Alfavita Newsroom Σε μια περίοδο όπου οι απαιτήσεις μέσα στη σχολική καθημερινότητα αυξάνονται και οι εκπαιδευτικοί καλούνται να ανταποκριθούν σε πολλαπλούς ρόλους, το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού έδωσε διευκρινίσεις σχετικά με το τι ακριβώς ισχύει για το ωράριο, τις εφημερίες και τις εξωδιδακτικές εργασίες.
Η απάντηση ήρθε έπειτα από ερώτηση που κατατέθηκε στη Βουλή σχετικά με το αν προβλέπεται απαλλαγή τρίτεκνων εκπαιδευτικών από ορισμένα καθήκοντα, όπως οι εφημερίες και η τήρηση βιβλίων.
Ποια είναι, λοιπόν, η εικόνα;
Η εφημερία: Υποχρέωση με συγκεκριμένους κανόνες
Σύμφωνα με το Π.Δ. 79/2017, που ρυθμίζει την οργάνωση και λειτουργία δημοτικών και νηπιαγωγείων, η εφημερία:
Δεν εντάσσεται στις υποχρεωτικές εξωδιδακτικές υπηρεσίες του άρθρου 13 του Ν. 1566/1985.
Από την υποχρέωση άσκησής της απαλλάσσονται μόνο ο Διευθυντής και ο Υποδιευθυντής.
Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, ο Σύλλογος Διδασκόντων μπορεί να απαλλάξει εκπαιδευτικό, εφόσον υπάρχει τεκμηριωμένος λόγος.
Δεν προβλέπεται, ωστόσο, γενική εξαίρεση για τρίτεκνους εκπαιδευτικούς.
Το πρόγραμμα εφημεριών καταρτίζεται από τον Σύλλογο Διδασκόντων, ύστερα από πρόταση της Διεύθυνσης, αναρτάται στο σχολείο και ισχύει για όλο το διδακτικό έτος.
Ιδιαίτερη μέριμνα υπάρχει για όσους εκπαιδευτικούς υπηρετούν σε περισσότερα από ένα σχολεία:
Αν διδάσκουν σε δύο, κάνουν εφημερία μόνο σε εκείνο με τις περισσότερες ώρες.
Αν διδάσκουν σε τρία ή περισσότερα (και τουλάχιστον ένα βρίσκεται σε διαφορετικό κτίριο), δεν τους ανατίθεται εφημερία.
Το εργασιακό ωράριο: Όρια και υποχρεώσεις
Το εργασιακό πλαίσιο καθορίζεται από το άρθρο 13 του Ν. 1566/1985, όπως τροποποιήθηκε με τον Ν. 4823/2021.
Οι εκπαιδευτικοί:
Παραμένουν στο σχολείο πέρα από τις ώρες διδασκαλίας,
Όχι όμως πέρα από 6 ώρες ημερησίως ή 30 ώρες εβδομαδιαίως,
Για υπηρεσίες που συνδέονται με το εκπαιδευτικό έργο.
Οι υπηρεσίες αυτές περιλαμβάνουν:
Προετοιμασία εκπαιδευτικού υλικού
Διόρθωση εργασιών
Καταχώριση αξιολογήσεων
Συμμετοχή σε σχολικές γιορτές, εκδρομές και δράσεις
Ενημέρωση γονέων
Τήρηση βιβλίων και διοικητικές εργασίες
Η ανάθεση γίνεται από τον Διευθυντή ή τον Προϊστάμενο της σχολικής μονάδας και οφείλει να κινείται εντός του εργασιακού ωραρίου.
Από τις πρόσθετες αυτές υπηρεσίες απαλλάσσεται μόνο γονέας παιδιού έως δύο ετών. Δεν προβλέπεται ειδική εξαίρεση για τρίτεκνους.
Οι συγκεκριμένες διατάξεις
Επιτήρηση μαθητών/τριών – Εφημερία – Διαλείμματα (δημοτικά)
α) Κεφ. Α, παρ. 9. Επιτήρηση μαθητών/τριών – Εφημερία – Διαλείμματα (δημοτικά)
Για τα θέματα της επιτήρησης των μαθητών/τριών τηρούνται χωρίς καμία παρέκκλιση όσα αναφέρονται στα άρθρα 12 και 18Β του ΠΔ 79/2017 (Α ́109) όπως τροποποιήθηκε και ισχύει και στην παράγραφο 18 του άρθρου 36 της υπό στοιχεία Φ.353.1/324/105657/Δ1/8- 10-2002 (Β’ 1340) Υ.Α..
Η κατάρτιση του προγράμματος των εφημεριών, το οποίο συμπεριλαμβάνει και την εφημερία στο Ολοήμερο Πρόγραμμα, γίνεται με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων/ουσών ύστερα από πρόταση του/της Διευθυντή/ντριας του σχολείου ή του/της Υποδιευθυντή/ντριας, ο/η οποίος/α και έχει την εποπτεία της εφημερίας σε όλη τη διάρκεια του διδακτικού έτους. Το πρόγραμμα των εφημεριών αναρτάται στον πίνακα ανακοινώσεων του εκπαιδευτικού προσωπικού και υποβάλλεται στον/στην Προϊστάμενο/μένη Εκπαιδευτικών Θεμάτων, μαζί με το Εβδομαδιαίο Ωρολόγιο Πρόγραμμα του σχολείου (παρ. 3, άρθρο 12, ΠΔ 79/2 017 (Α ́109) όπως τροποποιήθηκε και ισχύει).
Οι εκπαιδευτικοί που συμπληρώνουν το ωράριό τους σε δύο (2) σχολεία κάνουν εφημερία μόνο στο ένα, σε αυτό στο οποίο διδάσκουν περισσότερες ώρες. Καθήκοντα εφημερίας δεν ανατίθενται σε εκπαιδευτικούς που διδάσκουν σε τρία και περισσότερα σχολεία, όταν τουλάχιστον το ένα από αυτά λειτουργεί σε χωριστό κτίριο. Τα συστεγαζόμενα σχολεία αναφορικά με την αρμοδιότητα της εφημερίας θεωρούνται ως ένα σχολείο (παρ. 6, άρθρο 12, ΠΔ 79/2017 (Α ́109)). Οι εκπαιδευτικοί που διατίθενται σε δύο σχολεία για ίσο αριθμό ωρών, αναλαμβάνουν εφημερία στο σχολείο οργανικής θέσης ή 1ης τοποθέτησης.
Τα συστεγαζόμενα σχολεία που συλλειτουργούν καταρτίζουν κοινό πίνακα εφημερευόντων, ώστε όλοι οι εκπαιδευτικοί του συγκροτήματος, ανεξάρτητα από το σχολείο στο οποίο ανήκουν, να πραγματοποιούν τον ίδιο εβδομαδιαίο αριθμό εφημεριών. Η επιτήρηση γίνεται χωρίς διάκριση για όλους τους/τις μαθητές/τριες, ανεξάρτητα από το σχολείο στο οποίο φοιτούν (παρ. 8, άρθρο 12, ΠΔ 79/2017 (Α ́109)).
Έκτακτη αντικατάσταση ή αναπλήρωση εφημερεύοντος/ουσας εκπαιδευτικού και αλλαγή της ημέρας εφημερίας γίνεται μόνο από τον/τη Διευθυντή/ντρια ή τον/την Υποδιευθυντή/ντρια του σχολείου. Οποιαδήποτε αντικατάσταση, αναπλήρωση και αλλαγή εφημερίας τεκμηριώνεται και καταγράφεται στο Ημερολόγιο Σχολικής Ζωής (παρ. 5, άρθρο 12, Π.Δ. 79/2017 (Α ́109)).
Πιο συγκεκριμένα, στη παρ. 4 του άρθρου 12 του ΠΔ 79/2017 αναφέρεται: Η εφημερία δεν ανήκει στις υποχρεωτικές εξωδιδακτικές υπηρεσίες που προβλέπονται στην παρ. 8 του άρθρου 13 του ν. 1566/1985 (Α ́ 167) και από την υποχρέωση άσκησής της απαλλάσσονται μόνο ο Διευθυντής καθώς και ο Υποδιευθυντής. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων, μπορεί να απαλλαγεί εκπαιδευτικός από την εφημερία, όταν διαπιστώνεται ότι συντρέχει λόγος που δικαιολογεί την αδυναμία εκτέλεσης των καθηκόντων αυτών εκ μέρους του εκπαιδευτικού.
Ωράριο Εκπαιδευτικών (δημοτικά σχολεία)
β) Κεφ. Α, παρ. 10. Ωράριο Εκπαιδευτικών (δημοτικά σχολεία) & Κεφ. Α, παρ. 3 Ωράριο Εκπαιδευτικών -Συμπλήρωση Διδακτικού Ωραρίου (νηπιαγωγεία)
Ως προς την ανάθεση διδασκαλίας από τον/τη Διευθυντή/ντρια ή τον/την Προϊστάμενο/μένη της σχολικής μονάδας και των εξωδιδακτικών εργασιών, ισχύουν τα όσα αναφέρονται στα άρθρα 100 και 101 του ν.4823/2021 (Α’136) αντίστοιχα.
γ) Επιπροσθέτως της παρ. 6 του Κεφ. Β (δημοτικά) και της παρ. 5 του Κεφ. Β (νηπιαγωγεία) που αφορά στις Σχολικές δράσεις στο πλαίσιο της σχολικής ζωής (Εορταστικές εκδηλώσεις – Διδακτικές επισκέψεις – Εκδρομές – Ενδοσχολικές εκδηλώσεις, στη παρ. 10 του άρθρου 16 του ΠΔ 79/2017 Οργάνωση και λειτουργία νηπιαγωγείων και δημοτικών σχολείων, αναφέρεται ότι η συμμετοχή όλων των εκπαιδευτικών στις σχολικές δράσεις είναι υποχρεωτική.
Το εργασιακό ωράριο των εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης
Τέλος, το εργασιακό ωράριο των εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ρυθμίζεται με την παρ. 8 του άρθρου 13 του ν. 1566/1985 (167 Α ́), όπως έχει τροποποιηθεί με την παρ. 2 του άρθρου 101 του ν. 4823/2021 (136 Α ́) και ισχύει, που ορίζει ότι:
«8. Οι εκπαιδευτικοί των σχολείων της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παραμένουν υποχρεωτικά στο σχολείο τους τις εργάσιμες ημέρες, πέρα από τις ώρες διδασκαλίας, όχι όμως πέρα από έξι (6) ώρες την ημέρα ή τριάντα (30) ώρες την εβδομάδα και με την επιφύλαξη της παρ. 2 του Κεφαλαίου ΣΤ’ του άρθρου 11, για την προσφορά και άλλων υπηρεσιών που ανατίθενται από τον Διευθυντή ή τον Προϊστάμενο της σχολικής μονάδας και συνδέονται με το γενικότερο εκπαιδευτικό έργο, όπως η προετοιμασία του εποπτικού εκπαιδευτικού υλικού και των εργαστηριακών ασκήσεων, η διόρθωση εργασιών και διαγωνισμάτων, η καταχώριση ενημέρωση της αξιολόγησης των μαθητών, η συμμετοχή στην προετοιμασία και την πραγματοποίηση εορταστικών, αθλητικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων, ο προγραμματισμός και η αποτίμηση του εκπαιδευτικού έργου, η συνεργασία με εκπαιδευτικούς που διδάσκουν στο ίδιο τμήμα ή που διδάσκουν τα ίδια γνωστικά αντικείμενα, οι παιδαγωγικές συναντήσεις για την κατάρτιση ομαδικών ή εξατομικευμένων προγραμμάτων υποστήριξης συγκεκριμένων μαθητικών ομάδων ή μαθητών, η επίβλεψη σχολικών γευμάτων, η ενημέρωση των γονέων και κηδεμόνων, η τήρηση βιβλίων του σχολείου και η εκτέλεση διοικητικών εργασιών. Με την επιφύλαξη της περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 53 του ν. 2721/1999 (Α’ 112), από τις πρόσθετες αυτές υπηρεσίες απαλλάσσεται ο γονέας παιδιού μέχρι δύο ετών.»
Σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 101 του ν. 4823/2021 (136 Α ́) «Ο Διευθυντής ή ο Προϊστάμενος της σχολικής μονάδας αναθέτει στο διδακτικό προσωπικό την εκτέλεση εξωδιδακτικών εργασιών, εκτός του διδακτικού και εντός του εργασιακού ωραρίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 8 του άρθρου 13 του ν. 1566/1985 (Α’ 167).»
Η εφημερία
Σύμφωνα δε με την παρ. 4 του άρθρου 12 του Π.Δ. 79/2017 (ΦΕΚ 109 Α’/01.08.2017), «Η εφημερία δεν ανήκει στις υποχρεωτικές εξωδιδακτικές υπηρεσίες που προβλέπονται στην παρ. 8 του άρθρου 13 του ν. 1566/1985 (Α ́ 167) και από την υποχρέωση άσκησής της απαλλάσσονται μόνο ο Διευθυντής καθώς και ο Υποδιευθυντής. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων, μπορεί να απαλλαγεί εκπαιδευτικός από την εφημερία, όταν διαπιστώνεται ότι συντρέχει λόγος που δικαιολογεί την αδυναμία εκτέλεσης των καθηκόντων αυτών εκ μέρους του εκπαιδευτικού».
Η καθημερινότητα πίσω από τις διατάξεις
Πίσω από τα άρθρα νόμων και τα προεδρικά διατάγματα, υπάρχει η πραγματικότητα της σχολικής ζωής. Ο εκπαιδευτικός δεν περιορίζεται στη διδασκαλία της ύλης. Είναι παιδαγωγός, σύμβουλος, οργανωτής, διαμεσολαβητής.
Η εφημερία, τα διαλείμματα, η επίβλεψη δράσεων, η συνεργασία με γονείς και συναδέλφους είναι κομμάτια μιας σύνθετης επαγγελματικής ταυτότητας.
Οι διευκρινίσεις του Υπουργείου επιχειρούν να αποσαφηνίσουν τι προβλέπεται νομικά. Ωστόσο, η συζήτηση στην εκπαιδευτική κοινότητα συνεχίζεται, ιδίως σε ό,τι αφορά την επιβάρυνση και την ισορροπία ανάμεσα σε επαγγελματικές και οικογενειακές υποχρεώσεις.
Το ισχύον πλαίσιο:
Θέτει σαφές ανώτατο όριο στο εργασιακό ωράριο (6 ώρες ημερησίως – 30 εβδομαδιαίως).
Ρυθμίζει αναλυτικά το καθεστώς των εφημεριών.
Δεν προβλέπει ειδική απαλλαγή τρίτεκνων εκπαιδευτικών από εφημερίες ή εξωδιδακτικές εργασίες.
Προβλέπει εξαίρεση μόνο για γονείς παιδιών έως δύο ετών.
Σε ένα σχολείο που αλλάζει και εξελίσσεται, το ερώτημα δεν είναι μόνο τι ορίζει ο νόμος, αλλά και πώς διασφαλίζεται μια δίκαιη και λειτουργική καθημερινότητα για όσους κρατούν ζωντανή τη δημόσια εκπαίδευση.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
