Ένα εντυπωσιακό εύρημα στην καρδιά της σημερινής αιγυπτιακής ερήμου έρχεται να αποκαλύψει έναν κόσμο που δεν θυμίζει σε τίποτα το σημερινό τοπίο. Παλαιοντολόγοι εντόπισαν στο οροπέδιο Αμπού Ταρτούρ, στη νοτιοδυτική Αίγυπτο, 14 απολιθωμένα δόντια καρχαρία, τα οποία χρονολογούνται στην Ύστερη Κρητιδική περίοδο, πριν από δεκάδες εκατομμύρια χρόνια.
Τα ευρήματα ανήκουν σε τουλάχιστον πέντε εξαφανισμένα είδη, ενώ δύο από αυτά δεν είχαν καταγραφεί μέχρι σήμερα στην Αίγυπτο. Μάλιστα, ένα από τα είδη ενδέχεται να αποτελεί την πρώτη καταγεγραμμένη παρουσία του στην αφρικανική ήπειρο.
Η ανακάλυψη, σύμφωνα με τον επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας Τάρεκ Γιασίν από το Πανεπιστήμιο του Καΐρου, αποκαλύπτει ότι η περιοχή φιλοξενούσε ένα πολύ πιο πλούσιο και ποικιλόμορφο θαλάσσιο οικοσύστημα από ό,τι θεωρούσαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες.
Όταν η αιγυπτιακή έρημος ήταν ωκεανός
Το σημερινό άνυδρο τοπίο της Αιγύπτου κρύβει ένα εντελώς διαφορετικό παρελθόν. Για εκατομμύρια χρόνια, μεγάλο μέρος της περιοχής καλυπτόταν από έναν προϊστορικό ωκεανό.
Η ποικιλία των απολιθωμάτων στο Αμπού Ταρτούρ δείχνει ότι στην περιοχή υπήρχε μια ολόκληρη τροφική αλυσίδα, από μικρά ψάρια έως μεσαίους και κορυφαίους θηρευτές. Η θέση της κοντά στο εξωτερικό άκρο της ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας επέτρεπε στα νερά να εμπλουτίζονται με θρεπτικά συστατικά από τα βάθη του ωκεανού, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερα παραγωγικό θαλάσσιο περιβάλλον.
Γιατί διατηρήθηκαν τα δόντια
Η ανακάλυψη έχει ιδιαίτερη αξία και για έναν ακόμη λόγο: οι καρχαρίες διαθέτουν χόνδρινο και όχι οστέινο σκελετό, ο οποίος αποσυντίθεται σχετικά γρήγορα. Τα δόντια τους, όμως, μπορούν να διατηρηθούν για εκατομμύρια χρόνια, καθώς ορυκτοποιούνται μετά την ταφή τους στα ιζήματα.
Χάρη σε αυτά τα απολιθώματα οι επιστήμονες μπορούν σήμερα να ανασυνθέσουν την εικόνα των θαλάσσιων οικοσυστημάτων που υπήρχαν στην περιοχή πολύ πριν η θάλασσα υποχωρήσει και τη θέση της πάρει η σημερινή έρημος.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Μεγαλόδοντας, ο γιγαντιαίος προϊστορικός καρχαρίας που εκτιμάται ότι έφτανε σε μήκος περίπου 20 μέτρων. Παρότι δεν έχει εντοπιστεί ποτέ πλήρης σκελετός του, τα τεράστια απολιθωμένα δόντια του αποτελούν την πιο χαρακτηριστική απόδειξη της ύπαρξής του.
