Η Μαρία Φαραντούρη, η φωνή που συνδέθηκε στενά με το έργο του Μίκη Θεοδωράκη, αποκάλυψε σε πρόσφατη συνέντευξή της μια συγκλονιστική πτυχή από τα χρόνια της στρατιωτικής χούντας στην Ελλάδα. Η ιστορία αυτή φωτίζει μια άγνωστη σχέση μεταξύ του μεγάλου συνθέτη και του Διονύση Σαββόπουλου.
Στην εκπομπή «Off the Record» του ERTNEWS, η Φαραντούρη περιέγραψε πώς ο Θεοδωράκης, κατά τη διάρκεια της φυλάκισής του, συνέθεσε ένα τραγούδι εμπνευσμένο από τα βασανιστήρια που υπέστη ο Διονύσης Σαββόπουλος στο διπλανό κελί. Ο ίδιος ο συνθέτης ήταν μάρτυρας των φρικτών αυτών στιγμών, που σημάδεψαν βαθιά το δημιουργικό του έργο.
«Ο Μίκης έγραψε το τραγούδι με αφορμή τα μαρτύρια που υπέστη ο Διονύσης, τα οποία άκουγε κι ο ίδιος από το διπλανό κελί. Ολόκληρος αυτός ο δίσκος, ‘Ο Ήλιος και ο Χρόνος’, γεννήθηκε μέσα στη φυλακή», τόνισε η Φαραντούρη.
Η αναφορά της ερμηνεύτριας αφορά τον θρυλικό ποιητικό κύκλο «Ο Ήλιος και ο Χρόνος», έργο που δημιούργησε ο Θεοδωράκης το 1967 στην απομόνωση της Γενικής Ασφάλειας στην οδό Μπουμπουλίνας, μια σκοτεινή περίοδος για την Ελλάδα και για το ελληνικό τραγούδι.
Οι συγκλονιστικοί στίχοι του συγκεκριμένου τραγουδιού είναι οι εξής:
«Όταν εσύ φωνάζεις
εγώ κοιμάμαι.
Όταν εσύ πονάς
εγώ χασμουριέμαι.
Όταν εσύ σφαδάζεις
εγώ ξύνομαι.
ημέρα δεκάτη έκτη
της Δημιουργίας
Η έντονη αντιπαράθεση ανάμεσα στον αβάσταχτο πόνο — που εκφράζεται με κραυγές και σπαραγμό — και την εξωτερική εικόνα της αδράνειας — με ύπνο, χασμουρητά και μικρές κινήσεις αποστασιοποίησης — αποτυπώνει την εσωτερική πάλη του φυλακισμένου. Πρόκειται για μια μάχη ανάμεσα στην απόγνωση και την αδυναμία να αντισταθεί κανείς, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύει την διαχρονική έκφραση της ανθρώπινης αλληλεγγύης, που αναγνωρίζει και συμπονεί τον πόνο του άλλου.
Η τελευταία λέξη, «Διονύση!», λειτουργεί ως μια βαθιά προσωπική αναφορά και ταυτόχρονα ένα ζωντανό αφιέρωμα στον συνάδελφο που βίωσε μαζί τις σκοτεινές στιγμές της καταστολής και των βασανιστηρίων του δικτατορικού καθεστώτος.
Δείτε το σχετικό απόσπασμα ΕΔΩ, μετά το 48:14.
