Η πιθανότητα στρατιωτικής δράσης (άγνωστο ακόμη ποιας μορφής) από ιμπεριαλιστικές δυνάμεις τέθηκε χτες βράδυ άμεσα από τον ίδιο τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Μπαράκ Ομπάμα, στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου που έδινε στο Λευκό Οίκο με τον Αυστραλό πρωθυπουργό Τόνι Αμποτ. «Δεν αποκλείω τίποτα!» είπε ο Αμερικανός πρόεδρος και πρόσθεσε δίχως λεπτομέρειες ότι θα αναληφθούν στο Ιράκ «βραχυπρόθεσμες άμεσες στρατιωτικές δράσεις», επαναλαμβάνοντας ότι η ομάδα που είναι αρμόδια για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ «εξετάζει όλα τα ενδεχόμενα».

Πριν από τις δηλώσεις Ομπάμα είχε προηγηθεί συνάντησή του στο οβάλ γραφείο με τον αντιπρόεδρο Τζο Μπάιντεν και τη σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας Σούζαν Ράις και τηλεφωνική συνδιάλεξη του αντιπροέδρου με τον Ιρακινό πρωθυπουργό Νούρι αλ Μάλικι.

Πριν προλάβει καλά-καλά να ολοκληρώσει τη δήλωσή του ο Ομπάμα, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Λοράν Φαμπιούς έσπευσε να σημειώσει ότι οι «διεθνείς» δυνάμεις πρέπει να δράσουν άμεσα.

 

Αντιδράσεις σε ΟΗΕ και ΝΑΤΟ

 

Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, πάντως, συνεδρίασε και χτες βράδυ κεκλεισμένων των θυρών εξετάζοντας την κατάσταση στο Ιράκ με βάση και την ενημέρωση που τους έκανε, μέσω τηλεδιάσκεψης ο απεσταλμένος του ΟΗΕ στη Βαγδάτη, Νικολάι Μλαντένοφ. Ο Ρώσος πρέσβης στον ΟΗΕ Βιτάλι Τσούρκιν που έχει και την προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας αρκέστηκε να δηλώσει πριν τη συνεδρίαση πως η κατάσταση στο Ιράκ είναι «εξαιρετικά δραματική», σημειώνοντας ότι οι ρίζες του σημερινού προβλήματος βρίσκονται στον πόλεμο που προκάλεσαν το 2003 οι δυτικές δυνάμεις και στην αδυναμία ανασυγκρότησης των ιρακινών υπηρεσιών και του στρατού. Ο ίδιος κατέληξε, δηλώνοντας άγνοια «για το τι μπορεί να κάνει τώρα το Συμβούλιο Ασφαλείας»...

Ο ΓΓ του ΝΑΤΟ Αντερς Φογκ Ράσμουσεν από τη Μαδρίτη που βρέθηκε χτες είπε ότι η συμμαχία δεν έχει εντολή, αλλά ούτε και έχει γίνει αποδέκτης αιτήματος για δράση λέγοντας: «Δε βλέπω ρόλο για το ΝΑΤΟ στο Ιράκ».

Παράλληλα, και ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών Γουίλιαμ Χέιγκ απέκλεισε στο παρόν στάδιο οποιαδήποτε στρατιωτική επέμβαση από το Λονδίνο πέραν μιας ανθρωπιστικής βοήθειας, λέγοντας στο ΒΒC ότι εναπόκειται στην ιρακινή ηγεσία να αντιμετωπίσει την επιδείνωση της στρατιωτικής κατάστασης. Αφησε όμως και ένα «παραθυράκι» για αργότερα, προσθέτοντας ότι η Βρετανία θα στηρίξει «όποια απόφαση πάρουν οι ΗΠΑ για την αντιμετώπιση της κρίσης»...

Ενδιαφέρουσα ήταν και η αντίδραση του Ιράν, καθώς ο Πρόεδρος Χασάν Ρουχανί διαβεβαίωσε ότι η χώρα του «θα αγωνιστεί εναντίον της βίας και της τρομοκρατίας» των ισλαμιστών της ISIL που έχουν εξαπολύσει επίθεση στο Ιράκ, καταγγέλλοντας τις «άγριες ενέργειες» εναντίον του πληθυσμού που διαπράττονται από «μια εξτρεμιστική και τρομοκρατική οργάνωση».

 

ΙSIL: «Στόχος μας η Βαγδάτη»

 

Οσο οι ηγέτες δυνάμεων του ιμπεριαλισμού αναζητούν νέα σχέδια δράσης, οι ισλαμιστές (σουνίτες ως επί το πλείστον) εξτρεμιστές οραματίζονται τον επόμενο στόχο τους: Τη Βαγδάτη. Ο εκπρόσωπος της ISIL, Αμπού Μοχάμεντ αλ Αντνάνι, διεμήνυσε ότι οι ένοπλοι της Οργάνωσης δε θα σταματήσουν «τις ευλογημένες εισβολές», σημειώνοντας: «Η μάχη δε μαίνεται ακόμη αλλά θα μαίνεται στη Βαγδάτη και την Καρμπάλα. Να είστε έτοιμοι. Προελάστε στη Βαγδάτη».

Σε μια συμβολική κίνηση, οι ένοπλοι της ISIL ανάρτησαν στο διαδίκτυο φωτογραφίες που τους εμφανίζουν να ανοίγουν με εκσκαφέα δρόμο μεταξύ Συρίας και Ιράκ, για να δείξουν πως στόχος τους είναι η δημιουργία ενός ισλαμικού χαλιφάτου με ένωση εδαφών της Συρίας και του Ιράκ. Οπως και να 'χει, οι ένοπλοι διατήρησαν την κατάληψη της Μουσούλης και του Τικρίτ για δεύτερο 24ωρο, αν και δέχτηκαν σε ορισμένες περιοχές των δύο πόλεων βόμβες από αεροσκάφη της ιρακινής πολεμικής αεροπορίας. Οι πληροφορίες για την παρουσία των εξτρεμιστών στην πόλη Μπάιτζι που διαθέτει τα μεγαλύτερα διυλιστήρια της χώρας παρέμειναν συγκεχυμένες, με Ιρακινούς αξιωματούχους να επιμένουν πως τα διυλιστήρια συνεχίζουν να λειτουργούν απρόσκοπτα. Φάνηκαν, ωστόσο, να κινούνται κατά μήκος του οδικού άξονα που συνδέει το βόρειο με το νότιο Ιράκ στο πλαίσιο του στόχου για κατάληψη της Βαγδάτης...

Οσον αφορά, πάντως, στη σύνθεση της ISIL, η εφημερίδα «Τάιμς» της Ν. Υόρκης υποστηρίζει ότι ανάμεσά τους βρίσκονται πρώην ανώτερα στελέχη του κόμματος Μπάαθ του πρώην Προέδρου Σαντάμ Χουσεΐν και πρώην αξιωματούχοι του ιρακινού στρατού. Ενδιαφέρον, επίσης, προκαλεί βιντεοσκοπημένο στιγμιότυπο του BBC από την προχτεσινή ανάπτυξη των δυνάμεων της οργάνωσης στη Μοσούλη, στο οποίο εμφανίζονται οι μαυροφορεμένοι ένοπλοι της ISIL να στήνουν μπλόκα έξω από την πόλη, να διασταυρώνουν στοιχεία ταυτότητας όσων διερχομένων έβρισκαν με λίστες ονομάτων Ιρακινών αστυνομικών και στρατιωτικών που είχαν «φορτώσει» σε φορητούς ηλεκτρονικούς υπολογιστές και να εκτελούν όσους θεωρούσαν πως ήταν αστυνομικοί ή στρατιωτικοί.

Στο μεταξύ, η απερχόμενη κυβέρνηση του σιίτη πρωθυπουργού Νούρι Μάλικι εμφανίζεται ανίσχυρη να αναλάβει ουσιαστική δράση και να επιβληθεί της κατάστασης, αδυνατώντας ως χτες βράδυ να συγκαλέσει ακόμη και τη συνεδρίαση του ιρακινού κοινοβουλίου, προκειμένου να ενισχυθεί με υπερεξουσίες στρατιωτικού νόμου, αφού παρόντες ήταν μόλις 128 βουλευτές από τους 325...

Εντούτοις, αντίθετα με τον άφαντο ιρακινό στρατό των περίπου 1.100.000 ατόμων που αποτελούν κυρίως σιίτες, ο στρατός των Κούρδων του αυτόνομου Κουρδιστάν (γνωστοί ως «Πεσμεργκά» δηλαδή «Γενναίοι») στο βόρειο Ιράκ ήταν οι μόνοι ουσιαστικά που αντιστάθηκαν στους εξτρεμιστές της ISIL. Οι Πεσμεργκά ανέκτησαν πλήρως τον έλεγχο της πετρελαιοφόρου επαρχίας Κιρκούκ που τη θεωρούν, ιστορικά, έδαφος του ιρακινού Κουρδιστάν και τη διεκδικούν εδώ και χρόνια, παρά την άρνηση της κεντρικής κυβέρνησης στη Βαγδάτη.

 

Μαζική φυγή αμάχων και ομηρία

 

Η προέλαση, πάντως, των ισλαμιστών έχει δημιουργήσει τεράστια προβλήματα στον άμαχο πληθυσμό, που τρομοκρατημένος εγκαταλείπει κατά χιλιάδες τις πόλεις.

Επίσης, έως αργά χτες βράδυ, υπήρχε σύγχυση σχετικά με την τύχη των 80 Τούρκων διπλωματών, πολιτών και οδηγών φορτηγών που παραμένουν όμηροι στα χέρια των ενόπλων. Τούρκοι αξιωματούχοι διέψευσαν τις αρχικές πληροφορίες τουρκικών ΜΜΕ για απελευθέρωση κάποιων εκ των ομήρων, επιμένοντας ότι οι διαπραγματεύσεις με τους απαγωγείς τους συνεχίζονται, ενώ οι απαγωγείς φέρονται να ζητούν λύτρα.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Αχμέτ Νταβούτογλου, πάντως, που επέστρεψε στην Αγκυρα, διακόπτοντας ταξίδι στις ΗΠΑ, προειδοποίησε τους εξτρεμιστές της οργάνωσης ISIL (τους οποίους η κυβέρνηση Ερντογάν υποστήριζε και εξόπλιζε προκειμένου να πολεμήσουν το συριακό στρατό και να ανατρέψουν την κυβέρνηση του Προέδρου Μπασάρ Ασαντ στη Συρία) ότι θα υποστούν «τα σοβαρότερα αντίποινα αν κάνουν το παραμικρό κακό στους ομήρους».

 

Αναδημοσίευση από το Ριζοσπάστη, 13/6/2014