Πώς αλλιώς θα μπορούσε ο άνθρωπος να εξανθρωπίζεται, αν δεν είχε τον κόσμο των Γραμμάτων και της Τέχνης; Ποιος μπορεί να φανταστεί τη ζωή μας χωρίς την ομορφιά και τη χρησιμότητα του διαβάσματος και του γραψίματος; Υπάρχει ημέρα χωρίς την περιπλάνησή μας στο άπειρο σύμπαν των λέξεων και των εννοιών, των απόψεων και των ιδεών;
Σκέψεις σκόρπιες για τις γοητευτικές δραστηριότητές μας λοιπόν, γραμμένες πού αλλού; στα πανέμορφα Γιάννενα, που είναι «πρώτα στ' άρματα, στα γρόσια και στα γράμματα» γεμάτα με ιστορικό και πολιτιστικό φορτίο, με μια εγκολπωμένη κίνηση διακοπών δύο ημερών μέσα στις καλοκαιρινές μας διακοπές στην Αμαλιάδα, στο χωριό μας, και στη θάλασσα της Κουρούτας. Δίπλα από το Κάστρο και με θέα στη Λίμνη μπορείς να αρνηθείς την πρόκληση της γραφής;
Δύο μικρές πλατείες περάσαμε – ξεκινώντας από το κόσμημα της πόλης το it’ s Kale – σε ανθρώπους της Τέχνης αφιερωμένες στον Μίνωα Μάτσα και στον Θεόδωρο Αγγελόπουλο, και στη σκέψη μου ήταν δύο άνθρωποι που θαύμαζα για όλους χρονικούς και τοπικούς. Τους θαύμαζα – και θαυμάζω τα φυλαγμένα γραπτά τους - γιατί έγραφαν με λογοτεχνικό ύφος, με πλούτο σκέψης και στοχασμού, με ακτινοβολία πολιτισμού, με πνεύμα ερευνητικό και δημιουργικό. Μιλώ για τον Αλέξη Σταμάτη, που έφυγε από τη ζωή αυτές τις ημέρες και για τον Μωυσή Ελισάφ (1954 - 2023), τον πρώτο Εβραϊκής καταγωγής δήμαρχο στη χώρα μας, δήμαρχο των Ιωαννίνων.
Και οι δύο υπήρξαν των Γραμμάτων άνθρωποι σπουδαίοι, με βιβλία και με αρθρογραφία που προήγαγαν τη μορφωτική καλλιέργειά μας, που υπηρέτησαν το πάντα ανήσυχο πνεύμα του ανθρώπου αναζητώντας νέα μονοπάτια τόσο για τα καθημερινά μας προβλήματα όσο και για τις πιο καινοτομικές ιδέες.
Μα τα Γιάννενα σε προκαλούν να δεις παλιούς θησαυρούς του πολιτισμού. Θυμάμαι, όταν τον Δεκέμβριο του 2016 πραγματοποιήσαμε μορφωτική εκδρομή με την Γ΄ Τάξη του 3ου ΓΕΛ Ζωγράφου, την τελευταία που συμμετείχα αφού στη συνέχεια αφυπηρέτησα, πόσα εκπληκτικά πράγματα μάθαμε για την πρωτεύουσα της Ηπείρου, τη συμβολή της στους αγώνες για Ελευθερία του λαού μας, για κοινωνική πρόοδο και για μόρφωση σε εποχές σκοτεινές. Σκεπτόμουνα πόσο αδικούμε τον τόπο μας, τις πόλεις μας. Διαπίστωσα πόσα σημαντικά στοιχεία δεν γνωρίζαμε για τα Γιάννενα.
Από το ένα θέμα στο άλλο. Η τόσο ζωντανή ανάμνηση από την επίσκεψη εκείνη - και από τις άλλες που ακολούθησαν με λιγότερο πνευματικό φορτίο αυτές – και η νοσταλγία μιας όμορφης έκφρασης του λυκείου μας μετά από μια δεκαετία με οδήγησε σε χρονικό άλμα. Η λέξη Γράμματα είναι “υπεύθυνη”. Γράμματα είναι τα ...γράμματα της Αλφαβήτου μας. Μα Γράμματα δεν ήταν παλιότερα και το συμπεριληπτικό όνομα για τη Μόρφωση και την Παιδεία;
Χρονικό άλμα στην απαρχή των Γραμμάτων μου, στην αυγή τους για εμένα, που συνέβη στο χωριό μου Αυγή της Ηλείας και η Πρώτη Δημοτικού ήταν το ξεκίνημα της αγωνίας, της συστολής, της πειθαρχίας αλλά και της μεγάλης ευκαιρίας, να αλλάξεις τη ζωή σου. Να μη ζήσεις μέσα στα χωράφια. Να μάθεις Γράμματα και τα όνειρά σου να βρουν μόνα τους το δικό τους BigBang, και να διαστέλλεται ο πνευματικός σου πλούτος συνεχώς, γιατί αγάπησες το διάβασμα και το γράψιμο.
Και απέκτησα ένα προνόμιο, που ποτέ δεν φανταζόμουνα πόση δυναμική έκρυβε. Είχα μάθει να διαβάζω πριν ξεκινήσω το σχολείο. Οι φτερούγες μου ήταν προετοιμασμένες για το πέταγμα. Να μια κρατούσα σκέψη εκείνων των καιρών...
Πόσο χαιρόμασταν όταν τα βιβλία είχαν εικόνες. Περισσότερο κοιτούσαμε την εικόνα παρά τα γράμματα. Άλλοτε μας βοηθούσαν οι εικόνες για να λέμε τι γράφει δίπλα τους απέξω, χωρίς να διαβάζουμε και άλλοτε, όταν ξέραμε καλά να διαβάσουμε, φανταζόμασταν χίλια δυο πράγματα, διαφορετικά κάθε φορά. Η φαντασία μας έτρεχε και σταματημό δεν είχε. Άσε που θεωρούσαμε τις δικές μας ερμηνείες πιο σωστές απ’ αυτές που έγραφαν τα βιβλία. Μα αυτό δεν είναι ελευθερία των Γραμμάτων;
