Για την ανάγκη μιας πιο ουσιαστικής σχέσης μεταξύ του ΑΣΕΠ και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης μίλησε ο Πρόεδρος της Ανεξάρτητης Αρχής, Θάνος Παπαϊωάννου, μιλώντας στο Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα.
Στο επίκεντρο της ομιλίας του βρέθηκε η δραστική επιτάχυνση των διαδικασιών επιλογής προσωπικού, αλλά και το «αγκάθι» της μη αποδοχής των διορισμών, με το Δημόσιο να χάνει συνεχώς έδαφος στην προσέλκυση ειδικοτήτων υψηλής ζήτησης.
Από τους 18 μήνες στους 7-8 τα οριστικά αποτελέσματα
Ο κ. Παπαϊωάννου παρουσίασε τα εντυπωσιακά βήματα που έχουν γίνει στην επιτάχυνση των προσλήψεων. Ο χρόνος έκδοσης των οριστικών αποτελεσμάτων έχει περιοριστεί εντυπωσιακά από τους 18 μήνες το 2021 σε λιγότερο από έναν χρόνο. Μάλιστα, στους γραπτούς διαγωνισμούς για προσωπικό Πανεπιστημιακής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης, η διαδικασία ολοκληρώνεται πλέον σε 7-8 μήνες από την έκδοση της προκήρυξης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, όπως ανέφερε, αποτελεί το γεγονός ότι στις 30 Ιουνίου 2026 είχαν εκδοθεί τα οριστικά αποτελέσματα όλων των προκηρύξεων του προηγούμενου έτους, κάτι που συνέβη για πρώτη φορά στην ιστορία του ΑΣΕΠ.
Παράλληλα, ο Πρόεδρος του ΑΣΕΠ τόνισε ότι οι γραπτοί διαγωνισμοί λειτουργούν ανανεωτικά για το ανθρώπινο δυναμικό του Δημοσίου, καθώς μέσω αυτών επιλέγονται νεότεροι υποψήφιοι με καλύτερες επιδόσεις όχι μόνο στη γνώση, αλλά και σε δεξιότητες συνεργασίας, ανάληψης πρωτοβουλιών και εξυπηρέτησης του πολίτη.
Το μεγαλύτερο «αγκάθι» οι αρνήσεις διορισμών
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο φαινόμενο της μη αποδοχής διορισμών, το οποίο ο κ. Παπαϊωάννου χαρακτήρισε ως το σημαντικότερο πρόβλημα του συστήματος προσλήψεων. Πολλοί επιτυχόντες αρνούνται να αναλάβουν υπηρεσία, ενώ άλλοι διορίζονται και παραιτούνται μέσα στον πρώτο χρόνο. Το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα έντονο σε κλάδους όπως οι μηχανικοί και οι πληροφορικοί, όπου ο ιδιωτικός τομέας προσφέρει σημαντικά υψηλότερες αποδοχές.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, ανέφερε την προκήρυξη 13Κ/2021 (πολιτικοί μηχανικοί, αρχιτέκτονες, οικονομολόγοι), όπου οι αναπληρώσεις που χρειάστηκαν ήταν περισσότερες από τις αρχικές θέσεις. Αυτό δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο καθυστερήσεων, καθώς κάθε άρνηση πρέπει να διαπιστωθεί, να γνωστοποιηθεί στο ΑΣΕΠ και να ενεργοποιηθεί η διαδικασία αναπλήρωσης. Αποκαλυπτικό είναι το στοιχείο ότι το 2025 εκδόθηκαν αποφάσεις αναπλήρωσης για διπλάσιο αριθμό θέσεων σε σχέση με το 2024, αλλά οι εκκρεμείς αναπληρώσεις μειώθηκαν μόλις κατά 10%, λόγω των συνεχών νέων αρνήσεων.
«Δεν αρέσουμε πια»
Ο κ. Παπαϊωάννου δανείστηκε τη γνωστή φράση της Μελίνας Μερκούρη «Δεν αρέσουμε πια», για να περιγράψει την κατάσταση στην αγορά εργασίας. Όπως εξήγησε, το πρόβλημα δεν έγκειται μόνο στις χαμηλές αμοιβές, αλλά και στις συνθήκες εργασίας, τις υποδομές και τη νοοτροπία που επικρατεί σε πολλές δημόσιες υπηρεσίες. Σε ορισμένες ειδικότητες, οι αιτήσεις συμμετοχής στους διαγωνισμούς είναι λιγότερες από τις διαθέσιμες θέσεις, όπως συμβαίνει με τους μηχανικούς.
Όπως επισήμανε, ακόμη και ένα άρτια οργανωμένο σύστημα προσλήψεων δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες όταν δεν υπάρχουν αρκετοί ενδιαφερόμενοι.
Ευθύνες και καθυστερήσεις από την πλευρά των Δήμων
Ο Πρόεδρος του ΑΣΕΠ ξεκαθάρισε ότι οι καθυστερήσεις δεν οφείλονται αποκλειστικά στην Ανεξάρτητη Αρχή. Η διαδικασία πρόσληψης ξεκινά από την καταγραφή των αναγκών και την έγκριση των θέσεων και ολοκληρώνεται με τους διορισμούς από τους φορείς. Έφερε μάλιστα ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: σε μια προκήρυξη 200 δήμων, αρκεί η καθυστέρηση δύο ή τριών δήμων στην αποστολή στοιχείων για να «κολλήσει» ολόκληρη η διαδικασία. Αντίστοιχα, μετά την έκδοση των αποτελεσμάτων, άλλοι δήμοι ολοκληρώνουν τις προσλήψεις σε δύο μήνες και άλλοι σε πέντε ή επτά. Γι' αυτό ζήτησε καλύτερο συντονισμό, έγκαιρη ανταλλαγή στοιχείων και διαλειτουργικότητα.
Τι να προσέξουν οι Δήμοι στις προσλήψεις ΣΟΧ
Αναφορικά με τις συμβάσεις ορισμένου χρόνου (ΣΟΧ), ο κ. Παπαϊωάννου τόνισε ότι η πολυμορφία των προγραμμάτων (παιδικοί σταθμοί, Κέντρα Κοινότητας, δομές Ρομά, προγράμματα ΕΣΠΑ κ.λπ.) απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή στη σύνταξη των ανακοινώσεων. Οι διορθώσεις δεν γίνονται από γραφειοκρατική διάθεση, αλλά για να αποτραπούν προβλήματα. Έφερε ως παράδειγμα μια οκτάμηνη σύμβαση όπου μια ένσταση μπορεί να γίνει δεκτή μετά από τέσσερις μήνες, οδηγώντας σε αντικατάσταση του αρχικά προσληφθέντος με ό,τι αυτό συνεπάγεται οικονομικά και διοικητικά.
Υπενθυμίζεται ότι για την κατηγορία Τεχνολογικής Εκπαίδευσης (ΤΕ), τα οριστικά αποτελέσματα της προκήρυξης 1ΓΒ/2026 εκδόθηκαν σε χρόνο ρεκόρ, στις 2 Οκτωβρίου. Ωστόσο, πολλοί δήμοι καθυστερούν περιμένοντας μια περιορισμένη τροποποίηση της κατανομής που, όπως είπε, δεν τους αφορά απαραίτητα. Ο κ. Παπαϊωάννου κάλεσε τους δήμους να προχωρήσουν άμεσα, λέγοντας χαρακτηριστικά «από τους 10 που θα πάρετε, οι έξι-εφτά θα έρθουνε».
Για την κατηγορία Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΠΕ), τα προσωρινά αποτελέσματα έχουν εκδοθεί και τα οριστικά αναμένονται όπως αποκάλυψε έρχονται έως το τέλος του χειμώνα. Ο Πρόεδρος του ΑΣΕΠ υπενθύμισε στους αιρετούς μια δυνατότητα που πολλοί αγνοούν: οι δήμοι μπορούν να προχωρήσουν σε προσωρινές προσλήψεις οκτάμηνων συμβάσεων αξιοποιώντας τους προσωρινούς πίνακες ΠΕ. Αν τελικά αλλάξει η σειρά κατάταξης λόγω ένστασης, η σύμβαση του αρχικά προσληφθέντος λήγει και τη θέση παίρνει ο δικαιούχος. Αν και δημιουργεί πρόσθετο διοικητικό φόρτο, είναι μια λύση για σοβαρές ελλείψεις.
Επιμόρφωση Δημοσίων Υπαλλήλων
Τέλος, ο κ. Παπαϊωάννου ανακοίνωσε τη συνέχιση των ενημερωτικών εκδηλώσεων σε δήμους (έχουν γίνει σε Τρίπολη, Νεάπολη-Συκιές, Αγρίνιο και ακολουθεί η Λαμία) για πολίτες και δημοτικούς υπαλλήλους. Παράλληλα, υπέγραψε μνημόνιο συνεργασίας με το ΕΚΔΔΑ για την επιμόρφωση υπαλλήλων που διαχειρίζονται συμβάσεις ορισμένου χρόνου, με τα χρηματοδοτικά ζητήματα να έχουν επιλυθεί και την έναρξη του προγράμματος να τοποθετείται εντός του 2027.
Κλείνοντας, ο Πρόεδρος του ΑΣΕΠ υπογράμμισε ότι η επιτάχυνση των διαδικασιών είναι αναγκαία αλλά όχι αρκετή. Το πραγματικό ζητούμενο είναι η ενίσχυση της ελκυστικότητας του Δημοσίου ως εργοδότη, ώστε οι εργαζόμενοι να επιλέγουν συνειδητά την υπηρεσία του πολίτη και να παραμένουν σε αυτήν.
