Πώς μπορούν οι εκπαιδευτικοί να αναγνωρίζουν έγκαιρα τις ψυχοκοινωνικές δυσκολίες των μαθητών και να διαχειρίζονται σύνθετα περιστατικά μέσα στη σχολική τάξη; Ποιος είναι ο ρόλος της πρόληψης, της συνεργασίας και της καλλιέργειας δεξιοτήτων ζωής;
Το πρόγραμμα «Διαχείριση αντικοινωνικών συμπεριφορών και φαινομένων χρήσης ψυχοτρόπων ουσιών στη Σχολική Κοινότητα» του Κ.Ε.ΔΙ.ΒΙ.Μ. του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου εστιάζει σε αυτές τις προκλήσεις, συνδυάζοντας την εξ αποστάσεως εκπαίδευση με τη βιωματική μάθηση και την επεξεργασία πραγματικών περιπτώσεων.
Ο Δρ. Παναγιώτης Κουτρουβίδης, Φυσικός, Καθηγητής Εκπαίδευσης Ενηλίκων, ΣΕΠ ΕΑΠ και επιστημονικά υπεύθυνος του προγράμματος, εξηγεί τη φιλοσοφία, τη θεματολογία και τους στόχους του.
Σε ποιους απευθύνεται το πρόγραμμα;
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε όλους όσοι δραστηριοποιούνται ή σκοπεύουν να δραστηριοποιηθούν στο σχολικό περιβάλλον — διευθυντές, εκπαιδευτικούς, συμβούλους, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς, ακόμα και φοιτητές καθηγητικών σχολών.
Στόχος μας είναι να τους δώσουμε τα απαραίτητα εργαλεία, ώστε να μπορούν να προλαμβάνουν, να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται αντικοινωνικές συμπεριφορές και φαινόμενα χρήσης ουσιών στα σχολεία.
Παράλληλα, θέλουμε να ενισχύσουμε τις γνώσεις και τις δεξιότητές τους, ώστε να υποστηρίζουν καλύτερα τους μαθητές που αντιμετωπίζουν ψυχοκοινωνικές δυσκολίες και να συμβάλλουν στη δημιουργία ενός σχολικού κλίματος που είναι ταυτόχρονα ασφαλές, υποστηρικτικό και συμπεριληπτικό.
Ποια είναι τα κεντρικά θέματα που καλύπτει;
Το πρόγραμμα στοχεύει στη δημιουργία ενός θετικού, ασφαλούς και υποστηρικτικού σχολικού κλίματος που προάγει την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των μαθητών, ενδυναμώνει την εκπαιδευτική κοινότητα και συμβάλλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση συμπεριληπτικών και ανθεκτικών σχολικών μονάδων, ικανών να ανταποκριθούν στις σύγχρονες εκπαιδευτικές και κοινωνικές προκλήσεις.
Στόχος του προγράμματος είναι η εξειδικευμένη κατάρτιση των συμμετεχόντων σε κρίσιμα ζητήματα που σχετίζονται με τη σχολική προσαρμογή και την αποτελεσματική διαχείριση ψυχοκοινωνικών προκλήσεων στο εκπαιδευτικό περιβάλλον.
Οι κύριοι θεματικοί άξονες περιλαμβάνουν:
- Την πρόληψη, την έγκαιρη αναγνώριση και την αποτελεσματική διαχείριση αντικοινωνικών και παραβατικών συμπεριφορών στο σχολείο.
- Την ενίσχυση των ψυχοκοινωνικών δεξιοτήτων (life skills) των μαθητών, με στόχο τη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης τέτοιων συμπεριφορών.
- Την αναγνώριση και την υποστήριξη μαθητών που κάνουν χρήση ψυχοτρόπων ουσιών, νόμιμων ή παράνομων, με έμφαση στη διαχείριση αυτών των περιστατικών εντός της σχολικής κοινότητας.
- Την αναφορά σε μεθόδους και τεχνικές διαχείρισης τάξης και μαθήματος, με στόχο όλα τα παραπάνω.
Γιατί κάποιος να το επιλέξει;
Η υλοποίηση του προγράμματος βασίζεται στη σύγχρονη και ασύγχρονη εξ αποστάσεως εκπαίδευση, προσφέροντας στους συμμετέχοντες τη δυνατότητα ευέλικτης μελέτης του εκπαιδευτικού υλικού μέσω ειδικής εκπαιδευτικής πλατφόρμας.
Οι διδάσκοντες είναι εκπαιδευτικοί με μεγάλη εμπειρία, εξειδικευμένοι στα αντικείμενα που προσεγγίζονται, ενώ έχουν «αναμετρηθεί» επί μακρόν με δύσκολα θέματα και καταστάσεις που το εκπαιδευτικό πρόγραμμα πραγματεύεται.
Προσφέρει μοριοδότηση και προσιτό κόστος, ενώ στους συμμετέχοντες προσφέρεται το επιστημονικό σύγγραμμα «Σχολείο και Χρήστες Ναρκωτικών».
Περιλαμβάνει δεκαπενθήμερες σύγχρονες συναντήσεις, συνολικής διάρκειας 35 ωρών, για την υποστήριξη των εκπαιδευομένων. Οι θεματικές ενότητες είναι αλληλοσυνδεόμενες και εξελίσσονται με τρόπο που υποστηρίζει τη σταδιακή κατανόηση και εμβάθυνση στα ζητήματα.
Το πρόγραμμα δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη βιωματική μάθηση και στην ενεργό συμμετοχή, μέσω εργασιών και μελετών περίπτωσης, με στόχο την ανάπτυξη πρακτικών δεξιοτήτων που μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα στην εκπαιδευτική πράξη.
Ποιοι είναι οι βασικότεροι στόχοι για κάθε εκπαιδευόμενο;
Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, ο/η εκπαιδευόμενος/η θα είναι σε θέση να:
- Διαχειρίζεται αποτελεσματικά μαθητές με αντικοινωνική ή παραβατική συμπεριφορά, εφαρμόζοντας κατάλληλες παιδαγωγικές μεθόδους που ενισχύουν την ένταξη και την ομαλή λειτουργία της σχολικής τάξης.
- Ανταποκρίνεται σε περιστατικά που σχετίζονται με τη χρήση παράνομων ψυχοτρόπων ουσιών, αναγνωρίζοντας έγκαιρα τα σημάδια και αξιοποιώντας τις κατάλληλες διαδικασίες υποστήριξης.
- Προάγει την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των μαθητών, μέσα από δραστηριότητες που καλλιεργούν δεξιότητες ζωής, εφαρμόζοντας εργαλεία βιωματικής μάθησης και σύγχρονες θεωρίες αλλαγής συμπεριφοράς.
- Συνεργάζεται αποτελεσματικά με συναδέλφους, γονείς και εξωτερικούς φορείς, για τη δημιουργία ενός ασφαλούς, συμπεριληπτικού και υποστηρικτικού σχολικού περιβάλλοντος.
Επιπλέον, κάθε συμμετέχων και συμμετέχουσα θα μπορεί να:
- Ενεργοποιεί την εκπαιδευτική ομάδα για την από κοινού αντιμετώπιση σύνθετων ζητημάτων συμπεριφοράς ή χρήσης ουσιών.
- Αντιλαμβάνεται τη διαχείριση τέτοιων περιστατικών ως αναπόσπαστο μέρος της παιδαγωγικής παρέμβασης και του επαγγελματικού του/της ρόλου.
- Επιδεικνύει ενσυναίσθηση και αυξημένη ευαισθησία απέναντι στις δυσκολίες προσαρμογής των μαθητών, ιδιαίτερα όσων παρουσιάζουν αντικοινωνικές συμπεριφορές ή ενδείξεις χρήσης ουσιών.
- Ενισχύει το κλίμα αποδοχής, ασφάλειας και εμπιστοσύνης στο σχολείο, υιοθετώντας στάσεις χωρίς στιγματισμό και αποκλεισμούς.
- Διατηρεί στάση διαρκούς μάθησης και αυτοβελτίωσης, ενισχύοντας την ετοιμότητά του/της για πρόληψη και αποτελεσματική διαχείριση δύσκολων εκπαιδευτικών καταστάσεων.
Περισσότερες πληροφορίες και εγγραφές:
Διαχείριση αντικοινωνικών συμπεριφορών και φαινομένων χρήσης ψυχοτρόπων ουσιών στη Σχολική Κοινότητα – Κ.Ε.ΔΙ.ΒΙ.Μ. ΕΑΠ