Φράσεις της νεοελληνικής γλώσσας που περιλαμβάνουν δοτική πτώση
Google logo Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το alfavita.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google
Μιλάμε σωστά την ελληνική γλώσσα; Ξέρουμε τι είναι αυτό που λέμε;

Διαβάστε εδώ άρθρα σχετικά με την ορθογραφία της νεοελληνικής γλώσσας.

Το Α ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

Το Β ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

Το Γ ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

Το Δ ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

Το Ε ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

Το Στ ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

εν υπηρεσία

= σε υπηρεσία, σε ώρα υπηρεσίας

(βλέπε και «παθών εν υπηρεσία»)

Ο αστυνομικός όταν είναι εν υπηρεσία πρέπει να φορά στολή.

εν υπνώσει,
εν εγρηγόρσει

= σε ύπνωση, στον ύπνο, υπνωτισμένα
= σε εγρήγορση, στον ξύπνο, ξυπνητά

Εν υπνώσει αποκαλύπτονται περισσότερα απόόσα εν εγρηγόρσει

εν φάσει

εν αντιθέσει φάσεως

= σε φάση, με την ίδια φάση (στην Κυματική γιακύματα και στην Ηλεκτρονική για σήματα)

= σε αντίθεση φάσης, με αντίθετη φάση

Κατά τη συμβολή δυο καθαροτονικών ηχητικών κυμάτων έχουμε ενίσχυση όταναυτά είναι εν φάσει και εξασθένηση όταν αυτά είναι εναντιθέσει φάσεως.

εν χορδαίς και οργάνοις,

εν χορδαίς και οργάνω

= [με χορδές και όργανα -Ψαλμ.150.4 - (εκκλησιαστικό.όργανον= εκκλησιαστικό όργανο, με αυλούς και πλήκτρα)] = με τυμπανοκρουσίες,με θορυβώδεις και επιδεικτικές εκδηλώσεις

Τον υποδέχτηκαν εν χορδαίς και οργάνοις.

εν χορώ

= (σε χορό) = όλοι μαζί (όπως ο χορός στο αρχαίοθέατρο)

Θέλετε σοκολάτες; «Θέλουμε!» απάντησαν ενχορώ.

εν χρήσει,
εν αχρηστία

= σε χρήση
= σε αχρηστία

Όταν ένας όρος είναι ήδη σε ευρεία χρήση δεν μπορείς εύκολα να τον αγνοήσεις.

εν Χριστώ

= με τον Χριστό, χριστιανικά

Ζει εν Χριστώ. Οι χριστιανοί είναι αδελφοί εν Χριστώ.

εν ψαλτηρίω και κιθάρα

= με ψαλτήριο και κιθάρα (εκκλησιαστικό.ψαλτήριον= έγχορδο μουσικό όργανο)

Αινείτε τον Κύριον εν ψαλτηρίω και κιθάρα.

εν ψυχρώ,

εν θερμώ

= ψύχραιμα και χωρίς κανένα δισταγμό
= σε ψυχρή κατάσταση (χωρίς παροχή θερμότητας)

= σε θερμή κατάσταση (με παροχή θερμότητας)
= σε έξαψη (όχι ψύχραιμα) 

Αντίδραση με θειικό οξύ εν θερμώ. 
Μην παίρνεις ποτέ αποφάσεις εν θερμώ.
Τον εκτέλεσε εν ψυχρώ.

εν ώρα ανάγκης

= σε ώρα ανάγκης, αν χρειαστεί

Άμα έχεις κάτι στην άκρη, μπορείς το χρησιμοποιήσεις εν ώρα ανάγκης.

ενόσω 
(= εν όσω)

= εφόσον, για όσο

Ενόσω ήσουν εσύ παρών, δεν είχα πρόβλημα.

εντάξει, εν τάξει

= (στην τάξη) = τακτοποιημένος, σωστός (επίθ.και επίρρ.)

Ολα είναι εντάξει

εντέλει, εν τέλει

= στο τέλος, τελικά ή για να τελειώνουμε

Εν τέλει, αποδέχθηκε την ήττα του. Εντέλει,θά ‘ρθεις ή όχι;

εντολή άνωθεν, 

άνωθεν εντολή

= (με εντολή από πάνω), με εντολή από ψηλότεροβαθμό της ιεραρχίας

Δεν ήταν δική του πρωτοβουλία? ο συγκεκριμένος τρόπος χειρισμού ήτανάνωθενεντολή.

ενώ

= 1. εν ω (χρόνω), καθ' ον χρόνον, όταν, καθώς?2 μολονότι

Ενώ μιλούσε απομακρυνόταν. Έκαμα την εργασία ενώ δεν είχα καμιά διάθεση

ενώπιος ενωπίω

= αντιμέτωπα, σε αντιπαράσταση

Θα τα πούμε κάποια στιγμή ενώπιος ενωπίω

εξαιρέσει

= με εξαίρεση (+γεν, +αιτ.), εξαιρουμένου (+γεν.)

Εξαιρέσει του Γιώργου (= με εξαίρεση τον Γιώργο), όλοιοι άλλοι συμφώνησαν.
Τα ονόματα όλων ακούστηκαν, εξαιρέσει του Γιώργου (=με εξαίρεση του Γιώργου).

επ' αγαθώ

= για το καλό, προς όφελος

Οι πράξεις του επιστήμονα πρέπει να γίνονται επ'αγαθώτης κοινωνίας

επ' ακροατηρίω

= ενώπιον ακροατηρίου

Μια δίκη μπορεί να γίνει επ' ακροατηρίω, αλλά μπορεί ναγίνει και κεκλεισμένων των θυρών 

επ' αμοιβή

= με αμοιβή (όχι δωρεάν)

Ο φοροτεχνικός παρέχει υπηρεσίες επ' αμοιβή

επ' ανδραγαθία

= για ανδραγαθία, για ηρωισμό

Οχι μόνο υπηρέτησε στην πρώτη γραμμή, αλλά τον παρασημοφόρησαν κιόλαςεπ'ανδραγαθία

επ' αντικαταβολή
επί αντικαταβολή

= με αντικαταβολή (χρηματικού ποσού)

Αποστολή εμπορεύματος επ' αντικαταβολή = αποστολή εμπορεύματοςγια το οποίο ο παραλήπτης πριν το παραλάβει θα καταβάλει τη χρηματική αξίατου

Πηγές:

1. Οδηγός της νεοελληνικής γλώσσας, επιμ. Άννα Ιορδανίδου, εκδόσεις Πατάκη.
2. Χανδριώτης, Ελλάδιος, Προφορά και στίξη, Λευκωσία 1972.
3. Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη – Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Νεοελληνική Γραμματική (της Δημοτικής), Θεσσαλονίκη 1973.
4. Ελληνικό Λεξικό, Τεγόπουλος-Φυτράκης.
5. Σακελλαρίου, Χάρης, Κλιτικό λεξικό δημοτικής, εκδόσεις Ι. Σιδέρης, Αθήνα.
6. Κριαράς Εμμανουήλ, Νέο ελληνικό λεξικό της σύγχρονης δημοτικής γλώσσας, Εκδοτική Αθηνών.

 

Όλες οι σημαντικές ειδήσεις

Πίνακες εκπαιδευτικών: Οι καλύτερες ώρες για την αίτηση στο ΑΣΕΠ

«Δεν αντέχω άλλο»: Τα αθόρυβα σημάδια της εφηβικής απελπισίας με αφορμή το περιστατικό στην Ηλιούπολη

Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google

Google logo Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το alfavita.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

Πανελλαδικές - πανελλήνιες εξετάσεις
Πανελλήνιες 2026: Προτεινόμενα θέματα και απαντήσεις στη Χημεία των ΓΕΛ
Πανελλήνιες - πανελλαδικές 2026: Προτεινόμενα θέματα και απαντήσεις στη Χημεία από τον Όμιλο Φροντιστηρίων Μέσης Εκπαίδευσης ΔΙΑΚΡΟΤΗΜΑ
Πανελλήνιες 2026: Προτεινόμενα θέματα και απαντήσεις στη Χημεία των ΓΕΛ
Παράλληλη στήριξη, ειδική αγωγή
Παράλληλη Στήριξη: Περισσότερα Τμήματα Ένταξης, λιγότεροι εκπαιδευτικοί – Τι αλλάζει με τη νέα ρύθμιση
Παράλληλη Στήριξη σε τροχιά ανατροπής – Τι σημαίνει η μεταφορά στα Τμήματα Ένταξης
Παράλληλη Στήριξη: Περισσότερα Τμήματα Ένταξης, λιγότεροι εκπαιδευτικοί – Τι αλλάζει με τη νέα ρύθμιση
foto_education_notebook_phone_alfavita.jpg
Μετατάξεις εκπαιδευτικών: «Άνοιγμα» για αποσπασμένους πενταετίας σε ΑΕΙ και εποπτευόμενους φορείς
Οδηγίες για Μετατάξεις αποσπασμένων εκπαιδευτικών στους Φορείς Ανώτατης Εκπαίδευσης
Μετατάξεις εκπαιδευτικών: «Άνοιγμα» για αποσπασμένους πενταετίας σε ΑΕΙ και εποπτευόμενους φορείς