Η πρώτη ημέρα θα πραγματοποιηθεί, όπως κάθε χρόνο, με τον καθιερωμένο αγιασμό, ενώ στη συνέχεια οι μαθητές θα παραλάβουν τα βιβλία τους και θα ενημερωθούν για το πρόγραμμα της νέας χρονιάς.
Τα προβλήματα που παραμένουν
Παρά τις μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών, η εκπαιδευτική πραγματικότητα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει χρόνιες δυσκολίες.
Ένα από τα ζητήματα που επανέρχονται κάθε χρόνο αφορά τις επιδόσεις των μαθητών του Λυκείου, καθώς αρκετοί προάγονται στην επόμενη τάξη έχοντας βαθμολογίες κάτω από τη βάση σε βασικά μαθήματα.
Παράλληλα, συζητήσεις προκαλούν τα υψηλά ποσοστά μαθητών Γυμνασίου και Λυκείου που λαμβάνουν το προβλεπόμενο "Αριστείο", ενώ έντονη παραμένει και η παρουσία της παραπαιδείας, με την προσφυγή σε φροντιστηριακή υποστήριξη να ξεκινά σε ολοένα μικρότερες ηλικίες.
Στο επίκεντρο βρίσκεται επίσης το ζήτημα της Γ΄ Λυκείου. Πολλοί μαθητές, ιδιαίτερα μετά τον Φεβρουάριο, αξιοποιούν τις απουσίες που δικαιούνται ώστε να αφιερώσουν περισσότερο χρόνο στην προετοιμασία για τις Πανελλαδικές, είτε στο σπίτι είτε στα φροντιστήρια.
Την ίδια στιγμή, αναμένονται αλλαγές στον τρόπο διορισμού των εκπαιδευτικών και στην πρόσληψη αναπληρωτών.
Νέο πλαίσιο για σχολικές εκδρομές
Μία από τις αλλαγές που θα εφαρμοστούν από τη νέα σχολική χρονιά αφορά τις σχολικές εκδρομές και γενικότερα τις εκπαιδευτικές μετακινήσεις.
Το υπουργείο Παιδείας προχωρά στη θέσπιση ενιαίου πλαισίου για Δημοτικά, Γυμνάσια και Λύκεια, με στόχο την καλύτερη οργάνωση των μετακινήσεων και την ενίσχυση των κανόνων ασφάλειας.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένες διαδικασίες και αυστηρότερες προϋποθέσεις για την πραγματοποίηση των εκδρομών, ενώ παράλληλα δίνεται έμφαση στην εκπαιδευτική τους διάσταση.
Αλλάζουν τα σχολικά κυλικεία
Σημαντικές είναι και οι αλλαγές που αφορούν τα σχολικά κυλικεία, τους χώρους εστίασης και τους αυτόματους πωλητές.
Από την έναρξη του σχολικού έτους 2026-2027 τίθεται σε εφαρμογή νέο υγειονομικό πλαίσιο, το οποίο αντικαθιστά τους κανόνες που ίσχυαν από το 2013.
Στόχος είναι να ενισχυθεί η υγιεινή διατροφή των μαθητών και να διασφαλιστούν αυστηρότερες προδιαγραφές για την ασφάλεια των τροφίμων.
Στα σχολεία θα επιτρέπεται πλέον η διάθεση μόνο προϊόντων που περιλαμβάνονται στον εγκεκριμένο κατάλογο και πληρούν συγκεκριμένα διατροφικά κριτήρια. Έτσι, περιορίζεται σημαντικά η παρουσία προϊόντων όπως αναψυκτικά, ενεργειακά ποτά, γαριδάκια και ορισμένα αλλαντικά.
Διεθνές Απολυτήριο σε 13 Λύκεια
Από το νέο σχολικό έτος αναμένεται επίσης να λειτουργήσουν τμήματα Διεθνούς Απολυτηρίου σε 13 Λύκεια.
Η συγκεκριμένη αλλαγή διευρύνει τις διαθέσιμες εκπαιδευτικές επιλογές για τους μαθητές και εντάσσεται στις προσπάθειες σύνδεσης της ελληνικής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με διεθνή εκπαιδευτικά πρότυπα.
Διορθώσεις στα σχολικά βιβλία
Οι μαθητές και οι εκπαιδευτικοί Γυμνασίου και Λυκείου θα παραλάβουν τον Σεπτέμβριο αρκετά βιβλία στα οποία έχουν πραγματοποιηθεί διορθωτικές παρεμβάσεις.
Ωστόσο, για το 2026-2027 δεν προβλέπεται η κυκλοφορία νέων σχολικών βιβλίων. Την προηγούμενη σχολική χρονιά είχαν διανεμηθεί νέα βιβλία Πληροφορικής για τις τρεις τάξεις του Γυμνασίου και Οικονομικών για τη Γ΄ Γυμνασίου.
Με βάση τον σχεδιασμό του υπουργείου Παιδείας, το 2026-2027 αναμένεται να είναι η τελευταία χρονιά κατά την οποία θα διανέμεται το υφιστάμενο υλικό. Από τον Σεπτέμβριο του 2027 προγραμματίζεται η διάθεση των νέων βιβλίων στο πλαίσιο του θεσμού του "πολλαπλού βιβλίου".
Σημαντικές αλλαγές στις Πανελλαδικές του 2027
Οι μαθητές που θα συμμετάσχουν στις Πανελλαδικές Εξετάσεις του 2027 θα βρεθούν αντιμέτωποι με αλλαγές στην κατάταξη αρκετών Τμημάτων και Σχολών στα Επιστημονικά Πεδία.
Οι τροποποιήσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, πανεπιστημιακά τμήματα αλλά και στρατιωτικές σχολές.
Στο 3ο Επιστημονικό Πεδίο εντάσσονται νέα Τμήματα Μηχανικών Περιβάλλοντος, καθώς και Τμήματα Φυσικής σε διάφορες πόλεις της χώρας. Παράλληλα, ορισμένες σχολές μετακινούνται στο 4ο Επιστημονικό Πεδίο.
Στο 4ο Πεδίο προστίθενται, μεταξύ άλλων, τμήματα που σχετίζονται με το φυσικό περιβάλλον, τις ψηφιακές ανθρωπιστικές επιστήμες και την αειφορική γεωργία.
Νέοι συντελεστές για τις στρατιωτικές σχολές
Αλλαγές προβλέπονται και στους συντελεστές βαρύτητας των μαθημάτων για την εισαγωγή στις στρατιωτικές σχολές από το 2027.
Σε αρκετές σχολές τεχνολογικού και επιχειρησιακού προσανατολισμού ενισχύεται η βαρύτητα των Μαθηματικών, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μειώνεται αντίστοιχα η βαρύτητα της Φυσικής.
Για τις σχολές υγειονομικού χαρακτήρα, όπως οι αντίστοιχες κατευθύνσεις της ΣΣΑΣ, αυξάνεται η σημασία της Βιολογίας και της Χημείας.
Οι αλλαγές αφορούν τους υποψηφίους που θα λάβουν μέρος στις Πανελλαδικές από το 2027 και μετά.
Αντίστοιχες τροποποιήσεις στους συντελεστές βαρύτητας προβλέπονται και για τους αποφοίτους ΕΠΑΛ που διεκδικούν θέση στις στρατιωτικές σχολές.
Αλλαγές στην κατάταξη των τμημάτων για τους αποφοίτους ΕΠΑΛ
Τροποποιείται επίσης το πλαίσιο που καθορίζει σε ποια Τμήματα και Σχολές των ΑΕΙ μπορούν να εισαχθούν οι απόφοιτοι ΕΠΑΛ, ανάλογα με τον τομέα σπουδών τους.
Οι νέες ρυθμίσεις μεταβάλλουν την κατάταξη συγκεκριμένων σχολών και τμημάτων στους τομείς και στην κοινή ομάδα των ΕΠΑΛ.
Αναβαθμισμένο Ολοήμερο Δημοτικό
Διαφοροποιήσεις υπάρχουν και στο ωράριο αποχώρησης των μαθητών που φοιτούν σε Δημοτικά με Αναβαθμισμένο Ολοήμερο Πρόγραμμα.
Κατά το σχολικό έτος 2026-2027, οι μαθητές μπορούν να αποχωρούν:
στις 14:55, μετά την ολοκλήρωση της πρώτης διδακτικής ώρας της δεύτερης ζώνης,
στις 15:50, με τη λήξη της δεύτερης διδακτικής ώρας της δεύτερης ζώνης,
ή στις 17:30, όταν ολοκληρώνεται το ημερήσιο πρόγραμμα.
Το αναβαθμισμένο πρόγραμμα συνεχίζει να εφαρμόζεται και τη νέα σχολική χρονιά.
Μάθημα Ηθικής αντί Θρησκευτικών
Μία ακόμη αλλαγή αφορά τους μαθητές που έχουν απαλλαγεί από το μάθημα των Θρησκευτικών.
Από τη Γ΄ Δημοτικού έως και τη Γ΄ Λυκείου προβλέπεται η διδασκαλία του μαθήματος "Ηθική" για τους μαθητές που δεν παρακολουθούν Θρησκευτικά.
Το μάθημα θα πραγματοποιείται τις ίδιες ώρες με τα Θρησκευτικά. Για να δημιουργηθεί ξεχωριστό τμήμα Ηθικής απαιτείται να υπάρχουν περισσότεροι από δέκα μαθητές.
Σε περίπτωση που ο αριθμός είναι μικρότερος, οι μαθητές θα μπορούν να παρακολουθούν άλλο μάθημα σε διαφορετικό τμήμα της ίδιας τάξης ή να εκπονούν εκπαιδευτική εργασία, σύμφωνα με τον προβλεπόμενο σχεδιασμό.
Νέα Ωνάσεια Σχολεία
Αλλαγές προβλέπονται ακόμη στο δίκτυο των Ωνάσειων Σχολείων.
Στο πλαίσιο των σχετικών αποφάσεων προβλέπεται η απένταξη σχολικών μονάδων που είχαν συμπεριληφθεί στον αρχικό σχεδιασμό αλλά τελικά δεν λειτούργησαν ως Ωνάσεια, καθώς και η ένταξη νέων σχολείων.
Παράλληλα, οκτώ σχολικές μονάδες αναμένεται να ξεκινήσουν τη λειτουργία τους ως Ωνάσεια από το σχολικό έτος 2026-2027.
Νέα και αναμορφωμένα σχολεία
Ο εκπαιδευτικός χάρτης της χώρας αλλάζει επίσης με τη δημιουργία νέων σχολικών μονάδων.
Προβλέπεται η ίδρυση επτά ΕΠΑΛ, ενώ παράλληλα καταργείται μία σχολική μονάδα και πραγματοποιείται μετατροπή ενός Εργαστηριακού Κέντρου σε Σχολικό Εργαστήριο.
Επιπλέον, από το νέο σχολικό έτος ιδρύονται πέντε Γυμνάσια, τέσσερα Λύκεια, καθώς και Λυκειακές Τάξεις σε τέσσερα Γυμνάσια.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται και αλλαγές στον χάρτη της Ειδικής Αγωγής, με την ίδρυση νέων σχολείων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και την κατάργηση ορισμένων υφιστάμενων μονάδων.
Μια χρονιά με πολλές αλλαγές, αλλά και παλιές εκκρεμότητες
Το σχολικό έτος 2026-2027 φέρνει αρκετές αλλαγές στην καθημερινότητα μαθητών και εκπαιδευτικών, από τα κυλικεία και τις σχολικές εκδρομές μέχρι τα βιβλία, το Ολοήμερο, το μάθημα Ηθικής και την πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Παράλληλα, όμως, αρκετά από τα προβλήματα που έχουν απασχολήσει επί χρόνια την ελληνική εκπαίδευση παραμένουν στο προσκήνιο. Η σχολική διαρροή, οι μαθησιακές δυσκολίες, η εξάρτηση από την παραπαιδεία, η πίεση της Γ΄ Λυκείου και η ανάγκη ουσιαστικής σύνδεσης της σχολικής γνώσης με την πραγματική ζωή εξακολουθούν να αποτελούν ζητήματα που ζητούν λύσεις.
Έτσι, η νέα σχολική χρονιά δεν αποτελεί μόνο μια περίοδο εφαρμογής νέων μέτρων. Είναι και μια ακόμη ευκαιρία να αντιμετωπιστούν οι διαχρονικές αδυναμίες του εκπαιδευτικού συστήματος, ώστε οι αλλαγές να μην περιοριστούν στη λειτουργία και την οργάνωση των σχολείων, αλλά να μεταφραστούν σε ουσιαστική βελτίωση της μαθησιακής διαδικασίας.