Στα Χανιά «ζωντανεύει» ο Καρυωτάκης: Μαθητές από όλη την Ελλάδα στο μεγάλο συνέδριο

Ο ποιητής Κ. Γ. Καρυωτάκης ήταν απόφοιτος του Γυμνασίου Χανίων˙ κατά τα σχολικά έτη 1911-1912 και 1912-1913 φοίτησε στο ιστορικό κτήριο, όπου σήμερα στεγάζεται το 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων. Το 2028, που συμπληρώνονται 100 χρόνια από τον θάνατό του, θα ανακηρυχθεί «Έτος Καρυωτάκη» με πλήθος εκδηλώσεων σε όλη την χώρα. Ως προάγγελο και προπομπό του επετειακού έτους το 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων και το Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστημίου Κρήτης, σε συνεργασία με τον Δήμο Χανίων και την Περιφερειακή Ενότητα Χανίων, διοργανώνουν μαθητικό συνέδριο στα Χανιά (18-20 Φεβρουαρίου 2027): μαθητές/μαθήτριες από τα σχολεία Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης όλης της χώρας και τα ελληνόγλωσσα του εξωτερικού θα παρουσιάσουν διά ζώσης την δημιουργική τους ματιά πάνω στο έργο του ποιητή. Προγραμματίζονται επίσης και διάφορες παράλληλες εκδηλώσεις μεταξύ των οποίων και επιστημονική ημερίδα με ανακοινώσεις πανεπιστημιακών σχετικά με την ζωή και το έργο του Καρυωτάκη. Απώτερος στόχος των εργασιών που θα παρουσιαστούν στα Χανιά είναι να λειτουργήσουν ως πηγή έμπνευσης και οδηγός για τις εκπαιδευτικές/σχολικές δράσεις που θα κορυφωθούν το 2028. 

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

1.  Ο Καρυωτάκης στα Χανιά: Ο ρόλος της πόλης στην ζωή και το έργο του

2. Ο Καρυωτάκης και η εποχή του:Καρυωτάκης και Μεσοπόλεμος, οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες της εποχής  του, η ζωή του ως δημοσίου υπαλλήλου, οι έρωτές του, η δράση του ποιητή μέσα σε έναν κόσμο μεγάλων αλλαγών, μύθοι γύρω από το πρόσωπό του, η σχέση του με την Πρέβεζα κλπ.

3. Ο Καρυωτάκης σήμερα: Ο σημερινός κόσμος μέσα από την ματιά της ποίησης του Καρυωτάκη· κοινωνική κριτική, σάτιρα, ειρωνεία και σαρκασμός· η θέση του στην εκπαίδευση κλπ.

4. Τα ποιήματα και τα πεζά του Καρυωτάκη: Οι σημερινοί νέοι συνομιλούν με τα κείμενα του ποιητή και τα  προσεγγίζουν δημιουργικά· μελέτη της ποίησής του με την αξιοποίηση ψηφιακών πηγών, σωμάτων κειμένων, συμφραστικών πινάκων, αρχειακού υλικού και τεκμηρίων κλπ. 

Όλο του το έργο βρίσκεται αναρτημένο εδώ (Ανεμόσκαλα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας).

5. Ο Καρυωτάκης και άλλοι λογοτέχνες, καλλιτέχνες: Διακειμενικές και συγκριτικές προσεγγίσεις, το έργο και η ζωή του Καρυωτάκη ως πηγή έμπνευσης για άλλους λογοτέχνες, καθώς και κάθε είδους καλλιτέχνες και δημιουργούς, από την εποχή του έως σήμερα.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ

Για τις θεματικές 1-5

1. Προφορική ανακοίνωση: δημιουργική ανάγνωση, σχόλια στο έργο του 
2. Δημιουργική γραφή:  Ποιήματα, πεζά, graphic novel εμπνευσμένα από την ζωή και το έργο του
3. Δραματοποίηση/Θεατρικό δρώμενο 
4. Εικαστική δημιουργία: ζωγραφική, κόμικ, έντυπη ή ψηφιακή αφίσα, κολάζ κλπ.
5. Βίντεο, ψηφιακές αφηγήσεις, πολυμεσικές δημιουργίες
6. Ψηφιακό αρχείο ήχου (podcast)
7. Μελοποίηση ποιημάτων: ζωντανή παρουσίαση από τους συντελεστές ή ηχογραφημένη/βιντεοσκοπημένη
8. Μουσική εκτέλεση των ήδη μελοποιημένων ποιημάτων: ζωντανή παρουσίαση από τους συντελεστές ή ηχογραφημένη/βιντεοσκοπημένη.

6. Προτάσεις διδασκαλίας - Μαθήματα (απευθύνονται μόνο σε εκπαιδευτικούς): α) Διά ζώσης διδασκαλία ποιημάτων του Καρυωτάκη σε σχολεία των Χανίων από εκπαιδευτικούς των σχολείων που θα λάβουν μέρος στο συνέδριο β) Παρακολούθηση μαθημάτων για τον Καρυωτάκη γ) Σενάρια διδασκαλίας από εκπαιδευτικούς προς εκπαιδευτικούς (αμιγώς με ποιήματα του Καρυωτάκη ή να περιλαμβάνεται ένα τουλάχιστον ποίημά του σε συστάδα κειμένων).

ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

1. Επιστημονική ημερίδα 
2. Μαραθώνιος ανάγνωσης για ενήλικες
3. Μαραθώνιος ανάγνωσης για μαθητές/μαθήτριες
4. Σύγχρονοι ποιητές και ποιήτριες γράφουν ποιήματα για τον Καρυωτάκη
5. Προβολή ντοκιμαντέρ
6. Τεκμήρια της εποχής του Καρυωτάκη
7. Έκθεση ζωγραφικής φοιτητών/φοιτητριών της ΑΣΚΤ και του Πολυτεχνείου Κρήτης.

ΟΡΟΙ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ

1. Κάθε σχολείο μπορεί να λάβει μέρος με μία συμμετοχή σε μέχρι πέντε (από τις 8) μαθητικές δραστηριότητες, ενώ κάθε εκπαιδευτικός με μία πρόταση διδασκαλίας-μάθημα.
2. Κάθε σχολείο συμμετέχει διά ζώσης στο συνέδριο με ομάδα έως οκτώ μαθητών/μαθητριών ανά δραστηριότητα, ανεξάρτητα από τον αριθμό μαθητών/μαθητριών που θα έρθει στα Χανιά.
3. Για την συμμετοχή κάθε σχολείου στο συνέδριο θα αποφασίσει ο Σύλλογος Διδασκόντων, η δε μετακίνηση στα Χανιά θα γίνει σύμφωνα με τα οριζόμενα στις ΥΑ υπ’ αρ. α) 109113 /ΓΔ4/19-8-2026/ΦΕΚ 5337Β΄/19-8-2026, άρθρα 9 και 15 και β) 10791/ΓΔ4/10-9-2024/ ΦΕΚ 5130 Β΄, άρθρο 21, παρ. 1α –εφ’ όσον το συνέδριο έχει εγκριθεί από την Διοικούσα Επιτροπή Πρότυπων και Πειραματικών Σχολείων.
4. Κάθε συμμετοχή υποβάλλεται ξεχωριστά μέχρι τις 20/11/2026 σε αρχείο .doc περίληψη 120-200 λέξεις –(χωριστά) εδώγια μαθητική δημιουργία και (χωριστά) εδώγια πρόταση διδασκαλίας από εκπαιδευτικό–, ενώ το σχολείο θα στείλει συγκεντρωτική κατάσταση με όλες τις συμμετοχές του, αριθμό συμμετεχόντων μαθητών, υπεύθυνων καθηγητών και συνοδών.
5. Οι προτάσεις θα αξιολογηθούν και τα σχολεία θα ενημερωθούν εγκαίρως για την έγκριση των συμμετοχών τους μέχρι και τις 30 Νοεμβρίου 2026.
6. Διάρκεια κάθε παρουσίασης έως 10΄.
7. Μουσικά κομμάτια: έως τρία τραγούδια ανά σχολείο με συνολική διάρκεια έως 15΄.
8. Οι διοργανωτές θα μεριμνήσουν για σταθερά μέσα προβολής στους χώρους του συνεδρίου. Εικαστικά έργα σε φυσικά υλικά που απαιτούν ανάρτηση στους χώρους του συνεδρίου πρέπει να αποσταλούν με ευθύνη των συμμετεχόντων εγκαίρως, ώστε να έχουν παραληφθεί μέχρι και 12/2/2027  (επί αποδείξει/με δυνατότητα ιχνηλάτησης - ταχυμεταφορική εταιρεία) στην διεύθυνση 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων, Ελ. Βενιζέλου 1, 731 32 Χανιά, τηλέφωνο 2821052130.
9. Σε κανένα στάδιο επεξεργασίας των μαθητικών έργων που θα παρουσιαστούν στο συνέδριο και θα συμπεριληφθούν στα Πρακτικά, δεν θα πρέπει να αξιοποιηθεί η Τεχνητή Νοημοσύνη ή άλλα βοηθητικά εργαλεία που αλλοιώνουν την μαθητική δημιουργία
10. Η ψηφιακή έκδοση των Πρακτικών του συνεδρίου θα περιλαμβάνει α) τις συμμετοχές που έχουν μορφή κειμένου, όπως αυτές θα αποσταλούν μετά την λήξη του συνεδρίου και αφού αξιολογηθούν από την αρμόδια επιτροπή β) την αρχική περίληψη και τον σύνδεσμο για κάθε οπτικοακουστική συμμετοχή, σύνδεσμο που θα παραπέμπει σε ιστοσελίδα, μπλογκ ή αποθηκευτικό χώρο του δημιουργού. 
11. Διευκρινίζεται ότι δεν θα προκύψουν έσοδα για τους φορείς διοργάνωσης του συνεδρίου από τα υποβληθέντα έργα (με εμπορία ή διαφήμιση κλπ.) και ότι η χρήση των έργων θα γίνει μόνο για εκπαιδευτικούς σκοπούς.
12. Θα ζητηθεί Υπεύθυνη Δήλωση από τους γονείς/κηδεμόνες κάθε μαθητή/μαθήτριας ότι του/της επιτρέπεται η συμμετοχή στο συνέδριο και ότι δέχεται να δημοσιευτεί το έργο του/της  και φωτογραφία του/της στους χώρους και στις δράσεις του συνεδρίου σε ηλεκτρονικό ή έντυπο μέσο, σύμφωνα με τους όρους της ανακοίνωσης.
13. Όσον αφορά τα πνευματικά δικαιώματα, ισχύουν τα αναφερόμενα στον Ν. 2121/1993 «Πνευματική ιδιοκτησία, συγγενικά δικαιώματα και πολιτιστικά θέματα» (ΦΕΚ 25/Α/04-03-1993), όπως ισχύει.
14. Για κάθε επικοινωνία με τους διοργανωτές να χρησιμοποιείται η ηλεκτρονική διεύθυνση [email protected]

ΛΟΙΠΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ

• Ηλικιακή ομάδα ή τάξεις των μαθητών/μαθητριών στις οποίες απευθύνεται το συνέδριο: Μαθητές/Μαθήτριες Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης από όλα τα σχολεία της Ελλάδας και τα ελληνόγλωσσα του εξωτερικού (Γυμνάσια, Λύκεια, Πρότυπα, Πειραματικά, Εκκλησιαστικά, Ωνάσεια, Μουσικά, Καλλιτεχνικά, Διαπολιτισμικά, Επαγγελματικά, Δημόσια ή Ιδιωτικά, Ημερήσια, Εσπερινά, Δεύτερης Ευκαιρίας).
• Στοιχεία του φορέα διοργάνωσης του συνεδρίου: 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων, Ελ. Βενιζέλου 1, 731 32 ΧΑΝΙΑ, τηλέφωνο 2821052130, η-μέηλ [email protected], ιστοσελίδα https://1peiramatikogymnasiochanion.blogspot.com υπεύθυνος Δημήτριος Βλαχοδήμος (Διευθυντής) 

Άλλοι φορείς που εμπλέκονται στην διοργάνωση του Συνεδρίου: Τμήμα Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης (Πρωτόκολλο συνεργασίας με Απόφαση υπ’ αρ. 267/ΔΕΠΠΣ/22-12-2025) – Δήμος Χανίων – Περιφερειακή Ενότητα Χανίων.

• Επιστημονική επιτροπή του Συνεδρίου 

1. Αγγέλα Γιώτη, Αναπληρώτρια καθηγήτρια, Τμήμα Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης
2. Γιάννης Δημητρακάκης, Αναπληρωτής καθηγητής, Τμήμα Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης - Πρόεδρος κοινού ΕΠΕΣ 1^ου Πειραματικού Γυμνασίου Χανίων και Πειραματικού Γενικού Λυκείου Χανίων
3. Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια, Τμήμα Φιλολογίας, ΕΚΠΑ

Οργανωτική επιτροπή του Συνεδρίου:

1. Αντώνης Βαρδάκης, Αντιδήμαρχος Παιδείας, Δήμος Χανίων
2. Δημήτρης Βλαχοδήμος, Διευθυντής 1^ου Πειραματικού Γυμνασίου Χανίων
3. Γιάννης Γιαννακάκης, Αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Δήμος Χανίων
4. Γιάννης Δημητρακάκης, Αναπληρωτής καθηγητής, Τμήμα Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης - Πρόεδρος κοινού ΕΠΕΣ 1^ου Πειραματικού Γυμνασίου Χανίων και Πειραματικού Γενικού Λυκείου Χανίων
5. Παύλος Δότσος, Πληροφορικός, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Χανίων
6. Αθανασία Ζώτου, Υπεύθυνη πολιτιστικών εκδηλώσεων, Περιφερειακή Ενότητα Χανίων
7. Παναγιώτα Καλοβρέκτη, Διευθύντρια Πειραματικού Γενικού Λυκείου Χανίων
8. Μιχάλης Κουνελάκης, Πληροφορικός, 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων
9. Αμαλία Κωτσάκη, Καθηγήτρια, Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, Πολυτεχνείο Κρήτης
10. Δημήτρης Μαριδάκης, Δημοσιογράφος, Χανιώτικα Νέα
11. Βαρβάρα Ρούσσου, Φιλόλογος, Μέλος ΕΔΙΠ, Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών

Επιτροπή αξιολόγησης των έργων/εργασιών των μαθητών/μαθητριών

1. Μαρίνα Αρετάκη, Φιλόλογος, Μέλος ΕΔΙΠ, Πανεπιστήμιο Κρήτης
2. Λουκία Καρακώστα, Μουσικός, 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων
3. Άννα Λαμπαρδάκη, Πρόεδρος Συνδέσμου Φιλολόγων Νομού Χανίων
4. Βερόνικα Μπέλλου, Εικαστικός, 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων
5. Ελισάβετ Παΐζη, Σύμβουλος Εκπαίδευσης Φιλολόγων Νομού Χανίων 
6. Αριάδνη Παπιδάκη, Φιλόλογος, 4^ο Γενικό Λύκειο Χανίων
7. Άννα Παρασκευαΐδη, Φιλόλογος, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Χανίων 
8. Ελένη Φουντά, Φιλόλογος, 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων

• Χρονικό διάστημα και τόπος διεξαγωγής του Συνεδρίου: 18-20 Φεβρουαρίου 2027, Χανιά Κρήτης (Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου, Θέατρο «Μίκης Θεοδωράκης», Θέατρο «Βλησίδης», Πνευματικό Κέντρο Χανίων, 1^ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων). Ώρες παράλληλων συνεδριών: 09:00΄-14:00΄

Διάρκεια επί μέρους φάσεων: Μάιος 2026, έγκριση ΔΕΠΠΣ - Ιούνιος 2026, πρώτη πρόσκληση στα σχολεία - Σεπτέμβριος 2026, δεύτερη πρόσκληση στα σχολεία -Οκτώβριος 2026, υπενθύμιση συνεδρίου - Νοέμβριος 2026, υποβολή  και αξιολόγηση προτάσεων - Ιανουάριος 2027, κατάρτιση και ανακοίνωση προγράμματος συνεδρίου - Φεβρουάριος 2027, διεξαγωγή συνεδρίου - Μάρτιος 2027, αποτίμηση εργασιών συνεδρίου - Απρίλιος 2027, αποστολή εργασιών συνεδρίου προς έκδοση Πρακτικών - Σεπτέμβριος 2027, έκδοση Πρακτικών συνεδρίου.

• Διαδικασία υποβολής των αιτήσεων συμμετοχής και των έργων/εργασιών:  Τα σχολεία θα υποβάλουν σε ηλεκτρονική φόρμα –(χωριστά) εδώ για μαθητική δημιουργία και (χωριστά) εδώ για πρόταση διδασκαλίας από εκπαιδευτικό– τα στοιχεία και τις προτάσεις τους (για κάθε συμμετοχή περίληψη 120-200 λέξεις σε αρχείο .doc) μέχρι και 20 Νοεμβρίου 2026. Επισημαίνεται ότι την ευθύνη της εν λόγω διαδικασίας αναλαμβάνουν οι εκπαιδευτικοί Πληροφορικής Μ. Κουνελάκης και Π. Δότσος, μέλη της Οργανωτικής επιτροπής.
• Διαδικασία αξιολόγησης: Μετά το τέλος της προθεσμίας υποβολής προτάσεων, η επιτροπή αξιολόγησης θα κρίνει τις εργασίες/τα έργα και θα ενημερωθούν τα σχολεία μέχρι 30 Νοεμβρίου 2026. Μετά την λήξη του συνεδρίου και την αποστολή των εργασιών προς δημοσίευση στα Πρακτικά η επιτροπή θα προβεί σε νέα αξιολόγηση.
• Λεπτομερείς οδηγίες προς εκπαιδευτικούς και μαθητές/μαθήτριες ως προς την διαδικασία διεξαγωγής του συνεδρίου (π.χ. φάσεις του Συνεδρίου, ενδεχόμενη υποστήριξη μαθητών/μαθητριών, κλπ.): Οι εκπαιδευτικοί ενημερώνουν τους μαθητές και τις μαθήτριές τους για το συνέδριο από την αρχή του σχολικού έτους 2026-2027, προετοιμάζουν τις συμμετοχές, υποβάλλουν τις προτάσεις τους, εργάζονται πάνω στο θέμα τους, οργανώνουν την μετακίνησή τους στα Χανιά, αποτιμούν το συνέδριο, καταθέτουν την εργασία/το έργο τους για την έδκοση των Πρακτικών. Η προετοιμασία των μαθητών/μαθητριών για την συμμετοχή τους στο συνέδριο μπορεί να πραγματοποιηθεί εντός ή εκτός του ωρολογίου προγράμματος ανάλογα με την κρίση των υπευθύνων και την πολιτική κάθε σχολείου. Ο Κ. Γ. Καρυωτάκης, το έργο και εποχή του είναι αντικείμενο πολλών μαθημάτων (Λογοτεχνίας, Γλώσσας, Ιστορίας, Κοινωνιολογίας, Μουσικής, Εικαστικών). Συνεπώς η προετοιμασία συμμετοχής στο συνέδριο  σε καμία περίπτωση δεν πρόκειται να επιβαρύνει την διδασκαλία των επιμέρους γνωστικών αντικειμένων, αλλά αντίθετα θα τα εμπλουτίσει και θα τα διευρύνει με τρόπο δημιουργικό, σύμφωνα πάντα με τους στόχους που τίθενται στα νέα Προγράμματα Σπουδών.
• Δεν απαιτείται καμία οικονομική επιβάρυνση των μαθητών/μαθητριών ή του σχολείου τους για την συμμετοχή στο Συνέδριο.
• Ο φορέας διοργάνωσης (1^ο  Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων) αναλαμβάνει όλη τη διαδικασία υλοποίησης του Συνεδρίου και θα διασφαλίσει τα προσωπικά δεδομένα όσων λάβουν μέρος και τα πνευματικά δικαιώματα των δημιουργών των έργων, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.
• Η συμμετοχή των μαθητών/μαθητριών είναι προαιρετική και απαιτείται η σύμφωνη γνώμη των γονέων/κηδεμόνων για την συμμετοχή τους η οποία θα παραδοθεί ως έντυπη Υπεύθυνη Δήλωση στους διοργανωτές του συνεδρίου.

• Μετά την ολοκλήρωση του συνεδρίου  προβλέπεται διαδικασία αποτίμησης που συνοδεύεται από εργαλεία αξιολόγησης, τα οποία απευθύνονται σε εκπαιδευτικούς και μαθητές/μαθήτριες.

  Δείτε ΕΔΩ αναλυτικά το πρόγραμμα