Βασίλης Γκουζέλος Σε μια εποχή όπου η πληροφόρηση μεταδίδεται με ταχύτητες φωτός μέσω ψηφιακών καναλιών, η ελληνική κοινωνία εμφανίζεται εξαιρετικά δύσπιστη απέναντι στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης. Η Διεθνής Έκθεση Ψηφιακών Ειδήσεων 2025 από το Reuters Institute for the Study of Journalism αποτυπώνει με ακρίβεια το πρόβλημα: η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά εμπιστοσύνης προς τις ειδήσεις, κατατάσσοντας την σχεδόν τελευταία μεταξύ 48 κρατών.
Η αναξιοπιστία των ελληνικών μέσων δεν είναι φαινόμενο καινούργιο. Αντιθέτως, φαίνεται να αποτελεί συσσωρευμένο αποτέλεσμα πολιτικής επιρροής, εμπορικών εξαρτήσεων και έλλειψης λογοδοσίας. Μόλις 22% των πολιτών δηλώνουν ότι εμπιστεύονται την ενημέρωση, ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη.
Η περίοδος συλλογής των στοιχείων συνέπεσε με τις μαζικές κινητοποιήσεις για την επέτειο του τραγικού δυστυχήματος στα Τέμπη, γεγονός που ενίσχυσε το αίσθημα απογοήτευσης και δυσπιστίας προς τους θεσμούς ― συμπεριλαμβανομένων των ειδησεογραφικών οργανισμών.
Η απομάκρυνση του κοινού από την παραδοσιακή ενημέρωση δεν είναι απλώς στατιστική. Είναι καθημερινή συνήθεια. Το 64% των Ελλήνων δηλώνει ότι ενημερώνεται κυρίως μέσα από πλατφόρμες όπως το YouTube, το TikTok και το Instagram. Η ροή των ειδήσεων πλέον ελέγχεται περισσότερο από αλγορίθμους παρά από δημοσιογράφους.
Παράλληλα, πάνω από το 60% των πολιτών αποφεύγει συνειδητά την επαφή με τις ειδήσεις. Ο κορεσμός από αρνητικότητα και η υπερφόρτωση πληροφορίας οδηγούν πολλούς σε μια «επιλεκτική αποχή», η οποία ενισχύει την απομάκρυνση από τον δημοσιογραφικό λόγο.
Ένα από τα πλέον ανησυχητικά φαινόμενα είναι η αυξανόμενη απήχηση μη δημοσιογραφικών φωνών, ιδιαίτερα ακροδεξιών ή λαϊκιστικών influencers. Πολλοί από αυτούς ξεπερνούν σε εμβέλεια τα παραδοσιακά μέσα, μετατρέποντας την ενημέρωση σε όχημα προπαγάνδας και συνωμοσιολογικών αφηγημάτων.
Τα ειδησεογραφικά podcasts, αν και σε άνοδο διεθνώς, παραμένουν περιθωριακά στην Ελλάδα, με μόλις 9% του πληθυσμού να τα ακούει τακτικά, και με το περιεχόμενό τους να επικεντρώνεται περισσότερο στην ψυχαγωγία και την προσωπική άποψη, παρά σε δομημένη, τεκμηριωμένη ενημέρωση.
Ενώ χώρες όπως η Βρετανία ή η Νορβηγία ενσωματώνουν τεχνητή νοημοσύνη στη δημοσιογραφική παραγωγή με στόχο την ταχύτητα και την ακρίβεια, στην Ελλάδα η ψηφιακή καινοτομία προχωρά αργά και με δυσπιστία. Η έλλειψη διαφάνειας στα δεδομένα, ο περιορισμένος έλεγχος ποιότητας και οι χαμηλές τεχνολογικές υποδομές εμποδίζουν τον εκσυγχρονισμό του κλάδου.
Η εικόνα που προκύπτει από την Έκθεση του Reuters δεν αφορά μόνο τα ΜΜΕ — είναι καθρέφτης της ποιότητας της δημόσιας σφαίρας στην Ελλάδα. Η διάρρηξη της σχέσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στον πολίτη και την ενημέρωση δεν είναι μόνο επικοινωνιακό ζήτημα· είναι βαθύτατα πολιτικό και πολιτισμικό.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Γιατί η ώρα έχει 60 λεπτά: Η αρχαία απόφαση που «ρυθμίζει» ακόμη τη ζωή μας
Υπ. Παιδείας: Καταβολή αποζημίωσης σε εκπαιδευτικό μετά από 14 χρόνια. Ο λόγος
Σχολεία: Πέντε μέρες χωρίς μαθήματα μετά το Πάσχα - Το πρόγραμμα
