Το νέο πλαίσιο λειτουργίας του Πανεπιστημιακού Κέντρου Έρευνας και Καινοτομίας (ΠΑ.Κ.Ε.Κ.) του Πανεπιστημίου Πατρών καθορίζει απόφαση της Συγκλήτου που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Με το ΦΕΚ εγκρίνεται ο Εσωτερικός Κανονισμός του Κέντρου, ο οποίος ρυθμίζει αναλυτικά τη διοίκηση και τη διάρθρωσή του, τη λειτουργία των Ερευνητικών Ινστιτούτων, τη στελέχωση, την εκπόνηση ερευνητικών έργων και τη διαχείριση των πόρων του.
Τι είναι το Κέντρο Έρευνας και Καινοτομίας
Το ΠΑ.Κ.Ε.Κ. λειτουργεί ως αυτοτελής ερευνητική μονάδα του Πανεπιστημίου Πατρών, με έδρα την Πανεπιστημιούπολη Ρίου. Το Πανεπιστήμιο μπορεί να του παραχωρεί χώρους και εξοπλισμό, καθώς και πόρους για τη δημιουργία κοινών ερευνητικών υποδομών.
Αποστολή του είναι η ανάπτυξη της βασικής και εφαρμοσμένης έρευνας και της καινοτομίας, με ιδιαίτερη έμφαση σε αντικείμενα διεπιστημονικού χαρακτήρα.
Στους στόχους του περιλαμβάνονται η προαγωγή της γνώσης και της τεχνολογίας, η σύνδεση εκπαίδευσης και έρευνας, η αξιοποίηση του ερευνητικού δυναμικού και η συμβολή στην κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη σε τοπικό, εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
Τα Ερευνητικά Ινστιτούτα
Στο ΠΑ.Κ.Ε.Κ. έχουν υπαχθεί Ερευνητικά Ινστιτούτα με αντικείμενα που εκτείνονται από την Τεχνητή Νοημοσύνη και την Ιατρική Ακριβείας έως τις Επιστήμες της Θάλασσας.
Συγκεκριμένα, στο ΦΕΚ αναφέρονται τα Ινστιτούτα:
- Προηγμένων Τεχνολογιών Πρόληψης και Αντιμετώπισης Κινδύνων
- Τεχνητής Νοημοσύνης
- Κυκλικής Οικονομίας και Περιβάλλοντος
- Χημικής Βιολογίας
- Επιστημών της Θάλασσας
- Ιατρικής Ακριβείας
- Αρχαίου Θεάτρου
- Κυτταρικών Θεραπειών
Στον κατάλογο αναφέρεται επίσης το Ινστιτούτο Υδρογονανθράκων, με το ΦΕΚ να διευκρινίζει ότι αυτό καταργήθηκε το 2025.
Τι μπορεί να κάνει το ΠΑ.Κ.Ε.Κ.
Ο νέος Κανονισμός δίνει στο Κέντρο ένα ευρύ πεδίο ερευνητικής και αναπτυξιακής δραστηριότητας.
Μεταξύ άλλων, μπορεί να διεξάγει έρευνα, να υποστηρίζει συνεργατικά ερευνητικά προγράμματα, να υλοποιεί ερευνητικά και αναπτυξιακά έργα αλλά και βιομηχανική έρευνα για επιχειρήσεις και φορείς.
Μπορεί επίσης να εκπονεί μελέτες και να παρέχει υπηρεσίες σε τρίτους, ακόμη και σε φορείς του Δημοσίου, καθώς και να αξιοποιεί τα αποτελέσματα και την τεχνογνωσία που προκύπτουν από την ερευνητική του δραστηριότητα.
Παράλληλα, προβλέπονται συνεργασίες με ελληνικά και ξένα Πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα, διεθνείς οργανισμούς, φορείς υγείας, τεχνολογικά πάρκα, επιστημονικούς και επαγγελματικούς φορείς αλλά και παραγωγικούς φορείς. Το Κέντρο μπορεί ακόμη να συμμετέχει στη δημιουργία clusters και δικτύων γνώσης και επιχειρήσεων.
Πώς θα διοικείται
Τα βασικά όργανα διοίκησης του ΠΑ.Κ.Ε.Κ. είναι το Διοικητικό Συμβούλιο και ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου.
Στο Δ.Σ. συμμετέχουν ο Πρύτανης ή ο αρμόδιος για την έρευνα Αντιπρύτανης ως Πρόεδρος, οι Επιστημονικοί Διευθυντές των Ερευνητικών Ινστιτούτων και ένας εκπρόσωπος του προσωπικού, ο οποίος εκλέγεται με μυστική ηλεκτρονική ψηφοφορία.
Η θητεία του Διοικητικού Συμβουλίου είναι τριετής, ενώ οι συνεδριάσεις του μπορούν να πραγματοποιούνται και εξ αποστάσεως. Τα μέλη του Δ.Σ. δεν λαμβάνουν αποζημίωση για τη συμμετοχή τους.
Ποιοι μπορούν να συμμετέχουν στην έρευνα
Το Κέντρο και τα Ινστιτούτα του υποστηρίζονται από ερευνητικό, επιστημονικό, τεχνικό και διοικητικό προσωπικό.
Στο ερευνητικό δυναμικό μπορούν να εντάσσονται, μεταξύ άλλων, μέλη ΔΕΠ και άλλες κατηγορίες προσωπικού του Πανεπιστημίου, ερευνητές, επισκέπτες και συνεργαζόμενοι καθηγητές, ομότιμοι καθηγητές και αφυπηρετήσαντα μέλη ΔΕΠ.
Στο συνεργαζόμενο προσωπικό μπορούν να συμμετέχουν επίσης ερευνητές άλλων φορέων και ΑΕΙ, μεταδιδάκτορες, υποψήφιοι διδάκτορες αλλά και προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές.
Ο Κανονισμός προβλέπει ότι βασικό μέλημα είναι το κόστος προσωπικού και λειτουργίας να καλύπτεται από πόρους που εξασφαλίζει το ίδιο το ΠΑ.Κ.Ε.Κ. μέσω της χρηματοδότησης που προσελκύει.
Πώς δημιουργείται ένα νέο Ερευνητικό Ινστιτούτο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι προϋποθέσεις για τη δημιουργία νέων Ερευνητικών Ινστιτούτων.
Απαιτείται τεκμηριωμένη πρόταση, η οποία πρέπει να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, μελέτη σκοπιμότητας και βιωσιμότητας, επιχειρηματικό σχέδιο με τους τρόπους αναζήτησης πόρων και έκθεση για τη συμβατότητα του νέου Ινστιτούτου με τον στρατηγικό σχεδιασμό του Πανεπιστημίου.
Για την ίδρυση ενός Ινστιτούτου απαιτείται επίσης η συμμετοχή τουλάχιστον πέντε μελών ΔΕΠ ως τακτικού ερευνητικού προσωπικού.
Πότε ένα Ινστιτούτο μπορεί να τεθεί σε αναστολή
Ο Κανονισμός προβλέπει και συγκεκριμένο πλαίσιο για τα Ερευνητικά Ινστιτούτα που εμφανίζουν αδράνεια.
Το έργο κάθε Ινστιτούτου θα αξιολογείται ανά τετραετία από επιτροπή αξιολογητών με κατάλληλη τεχνογνωσία και διεθνή εμπειρία.
Εάν ένα Ινστιτούτο αδρανεί ή συντρέχουν άλλοι σοβαροί λόγοι, μπορεί να τεθεί σε αναστολή λειτουργίας με απόφαση της Συγκλήτου.
Μάλιστα, ορίζεται συγκεκριμένο οικονομικό κριτήριο: ένα Ερευνητικό Ινστιτούτο θεωρείται ότι βρίσκεται σε αδράνεια εάν δεν έχει προσελκύσει χρηματοδότηση 200.000 ευρώ κατά την τελευταία πενταετία.
Πώς θα εγκρίνονται τα ερευνητικά έργα
Τα ερευνητικά και αναπτυξιακά έργα, οι μελέτες αλλά και η παροχή υπηρεσιών σε τρίτους θα εγκρίνονται από το Διοικητικό Συμβούλιο του ΠΑ.Κ.Ε.Κ. και τον Επιστημονικό Διευθυντή του αντίστοιχου Ινστιτούτου.
Βασικό κριτήριο είναι το έργο να συνδέεται τόσο με την αποστολή και τους στόχους του Κέντρου όσο και με τις ερευνητικές προτεραιότητες του Ινστιτούτου στο οποίο πρόκειται να υλοποιηθεί. Μετά την έγκρισή του από το ΠΑ.Κ.Ε.Κ., το έργο υποβάλλεται στον ΕΛΚΕ του Πανεπιστημίου Πατρών προς αποδοχή.