Σε σημαντική δημοσιονομική επιβάρυνση για το Δημόσιο εξελίσσεται η εκκρεμότητα με τα επαγγελματικά δικαιώματα των πτυχιούχων πρώην ΤΕΙ, καθώς το τελευταίο τρίμηνο το υπουργείο Παιδείας έχει κληθεί να καταβάλει αποζημιώσεις που ξεπερνούν συνολικά τις 600.000 ευρώ.
Οι αποφάσεις των διοικητικών δικαστηρίων κάνουν λόγο για ηθική βλάβη που υπέστησαν απόφοιτοι διαφόρων ειδικοτήτων, εξαιτίας της πολυετούς καθυστέρησης της Διοίκησης να εκδώσει τα απαραίτητα Προεδρικά Διατάγματα για τον καθορισμό των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων.
Δικαστικές αποφάσεις για «παράλειψη της Διοίκησης»
Με σειρά αποφάσεων του Μονομελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών, το υπουργείο Παιδείας υποχρεώνεται να αποζημιώσει πτυχιούχους Τμημάτων Αυτοματισμού, Κλωστοϋφαντουργίας, Τοπογραφίας και Γεωπληροφορικής από πρώην ΤΕΙ της χώρας, οι οποίοι για χρόνια παρέμεναν χωρίς θεσμικά κατοχυρωμένο πλαίσιο άσκησης επαγγέλματος.
Στο σκεπτικό των δικαστικών κρίσεων επισημαίνεται ότι η παρατεταμένη αδράνεια της Διοίκησης συνιστά παράνομη παράλειψη, η οποία προκάλεσε βλάβη στους αποφοίτους και δικαιολογεί χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης.
Δεκάδες υποθέσεις σε εκκρεμότητα – Το κόστος ανεβαίνει
Το συνολικό οικονομικό αποτύπωμα για το Δημόσιο εκτιμάται ότι ήδη υπερβαίνει τα 1,5 εκατ. ευρώ, ενώ νέες υποθέσεις παραμένουν σε εκκρεμότητα στα διοικητικά δικαστήρια.
Νομικοί κύκλοι σημειώνουν ότι όσο δεν προχωρά η θεσμική ρύθμιση των επαγγελματικών δικαιωμάτων, οι θιγόμενοι πτυχιούχοι μπορούν να επανέρχονται με νέες προσφυγές, δημιουργώντας έναν διαρκή κύκλο δικαστικών διεκδικήσεων και αυξανόμενων αποζημιώσεων.
Ευρωπαϊκή διάσταση και καταδίκες
Η υπόθεση έχει πλέον προσλάβει και ευρωπαϊκές διαστάσεις, καθώς το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει καταδικάσει την Ελλάδα για πλημμελή ενσωμάτωση της οδηγίας 2018/958, που αφορά τον έλεγχο αναλογικότητας στα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα.
Στην απόφαση γίνεται λόγος για ελλιπή διαβούλευση και μη πλήρη συμμετοχή των αρμόδιων φορέων στη διαδικασία, ενώ επισημαίνεται και ζήτημα συμμόρφωσης με θεμελιώδεις δικονομικές εγγυήσεις.
Παράλληλα, έχουν καταγραφεί προσφυγές και ενώπιον ευρωπαϊκών δικαστηρίων για ζητήματα δίκαιης δίκης σε υποθέσεις επαγγελματικών δικαιωμάτων.
Το υπουργείο Παιδείας μιλά για επικείμενη ρύθμιση
Από την πλευρά του, το υπουργείο Παιδείας αναφέρει ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία θεσμικής τακτοποίησης του ζητήματος. Όπως έχει δηλώσει στη Βουλή ο υφυπουργός Παιδείας Νίκος Παπαϊωάννου, έχει ήδη διαμορφωθεί προσχέδιο ρυθμιστικού πλαισίου για 14 ειδικότητες πτυχιούχων ΤΕΙ.
«Το θέμα δεν μένει σε εκκρεμότητα», έχει τονίσει χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι στη διαδικασία συμμετέχουν επαγγελματικοί φορείς και το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, με αξιοποίηση του υφιστάμενου τεχνικού και επιστημονικού υλικού.
Πολυετής εκκρεμότητα με πολιτικό και θεσμικό βάρος
Το ζήτημα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων ΤΕΙ αποτελεί διαχρονικό σημείο τριβής μεταξύ κράτους, επαγγελματικών φορέων και δικαστικής εξουσίας, με συνεχείς πολιτικές και κοινωνικές πιέσεις για οριστική λύση.
Καθώς οι δικαστικές αποφάσεις πολλαπλασιάζονται και οι ευρωπαϊκές επισημάνσεις εντείνονται, η εκκρεμότητα αποκτά πλέον χαρακτήρα όχι μόνο θεσμικό, αλλά και σημαντικά επιβαρυντικό για τα δημόσια οικονομικά.
