Τους λόγους για τους οποίους η μετάβαση στον κατώτατο μισθό των 1.000 ευρώ τοποθετείται χρονικά την 1η Ιανουαρίου 2028 και όχι τον Απρίλιο του ίδιου έτους αποσαφηνίζουν οι αρμόδιες αρχές. Η επιλογή αυτή υπαγορεύεται από τις διατάξεις του Νόμου 5163/2024, ο οποίος ενσωμάτωσε τη σχετική ευρωπαϊκή Οδηγία για επαρκείς κατώτατους μισθούς, εισάγοντας έναν νέο μαθηματικό τύπο αυτόματης αναπροσαρμογής.
Οι δύο νέοι δείκτες της ΕΛΣΤΑΤ και ο αλγόριθμος
Η τεχνική προετοιμασία για την εφαρμογή του νέου συστήματος θα ξεκινήσει στα μέσα του 2027, προκειμένου η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) να αναπτύξει δύο εξειδικευμένους οικονομικούς δείκτες:
- Δείκτης μεταβολής μισθών: Θα καταγράφει τις διακυμάνσεις στις αποδοχές και θα αξιοποιείται μελλοντικά και στον υπολογισμό των συντάξεων.
- Δείκτης Τιμών Καταναλωτή για το χαμηλότερο 20% της εισοδηματικής κατανομής: Θα αποτυπώνει τις πραγματικές πληθωριστικές πιέσεις που υφίστανται τα νοικοκυριά με τα χαμηλότερα εισοδήματα.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, τα φτωχότερα νοικοκυριά διοχετεύουν το 55% του εισοδήματός τους σε βασικές ανάγκες (διατροφή, στέγαση, ενέργεια). Επιπλέον, το χαμηλότερο 20% των εισοδημάτων επιβαρύνεται από τον πληθωρισμό κατά 0,28 ποσοστιαίες μονάδες περισσότερο σε σχέση με το ανώτερο 20% και κατά 0,17 ποσοστιαίες μονάδες επιπλέον σε συγκρίσεις με τον γενικό δείκτη.
Πώς θα υπολογίζεται η αυτόματη αναπροσαρμογή
Βάσει του πορίσματος της ειδικής επιστημονικής επιτροπής, η ετήσια μεταβολή των κατώτατων αποδοχών θα προκύπτει από το άθροισμα:
- Του ετήσιου ποσοστού μεταβολής του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή για το φτωχότερο 20% (για τη χρονική περίοδο από 1η Ιουλίου του προηγούμενου έτους έως 30ή Ιουνίου του τρέχοντος).
- Του ήμισυ της ετήσιας μεταβολής της αγοραστικής δύναμης του γενικού δείκτη μισθών κατά την ίδια περίοδο.
Με τον τρόπο αυτό, ο νέος μηχανισμός θα λαμβάνει υπόψη τόσο την εξέλιξη του πληθωρισμού όσο και τη βελτίωση της παραγωγικότητας της ελληνικής οικονομίας.
Το ενδιάμεσο στάδιο του 2027 και η προσαρμογή των αυξήσεων
Πριν από την πλήρη εφαρμογή του αλγόριθμου το 2028, μεσολαβεί η προγραμματισμένη αύξηση της 1ης Απριλίου 2027, η οποία προβλέπεται να διαμορφώσει τον κατώτατο μισθό στα 960 ευρώ από 920 ευρώ που διαμορφώνεται φέτος.
Ωστόσο, το ακριβές ύψος της ενδιάμεσης αυτής προσαρμογής παραμένει ανοικτό. Μετά τις διαβουλεύσεις με τους κοινωνικούς και επιστημονικούς εταίρους στις αρχές του 2027, η κυβέρνηση ενδέχεται να τροποποιήσει την κατανομή των δύο διαδοχικών αυξήσεων (π.χ. αύξηση 50 ευρώ τον Απρίλιο του 2027 και 30 ευρώ τον Ιανουάριο του 2028), διατηρώντας σταθερό τον τελικό στόχο των 1.000 ευρώ.
Εκτιμήσεις οικονομολόγων αναφέρουν ότι η εφαρμογή του νέου τύπου υπολογισμού με τα σημερινά δεδομένα δεν θα διαφοροποιούσε ουσιωδώς το τελικό αποτέλεσμα, προκαλώντας οριακές μόνο αποκλίσεις της τάξεως των 10 έως 15 ευρώ.
