Με συνέπεια στην αποστολή του ως δημόσιο πανεπιστήμιο, το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής αναπτύσσει, μέσω του Τμήματος Κοινωνικής Εργασίας, δράσεις που προάγουν την κοινωνική συνοχή, τη συμπερίληψη και την ισότητα των ευκαιριών. Στο πλαίσιο αυτής της στρατηγικής, από τον Μάιο του 2026 υλοποιείται πιλοτικό εργαστήριο καλλιτεχνικής έκφρασης στο Κατάστημα Κράτησης Γυναικών Ελεώνα Θηβών, με σκοπό την ενίσχυση των κοινωνικών δεσμών και την υποστήριξη της κοινωνικής επανένταξης μέσω της τέχνης.
Η δράση απευθύνεται σε ανήλικες και νεαρές ενήλικες κρατούμενες έως 21 ετών, καθώς και σε γυναίκες που κρατούνται μαζί με τα παιδιά τους ή βρίσκονται σε περίοδο εγκυμοσύνης, και υλοποιείται με την άμισθη συμμετοχή μελών Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού, ερευνητών και συνεργατών του ΠΑΔΑ.
Το εργαστήριο εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των ερευνητικών δραστηριοτήτων του Τμήματος καιαποτελεί έμπρακτο παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο το Πανεπιστήμιο αξιοποιεί την επιστημονική γνώση προς όφελος της κοινωνίας, συμβάλλοντας στη βελτίωση των κοινωνικών συνθηκών και στη διαμόρφωση ενός πιο ανοικτού και ανθρωποκεντρικού προτύπου σωφρονιστικής φροντίδας.
Η δράση συνδέεται με το δωρεάν πρόγραμμα επαγγελματικής επιμόρφωσης «Τέχνη, Ψυχική Υγεία και Απεξάρτηση», το οποίο υλοποιεί το Κέντρο Έρευνας Κοινωνικών και Ανθρωπιστικών Κρίσεων του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής σε συνεργασία με το Δίκτυο Αλληλεγγύης Κοινωνικών Ιατρείων.
Εκπαιδευόμενοι του προγράμματος συμμετέχουν εθελοντικά στην υλοποίηση του εργαστηρίου, αποτυπώνοντας στην πράξη τη φιλοσοφία ενός Πανεπιστημίου που δεν περιορίζεται στην παραγωγή γνώσης εντός των αιθουσών διδασκαλίας, αλλά επενδύει έμπρακτα στην έρευνα στο πεδίο και σε δράσεις κοινωνικής ένταξης, με στόχο την ενδυνάμωση των ατόμων και των ομάδων που συμμετέχουν.
Η συμμετοχή στο εργαστήριο είναι ανοικτή, με στόχο τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης όλων των ενδιαφερόμενων γυναικών στις δράσεις του προγράμματος. Η επιλογή αυτή αντανακλά τη δέσμευση της δράσης στις αρχές της καθολικής συμμετοχής και της ισότητας, ανεξαρτήτως των συνθηκών κράτησης. Βασικός σκοπός του εργαστηρίου είναι η δημιουργική αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου των συμμετεχουσών μέσω καλλιτεχνικών δράσεων που συνδυάζουν τη μουσική, τον χορό και το τραγούδι. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση της δημιουργικής έκφρασης, της κοινωνικής αλληλεπίδρασης και της ενεργού συμμετοχής των κρατουμένων σε ομαδικές δραστηριότητες.
Οι δράσεις αυτές συμβάλλουν στη διαμόρφωση μιας πιο ανθρώπινης καθημερινότητας εντός του καταστήματος κράτησης, μειώνοντας το αίσθημα απομόνωσης και ενισχύοντας τη σύνδεση των κρατουμένων με τον έξω κόσμο. Η πιλοτική φάση του εργαστηρίου περιλαμβάνει εβδομαδιαίες συναντήσεις διάρκειας εβδομήντα πέντε (75) λεπτών για καθεμία από τις δύο ομάδες.
Η δράση υλοποιείται χάρη στη συμμετοχή επαγγελματιών διαφορετικών ειδικοτήτων, οι οποίοι επιλέχθηκαν κατόπιν αξιολόγησης, με βάση τα επιστημονικά και επαγγελματικά τους προσόντα, καθώς και τη διαθεσιμότητά τους για εθελοντική συμμετοχή στο πρόγραμμα. Η συνεργασία αυτή αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της ευρύτερης κινητοποίησης που μπορεί να αναπτύξει η πανεπιστημιακή κοινότητα όταν θέτει τις γνώσεις και τις δυνάμεις της στην υπηρεσία της κοινωνίας.
Η εμπειρία που αποκτήθηκε κατά τον πρώτο κύκλο συναντήσεων, σε συνδυασμό με τη διερεύνηση των αναγκών και των ενδιαφερόντων των συμμετεχουσών, αξιοποιείται ήδη για τον σχεδιασμό της επόμενης φάσης του εργαστηρίου. Στόχος είναι η συνέχιση της παρέμβασης από τον Σεπτέμβριο του 2026 έως τον Ιανουάριο του 2027, με την περαιτέρω ανάπτυξη των καλλιτεχνικών δράσεων και την ενίσχυση των ευκαιριών δημιουργικής έκφρασης και συμμετοχής των κρατουμένων γυναικών.
Η συνεχιζόμενη αυτή προσπάθεια αποσκοπεί στην εδραίωση μιας ανοικτής, εξωστρεφούς και ανθρώπινης λειτουργίας του σωφρονιστικού καταστήματος, με το Πανεπιστήμιο να λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στην κοινωνία και στον χώρο της κράτησης.
Με πρωτοβουλίες όπως αυτή, το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής επιβεβαιώνει ότι η αποστολή ενός σύγχρονου δημόσιου πανεπιστημίου δεν περιορίζεται στην παραγωγή και τη μετάδοση της γνώσης, αλλά επεκτείνεται στην παραγωγή ουσιαστικού κοινωνικού αποτυπώματος, συμβάλλοντας ενεργά στη διαμόρφωση μιας κοινωνίας χωρίς αποκλεισμούς, όπου η εκπαίδευση, ο πολιτισμός και η επιστήμη λειτουργούν ως μοχλοί ένταξης, αλληλεγγύης και ελπίδας.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το έργο του Κέντρου Έρευνας Κοινωνικών και Ανθρωπιστικών Κρίσεων (Κ.Ε.Κ.Α.Κ.), επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του Κέντρου: https://crises.uniwa.gr
