Νίκος Μακρής Σοβαρά ερωτήματα για την ανθεκτικότητα των κρίσιμων υποδομών αεροναυτιλίας στην Ελλάδα εγείρει το πόρισμα της Ειδικής Επιτροπής για το μπλακ άουτ που σημειώθηκε στο FIR Αθηνών την Κυριακή 4 Ιανουαρίου. Η έκθεση καταλήγει με σαφήνεια ότι η αιτία του περιστατικού εντοπίζεται σε ψηφιακό θόρυβο και απαρχαιωμένο τηλεπικοινωνιακό εξοπλισμό, ο οποίος μάλιστα δεν υποστηρίζεται πλέον από τους κατασκευαστές του εδώ και χρόνια.
Παράλληλα, αποκλείεται ρητά το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης ή εξωγενούς κακόβουλης παρέμβασης, ενώ –σύμφωνα με την αξιολόγηση των αρμόδιων αρχών– δεν τέθηκε ζήτημα άμεσου κινδύνου για την αεροπορική ασφάλεια.
Τι συνέβη στο FIR Αθηνών
Στο κεφάλαιο που αφορά την Αεροπορική Ασφάλεια, η Επιτροπή επισημαίνει ότι δεν διαπιστώθηκε έκθεση αεροσκαφών σε άμεσο ή έμμεσο κίνδυνο. Για προληπτικούς λόγους, ωστόσο, εφαρμόστηκαν διαδικασίες έκτακτης ανάγκης και επιβλήθηκε πλήρης περιορισμός χωρητικότητας (zero rate), έως ότου αποκατασταθούν σταδιακά οι υπηρεσίες.
Η πλήρης επαναφορά επετεύχθη στις 16:53 τοπική ώρα, μετά από επανασυγχρονισμούς και επανεκκινήσεις που ακολούθησαν την επαναδρομολόγηση της κίνησης στο δίκτυο κορμού.
Ο πυρήνας του προβλήματος: Παρωχημένη τεχνολογία
Σύμφωνα με το πόρισμα, το υφιστάμενο σύστημα Επικοινωνιών Φωνής (VCS – Voice Communication System) της Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, καθώς και κρίσιμες τηλεπικοινωνιακές υποδομές που το υποστηρίζουν, βασίζονται σε τεχνολογία SDH (Synchronous Digital Hierarchy), η οποία έχει τεθεί εκτός υποστήριξης από το 2019.
Χαρακτηριστική είναι η αποστροφή της έκθεσης: «Ο εξοπλισμός της ΥΠΑ, καθώς και αυτός του Οργανισμός Τηλεπικοινωνιών Ελλάδος που χρησιμοποιείται από την ΥΠΑ, δεν υποστηρίζονται πλέον από τους κατασκευαστές τους, οπότε είναι αδύνατη η παροχή οποιωνδήποτε εγγυήσεων για τη λειτουργία τους».
Ο ΟΤΕ, όπως υπενθυμίζεται, είχε ενημερώσει τους πελάτες του ήδη από το 2019 ότι τα κυκλώματα SDH/PCM είναι End of Support και θα έπρεπε να αντικατασταθούν σταδιακά από σύγχρονες λύσεις E-Line και IPVPN. Η Επιτροπή τονίζει ότι η ΥΠΑ όφειλε να είχε προχωρήσει εγκαίρως στις απαραίτητες ενέργειες μετάβασης σε ευρυζωνικά (IP) κυκλώματα.
Με βάση τις αναφορές στην πλατφόρμα ECCAIRS και την αξιολόγηση της Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας, το συμβάν κατατάχθηκε ως χαμηλής διακινδύνευσης (Green Area), χωρίς παραβίαση ελαχίστων διαχωρισμών. Δεν προέκυψαν, επίσης, ενδείξεις κυβερνοεπίθεσης ή κακόβουλης παρεμβολής.
Το πόρισμα υποβλήθηκε στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, ο οποίος ενημερώθηκε για τα ευρήματα και τις προτεινόμενες παρεμβάσεις.
Οι κρίσιμες εισηγήσεις της Ειδικής Επιτροπής
Η Επιτροπή καταλήγει σε πέντε βασικές εισηγήσεις, με στόχο τη θωράκιση της αεροναυτιλίας:
Επίσπευση της μετάβασης σε VoIP, με ολοκλήρωση του νέου συστήματος VCS/RCS και θέση σε λειτουργία 495 νέων πομποδεκτών.
Θεσμοθέτηση σταθερού μηχανισμού άμεσης απόκρισης ΥΠΑ–ΟΤΕ, με τυποποιημένες διαδικασίες διαχείρισης κρίσεων υπό την εποπτεία της ΑΠΑ.
Ενίσχυση τηλεμετρίας και τηλεχειρισμού, ώστε να είναι δυνατοί διαγνωστικοί έλεγχοι από άκρο σε άκρο στα κομβικά σημεία.
Ενισχυμένη εποπτεία ραδιοφάσματος από την ΕΕΤΤ, για έγκαιρο εντοπισμό παρεμβολών ή ανωμαλιών.
Μετεγκατάσταση των εγκαταστάσεων του ΚΕΠΑΘΜ σε καταλληλότερο περιβάλλον, ώστε να μειωθούν οι συστημικοί επιχειρησιακοί κίνδυνοι.
Το πόρισμα λειτουργεί ως καμπανάκι για τη διαχείριση κρίσιμων υποδομών στην Ελλάδα: η απουσία έγκαιρου εκσυγχρονισμού δεν οδήγησε αυτή τη φορά σε αεροπορικό ατύχημα, αλλά ανέδειξε με σαφήνεια ότι η τεχνολογική καθυστέρηση αποτελεί συστημικό ρίσκο. Το ζητούμενο πλέον είναι αν οι εισηγήσεις θα μεταφραστούν σε άμεσες και μετρήσιμες πράξεις.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Το απλό βήμα που πρέπει να κάνετε πάντα στο μπρόκολο πριν το μαγείρεμα
«Κάλτσα»: Πώς λέγεται στα ελληνικά;
Γιατί δεν πρέπει να ξεφορτώνεστε τα γρατζουνισμένα πιάτα σας
