Φράσεις της νεοελληνικής γλώσσας που περιλαμβάνουν δοτική πτώση - ΜΕΡΟΣ Β'
Μιλάμε σωστά την ελληνική γλώσσα; Ξέρουμε τι είναι αυτό που λέμε;

Διαβάστε εδώ άρθρα σχετικά με την ορθογραφία της νεοελληνικής γλώσσας.

Διαβάστε το Α ΜΕΡΟΣ για τη δοτική πτώση

ελέω Θεού

= με την ευσπλαχνία του Θεού, με τη χάρη του Θεού

Ο βασιλιάς βασιλεύει ελέω Θεού.

ελλείψει

= με έλλειψη, λόγω έλλειψης

Το έργο σταμάτησε ελλείψει κονδυλίων

εν (πλήρει) συγχύσει

= σε πλήρη σύγχυση

Συνάντησα έναν Κώστα εν πλήρει συγχύσει.

εν αγαστή συμπνοία

= με θαυμαστή συμφωνία

Στο τέλος, κομματικοί φίλοι κι αντίπαλοι, εν αγαστή συμπνοία, διασκέδασαν όλοι μαζί στο καφενείο του χωριού.

εν αγνοία

= (σε άγνοια) = χωρίς γνώση

Ολα έγιναν εν αγνοία μου

εν αδίκω
εν δικαίω

= σε άδικο
= σε δίκαιο

Είμαι εν αδίκω = έχω άδικο. Είμαι εν δικαίω = έχω δίκιο

Έχω τη γνώμη ότι αυτή τη φορά εσύ είσαι εν αδίκω.

εν αμύνη

= σε άμυνα

Πυροβόλησε εν αμύνη.

εν αμφιβόλω

= σε αμφιβολία

Θέτω εν αμφιβόλω τους ισχυρισμούς σου (ΑΕ: τίθεμαι ες αμφίβολον).

εν ανάγκη

= στην ανάγκη, αν χρειαστεί

Κλείνουμε τώρα μια συγκεκριμένη ημερομηνία και εν ανάγκη την αλλάζουμε.

εν αναμονή

= σε αναμονή, αναμένοντας, περιμένοντας

Είμαστε εν αναμονή εξελίξεων = Αναμένουμε εξελίξεις

εν αφθονία

= σε αφθονία, αφθόνως, άφθονος


Στο περιβόλι υπάρχουν φρούτα εν αφθονία.

εν αντιθέσει (προς)

= σε αντίθεση (με)

Ο Γιώργος είχε αντιρρήσεις, εν αντιθέσει προς εμένα που συμφώνησα απόλυτα.

εν φάσει

= σε φάση, με την ίδια φάση (στην Κυματική για κύματα και στην Ηλεκτρονική για σήματα)

Κατά τη συμβολή δυο καθαροτονικών ηχητικών κυμάτων έχουμε ενίσχυση όταν αυτά είναι εν φάσει.

εν απαρτία

= σε απαρτία = με αριθμό παρόντων ίσο ή μεγαλύτερο από εκείνον που απαιτείται κατ' ελάχιστον για τη λήψη έγκυρης απόφασης (σε συνέλευση ενός οργάνου)

εν αποστρατεία

= σε αποστρατεία, απόστρατος

Είναι στρατηγός εν αποστρατεία.

εν αποσυνθέσει

= σε αποσύνθεση

Βρέθηκε ένα πτώμα εν αποσυνθέσει

εν απουσία

= κατά την απουσία

Η όλη ενέργεια εξελίχθηκε εν απουσία μου.

εν αρχή
εν τέλει, εντέλει

= στην αρχή, καταρχήν, καταρχάς

Εν αρχή ην ο λόγος ... (από το κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο)
«Εν αρχή, λοιπόν, το ανθρώπινο δυναμικό...» (ΒΗΜΑ/Τουρισμός/Β11, Κυριακή 19-5-02).

Εν τέλει, αποδέχθηκε την ήττα του. Εντέλει, θά ‘ρθεις ή όχι;

εν αταξία
εν τάξει, εντάξει

= σε αταξία, όχι σωστά ή κανονικά
= σε τάξη, σωστά, κανονικά

Εγώ είμαι εντάξει. Αυτός που είναι εν αταξία είσαι εσύ.

εν αχρηστία,
εν χρήσει

= σε αχρηστία
= σε χρήση
Η μέθοδος αυτή έχει, πλέον, περιπέσει σε αχρηστία.

εν βρασμώ ψυχής

= σε ψυχική ταραχή, σε σύγχυση

Διέπραξε το έγκλημα εν βρασμώψυχής.

εν γένει

= γενικά

Ο καιρός της Αττικής είναι, εν γένει, αίθριος.

εν γνώσει

= σε γνώση, γνώστης, ξέροντας, γνωρίζοντας

Είμαι εν γνώσει των συνεπειών των ενεργειών μου.

εν δήμω

= στο δήμο, δημοσίως

Τα εν οίκω μη εν δήμω = τα ενδοοικογενειακά μην τα κοινολογείς {μην τα κάνεις βούκινο}!

εν διαστάσει

= σε διάσταση, σε διακοπή της συμβίωσης

Το ζεύγος θα είναι εν διαστάσει ώσπου να βγει το διαζύγιο.

εν διεγέρσει
εν ηρεμία

= σε διέγερση, ενεργός 
= σε ηρεμία, ανενεργός

Ο ηλεκτρονόμος (ή ρωστήρας) είναι ρυθμιστική ηλεκτρονική διάταξη που μπορεί να είναι εν ηρεμία ή εν διεγέρσει, ανάλογα με το αν διαρρέεται από ηλεκτρικό ρεύμα ή όχι. Ηφαίστειο εν ηρεμία.

εν δικαίω
εν αδίκω

= σε δίκαιο 
= σε άδικο

Είμαι εν αδίκω = έχω άδικο. Είμαι εν δικαίω = έχω δίκιο.

Το δικαστήριο θα κρίνει ποιος είναι εν δικαίω και ποιος εν αδίκω.

εν διωγμώ

= σε διωγμό, σε καταδίωξη

Ευνοούνταν μόνο οι ομοϊδεάτες του? όλοι οι υπόλοιποι ήταν εν διωγμώ

Πηγές:

1. Οδηγός της νεοελληνικής γλώσσας, επιμ. Άννα Ιορδανίδου, εκδόσεις Πατάκη.
2. Χανδριώτης, Ελλάδιος, Προφορά και στίξη, Λευκωσία 1972.
3. Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη – Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Νεοελληνική Γραμματική (της Δημοτικής), Θεσσαλονίκη 1973.
4. Ελληνικό Λεξικό, Τεγόπουλος-Φυτράκης.
5. Σακελλαρίου, Χάρης, Κλιτικό λεξικό δημοτικής, εκδόσεις Ι. Σιδέρης, Αθήνα.
6. Κριαράς Εμμανουήλ, Νέο ελληνικό λεξικό της σύγχρονης δημοτικής γλώσσας, Εκδοτική Αθηνών.

Όλες οι σημαντικές ειδήσεις

Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google

Βγήκαν οι προκηρύξεις εκπαιδευτικών - Όλα τα κριτήρια

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

wifi-router_2767756b.jpg
Κέρμα στο router για καλύτερο Wi-Fi;
Η ιδέα είναι δελεαστική, καθώς προτείνει μια εύκολη και δωρεάν λύση για πιο δυνατό και σταθερό σήμα. Όμως, πόσο βάση έχει;
Κέρμα στο router για καλύτερο Wi-Fi;
Γιώργος Μυλωνάκης
Γιώργος Μυλωνάκης: Πρώτα θετικά σημάδια μετά από 17 ημέρες στον «Ευαγγελισμό» - Η επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη και η αντίδρασή του
Η εικόνα που διαμορφώνεται σήμερα δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Ωστόσο, μέσα στη σιωπή της εντατικής, ακόμη και μια μικρή αντίδραση μπορεί να μεταφραστεί...
Γιώργος Μυλωνάκης: Πρώτα θετικά σημάδια μετά από 17 ημέρες στον «Ευαγγελισμό» - Η επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη και η αντίδρασή του
Διόδια
Διόδια χωρίς στάση: Ποια οχήματα μένουν εκτός e-pass και γιατί
Η χρήση του e-pass έχει καθιερωθεί ως μία από τις πιο γρήγορες και πρακτικές λύσεις για τη διέλευση από τα διόδια. Ωστόσο, παρά την ευρεία διάδοσή...
Διόδια χωρίς στάση: Ποια οχήματα μένουν εκτός e-pass και γιατί
μαθητές
H διερευνητική μάθηση (νέα αναλυτικά προγράμματα) στην Φυσική και η αναγκαιότητα της εφαρμογής της από Φυσικό
Ο φυσικός εκπαιδευτικός μπορεί να «διαβάσει» τη μαθησιακή πορεία της τάξης και να παρέμβει την κατάλληλη στιγμή με ερωτήσεις ή επεξηγήσεις που...
H διερευνητική μάθηση (νέα αναλυτικά προγράμματα) στην Φυσική και η αναγκαιότητα της εφαρμογής της από Φυσικό