεζα της Ελλάδος είναι υπεύθυνη για την επεξεργασία των δεδομένων και εφαρμόζει το ισχύον πλαίσιο προστασίας προσωπικών πληροφοριών.
Χρειάζεται κάποια ενέργεια από τον πολίτη για την καταχώριση των οφειλών;
Όχι. Οι πληροφορίες αποστέλλονται στο ΚΜΠ από τις τράπεζες και τους υπόλοιπους πιστωτές. Ο πολίτης μπορεί προαιρετικά να υποβάλει ηλεκτρονική αίτηση για να λάβει την προσωπική του Πιστωτική Έκθεση.
Ποια είναι η διαφορά του ΚΜΠ από το Μητρώο Πιστοληπτικής Αξιολόγησης και το Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους;
Πρόκειται για τρία διαφορετικά πληροφοριακά συστήματα με ξεχωριστές αρμοδιότητες.
Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων συγκεντρώνει πληροφορίες για τις πιστώσεις από το χρηματοπιστωτικό σύστημα και παρέχει στους οφειλέτες εικόνα της πιστωτικής τους έκθεσης.
Το Μητρώο Πιστοληπτικής Αξιολόγησης (ΜΠΑ), όταν ολοκληρωθεί, θα συγκεντρώνει στοιχεία για οφειλές προς το Δημόσιο και θα παρέχει σχετική βαθμολογία.
Το Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους (ΜΠΙΧ), όταν ολοκληρωθεί, θα συνδέεται με τα υπόλοιπα μητρώα, προσφέροντας συνολική εικόνα των ιδιωτικών οφειλών.
Γιατί μπορεί να διαφέρουν τα στοιχεία του ΚΜΠ από εκείνα του web banking;
Η διαφορά οφείλεται κυρίως στον χρόνο ενημέρωσης. Επειδή οι πληροφορίες καταχωρίζονται με καθυστέρηση 25 εργάσιμων ημερών από το τέλος του μήνα αναφοράς, ενδέχεται να μην περιλαμβάνονται πρόσφατες πληρωμές ή άλλες μεταβολές στο υπόλοιπο ενός δανείου.
Γιατί δεν εμφανίζεται μια πιστωτική κάρτα με υπόλοιπο 1.800 ευρώ;
Αυτό συμβαίνει επειδή το ΚΜΠ καταγράφει για φυσικά πρόσωπα και ατομικές επιχειρήσεις πιστώσεις από 2.000 ευρώ και πάνω ανά πιστωτή και οφειλέτη. Για τα νομικά πρόσωπα το αντίστοιχο όριο είναι 5.000 ευρώ. Επομένως, μια οφειλή 1.800 ευρώ δεν εμφανίζεται στην Πιστωτική Έκθεση, καθώς βρίσκεται κάτω από το προβλεπόμενο όριο καταχώρισης.
Η νέα δυνατότητα της Τράπεζας της Ελλάδος δίνει στους πολίτες ένα σημαντικό εργαλείο οικονομικής ενημέρωσης. Μέσω της δωρεάν Πιστωτικής Έκθεσης μπορούν να ελέγχουν τις καταγεγραμμένες υποχρεώσεις τους, να παρακολουθούν την πιστωτική τους εικόνα και να ζητούν τη διόρθωση ανακριβειών, έχοντας πλέον πιο ολοκληρωμένη πληροφόρηση για τις οφειλές τους προς το χρηματοπιστωτικό σύστημα.
