Υπάρχει μια τάση απαξίωσης των κοινωνικών θεσμών, που εξηγείται από την αντίληψη της γενικότερης αμφισβήτησης της πολιτικής, και εδώ υπεισέρχεται και η κριτική ή και η αρνητική στάση των πολιτών έναντι του συνδικαλισμού.
Προφανώς και ο συνδικαλισμός εμπεριέχει λάθη και παραλείψεις, αδυναμίες και αστοχίες. Και γι’ αυτό απαιτείται ισχυρή κουλτούρα αυτοκριτικής.
Πέραν αυτής της συνολικότερης αφετηρίας, φυσικά υπάρχουν και ενδογενείς αιτίες, που έχουν συντελέσει στην αρνητική εικόνα του συνδικαλισμού - και κυρίως πρόκειται για ενέργειες συντεχνιασμού. Αλλά θεωρούμε πως η εν λόγω θεώρηση δεν είναι ορθολογική. Και να γιατί.
α) Δεν αποτιμώνται συνολικά ο ρόλος και η δράση του συνδικαλισμού, παρά μόνο κάποιες επιμέρους δραστηριότητές του. Ο συνδικαλισμός και γενικότερα οι συλλογικές εκφράσεις της κοινωνίας έχουν δημιουργηθεί ως στοιχεία ενίσχυσης της δημοκρατίας, ως ένα από τα θεσμικά αντίβαρα απέναντι στις πολλαπλές μορφές εξουσίας, ως βήμα έκφρασης των επαγγελματικών κλάδων και των χώρων εργασίας. Είναι δημιούργημα της νεωτερικότητας και αποτελεί το πιο ζωντανό κοινωνικό κίνημα.
β) Ο συνδικαλισμός έχει ως πυρήνα της συγκρότησής του και της δράσης του τον κόσμο της εργασίας. Ποιος άλλος έχει ως βάση δημιουργίας του αυτό το πλειοψηφικό μέρος της κοινωνίας; Υπερασπίζεται τα συμφέροντα των εργαζομένων και ανέργων. Δομείται και αναπτύσσεται έχοντας ως πυρήνα του τον μισθό, τις συντάξεις, τις εργασιακές συνθήκες. Τι πιο βασικό και πιο ιερό για τον σύγχρονο πολίτη; Μπορεί να υπάρξει σύγχρονη πολιτεία χωρίς ένα επιδραστικό συλλογικό υποκείμενο που θα προάγει τα πιο ουσιαστικά στοιχεία για τη ζωή των ανθρώπων; Έχουμε αναλογιστεί πως θα ήταν οι κοινωνίες χωρίς τον συνδικαλισμό;
γ) Ο συντεχνιασμός, που είναι σοβαρό κοινωνικό και πολιτικό πρόβλημα και που συνήθως πλήττει και τον συνδικαλισμό, είναι απόρροια κυρίως της λειτουργίας της πολιτικής εξουσίας. Από εδώ πηγάζουν και οι προνομιακές ρυθμίσεις χωρίς κριτήρια απέναντι σε επιμέρους ομάδες εργαζομένων, από εδώ και οι αποφάσεις που εξαθλιώνουν μεγάλα επαγγελματικά τμήματα των εργαζομένων. Αυτή η εικόνα είναι γενικευμένη στη χώρα μας.
Εργαζόμενοι με τα ίδια προσόντα, και στο Δημόσιο που έχουν τον ίδιο εργοδότη, μπορεί να έχουν μεγάλες μισθολογικές αποκλίσεις. Συνταξιούχοι με τα ίδια τυπικά προσόντα και με πολλά χρόνια εργασίας μπορεί να έχουν συντάξεις μικρότερες από άλλους με πολύ λιγότερα χρόνια. Πολλές άδικες διαφοροποιήσεις υπάρχουν και σήμερα και δεν αντιμετωπίστηκαν ούτε και τώρα στη μακρά περίοδο της κρίσης.
δ) Αποσιωπάται η δημιουργική δράση του συνδικαλισμού. Το εκπαιδευτικό κίνημα, με το οποίο έχουμε μια άμεση σχέση, έχει αναπτύξει ένα πολύ πλούσιο εκπαιδευτικό περιεχόμενο για τον ρόλο της παιδείας, του σχολείου, του εκπαιδευτικού. Επιστημονικά συνέδρια, ελληνικά και διεθνή, συνελεύσεις, ημερίδες, επιμορφώσεις, εκδόσεις εκπαιδευτικών βιβλίων αλλά και σχολικών βιβλίων (για την περιβαλλοντική εκπαίδευση, την αγωγή υγείας, την αγωγή του καταναλωτή κλπ), πρωτοβουλίες ευρύτερου κοινωνικού χαρακτήρα αποτελούν ένα πλούσιο μορφωτικό και πολιτιστικό πλαίσιο.
ε) Η σημερινή τάση, που αναπτύσσεται όλο και πιο πολύ για εργαζόμενους χωρίς βασικό μισθό και ασφάλιση, χωρίς σαφείς εργασιακές συνθήκες, χωρίς καν ωράριο και με απειλές για μη συγκρότηση συνδικαλιστικών εκφράσεων μπορεί να είναι το μέλλον των εργαζόμενων; Τι κοινωνία θα προκύψει αν αυτή η τάση γενικευτεί;
Ποιος κοινωνικός θεσμός σήμερα έχει στην πρώτη του γραμμή την ακρίβεια, την ανεργία, την αβεβαιότητα στην εργασία, τα αδιέξοδα των νέων που δεν μπορούν να κάνουν οικογένεια – για οικονομικούς και εργασιακούς λόγους – και μένουν στο παιδικό τους δωμάτιο ακόμα και σε ηλικίες των τριάντα και των σαράντα χρόνων; Ποιο συλλογικό υποκείμενο θα αγωνιστεί για την ενίσχυση της δημοκρατίας, για τον εξορθολογισμό της πολιτικής και της δημόσιας ζωής, για την ειρήνη ενάντια στους πολέμους που απλώνονται όλο και πιο πολύ;
Ο συνδικαλισμός και τα κοινωνικά κινήματα αναδεικνύουν με έμφαση ουσιώδη συστατικά στοιχεία της δημοκρατίας: τη συλλογικότητα, την αγωνιστική στάση ζωής και τον ενεργό πολίτη. Έχουν ως όραμα μια δίκαιη κοινωνία. Τι πιο όμορφο;
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
