Την πλήρη και κατηγορηματική της αντίθεση εκφράζει η Πανελλήνια Ένωση Εκπαιδευτικών Αγωγής Υγείας (Π.Ε.Ε.Α.Υ.) απέναντι στον τρόπο που επιχειρείται η θεσμοθέτηση της Σχολικής Διαμεσολάβησης. Το ακανθώδες ζήτημα προέκυψε από το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο «Κώδικας Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών» (άρθρα 103–111 του Κεφαλαίου Δ΄). Η Ένωση υπογραμμίζει πως η σχεδιαζόμενη ρύθμιση μετατρέπει μια ζωντανή παιδαγωγική πρακτική σε μια άκαμπτη, γραφειοκρατική και δικονομική διαδικασία, ξένη προς την καθημερινότητα των σχολείων.
Σύμφωνα με την Π.Ε.Ε.Α.Υ., η πρόταση του Υπουργείου Δικαιοσύνης αφααιρεί από τη διαμεσολάβηση τον αμιγώς παιδαγωγικό και προληπτικό της χαρακτήρα, ο οποίος στοχεύει στην καλλιέργεια δεξιοτήτων, την ειρηνική επίλυση διαφωνιών και τη διαμόρφωση θετικού σχολικού κλίματος.
Οι εκπαιδευτικοί επισημαίνουν ότι η σχολική πραγματικότητα δεν μπορεί να ρυθμιστεί με δικαστικά πρότυπα και οριζόντιες νομοθετικές παρεμβάσεις από μη αρμόδια υπουργεία.
Ακολουθεί το Δελτίο Τύπου:
«Η Πανελλήνια Ένωση Εκπαιδευτικών Αγωγής Υγείας (Π.Ε.Ε.Α.Υ.) εκφράζει την έντονη αντίθεσή της, και επί της αρχής και επί των σημείων, στον τρόπο με τον οποίο επιχειρείται η θεσμοθέτηση της Σχολικής Διαμεσολάβησης μέσω του υπό διαβούλευση σχεδίου νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης «Κώδικας Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών» και, ειδικότερα, μέσω των άρθρων 103–111 του Κεφαλαίου Δ΄ «Ειδικές Μορφές Διαμεσολάβησης». Συγκεκριμένα:
Επί της αρχής
-Αφαιρεί από τη Σχολική Διαμεσολάβηση την παιδαγωγική της διαδικασία, που περιλαμβάνει φιλοσοφία και μεθοδολογία πρόληψης συγκρούσεων, ειρηνικής επίλυσης διαφορών, καλλιέργειας δεξιοτήτων και ολιστικής υποστήριξης ενός θετικού και δημοκρατικού κλίματος στο σχολείο.
Η θέση μας δεν αποτελεί αντίθεση στη Σχολική Διαμεσολάβηση. Αντίθετα, απορρέει από την πολυετή εμπειρία των εκπαιδευτικών που την εφαρμόζουν ως παιδαγωγική πρακτική στα ελληνικά σχολεία. Μέλη της Ένωσής μας —εκπαιδευτικοί που υλοποιούν επιτυχώς προγράμματα σχολικής διαμεσολάβησης εδώ και δύο δεκαετίες στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση— τονίζουν ότι το σχολικό κλίμα δεν διαμορφώνεται με δικαστικά πρότυπα και οριζόντιους νόμους ενός μη αρμόδιου Υπουργείου. Το νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης , επιχειρεί να εισαγάγει μια «δικονομική» διαδικασία επίλυσης διαφορών μέσα στα σχολεία -και μάλιστα ασύνδετη και ξένη προς τα σχολικά τεκταινόμενα.
-Παραγνωρίζει το εκπαιδευτικό πλαίσιο, την πραγματικότητα της σχολικής ζωής, τα σχετικά εκπαιδευτικά προγράμματα, τους κανονισμούς λειτουργίας και τις δυνατότητες διδακτικής αλλά και ολιστικής υποστήριξης της πολιτειακής παιδείας των μαθητών.
- Ακυρώνει το υπάρχον εκπαιδευτικό κεκτημένο: Αγνοεί τα εγκεκριμένα προγράμματα Κοινωνικής και Συναισθηματικής Αγωγής (Αγωγή Υγείας, Εργαστήρια Δεξιοτήτων, eTwinning), που εφαρμόζονται επί 20 χρόνια στα σχολεία με στόχο την αυθεντική, πρωτογενή πρόληψη.
Η Σχολική Διαμεσολάβηση δεν ξεκινά σήμερα από το μηδέν.
Στη χώρα μας υφίσταται ήδη ένα ισχυρό εκπαιδευτικό κεκτημένο με οργανωμένες δομές. Ενδεικτικά αναφέρονται το πανελλαδικό Δίκτυο Σχολείων Σχολικής Διαμεσολάβησης (ΔΣΣΔ) της Ερευνητικής Μονάδας ΚΔΕΤΕΣ του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, το ενεργό Τοπικό Θεματικό Δίκτυο Σχολικής Διαμεσολάβησης της ΔΔΕ Δυτικής Θεσσαλονίκης, καθώς και τα πολυάριθμα συνεργατικά Δίκτυα Σχολικής Διαμεσολάβησης του eTwinning, (όπως αυτό που ξεκίνησε με πρωτοβουλία από το Γυμνάσιο Θέρμης) και των κατά τόπους Διευθύνσεων Εκπαίδευσης π.χ. Αχαΐας, Β' Αθήνας κ.ά . Η επιτυχής πορεία αυτών των σχολικών δικτύων αποδεικνύει ότι η διαμεσολάβηση στα σχολεία αποτελεί ζωντανή παιδαγωγική διαδικασία.
Επί των σημείων
- Αποκλείει τα Πανεπιστήμια και τους εκπαιδευτικούς φορείς: Το Υπουργείο Δικαιοσύνης νομοθετεί ερήμην των Ελληνικών Πανεπιστημίων και των επιστημονικών ενώσεων που στηρίζουν έμπρακτα τα σχολικά δίκτυα.
-Δε διασφαλίζει ένα συμπεριληπτικό πλαίσιο στην εφαρμογή της διαδικασίας: Η διαδικασία βασίζεται σε αυστηρά «γραπτές συμφωνίες» ενηλίκων, αποκλείοντας μαθητές με αναπηρία, ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες (ΕΕΑ), δυσκολίες επικοινωνίας, γλωσσικές ιδιαιτερότητες ή διαφορετικό πολιτισμικό υπόβαθρο.
–Παραγνωρίζει και αγνοεί την ήδη υπάρχουσα επιμόρφωση και εμπειρία των εκπαιδευτικών. Η απαίτηση για αποκλειστική πιστοποίηση των εκπαιδευτικών από το Υπουργείο Δικαιοσύνης αποκλείει εκατοντάδες έμπειρους δασκάλους και καθηγητές, χωρίς καμία μεταβατική διάταξη αναγνώρισης της προϋπηρεσίας τους αλλά και της επιμόρφωσής τους από το Υπουργείο Παιδείας. Επίσης, δεν συνοδεύεται από πρόβλεψη ουσιαστικής συμμετοχής Πανεπιστημίων και εκπαιδευτικών και επιστημονικών φορέων με τεκμηριωμένη εμπειρία στο πεδίο.
Η Π.Ε.Ε.Α.Υ. συμμετείχε ενεργά στη δημόσια διαβούλευση του σχεδίου νόμου, καταθέτοντας παρατηρήσεις και προτάσεις επί των σχετικών άρθρων και αναδεικνύοντας την ανάγκη η θεσμοθέτηση της Σχολικής Διαμεσολάβησης να εδράζεται πρωτίστως στις αρχές, τις ανάγκες και την πραγματικότητα της εκπαιδευτικής και παιδαγωγικής διαδικασίας.
Η σχολική διαμεσολάβηση είναι παιδαγωγική λειτουργία, όχι δικαστική προσομοίωση.
Καλούμε το Υπουργείο Δικαιοσύνης να αποσύρει τις επίμαχες διατάξεις από το σχέδιο νόμου και το Υπουργείο Παιδείας να αναλάβει την οργανική θεσμοθέτηση του πλαισίου, για τη Σχολική Διαμεσολάβηση, σε συνεργασία με την εκπαιδευτική κοινότητα, τα Πανεπιστήμια, τις επιστημονικές ενώσεις και τους φορείς που διαθέτουν ήδη γνώση και εμπειρία στο πεδίο.
Η θεσμοθέτηση της Σχολικής Διαμεσολάβησης είναι αναγκαίο να χτιστεί πάνω στην εμπειρία που ήδη υπάρχει στα σχολεία και όχι να την παρακάμψει.
Εκ μέρους της Διοικούσας Επιτροπής της ΠΕΕΑΥ».
