Ριζική αναμόρφωση στο τοπίο της φορολόγησης 700.000 ελεύθερων επαγγελματιών δρομολογεί το οικονομικό επιτελείο, αντικαθιστώντας τον οριζόντιο χαρακτήρα των τεκμηρίων διαβίωσης με ένα δυναμικό μοντέλο επιβράβευσης των συνεπών φορολογουμένων. Η επίσημη παρουσίαση της παρέμβασης έχει προγραμματιστεί για τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με την πλήρη αξιοποίηση της τεχνολογίας να αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα της μετάβασης.
«Διαβατήριο» φοροελάφρυνσης η ψηφιακή διαφάνεια
Η νέα φιλοσοφία βασίζεται στην αρχή ότι η εκτεταμένη ψηφιοποίηση των συναλλαγών περιορίζει την ανάγκη για έμμεσο προσδιορισμό του εισοδήματος. Η εκτεταμένη χρήση POS, τα συστήματα myDATA, το IRIS, τα ηλεκτρονικά τιμολόγια και τα ψηφιακά δελτία αποστολής παρέχουν πλέον στην ΑΑΔΕ τη δυνατότητα να διαμορφώνει ακριβή εικόνα για την πραγματική οικονομική δραστηριότητα.
Βάσει του νέου σχεδίου, η φορολογική συμμόρφωση θα αποτυπώνεται σε ένα ειδικό «φορολογικό σκορ». Όσοι επαγγελματίες πραγματοποιούν διαφανείς ηλεκτρονικές συναλλαγές και επιδεικνύουν συνέπεια στις υποχρεώσεις τους, θα βλέπουν την τεκμαρτή επιβάρυνση να υποχωρεί σταδιακά, ενώ για όσους διατηρούν σταθερά πλήρη συμμόρφωση, προβλέπεται ακόμη και η πλήρης έξοδος από το σύστημα των τεκμηρίων.
Τα δεδομένα της ΑΑΔΕ
Η ανάγκη για ένα εξατομικευμένο σύστημα υπογραμμίζεται από τα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ (με βάση τις δηλώσεις του φορολογικού έτους 2024), τα οποία αποτυπώνουν τεράστιες διαφοροποιήσεις ανάμεσα στους επαγγελματικούς κλάδους:
- Εστίαση (31.469 επιτηδευματίες): Καταγράφει τον υψηλότερο μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών, στα 108.478,85 ευρώ, όπου τα διασυνδεδεμένα POS και τα ψηφιακά τιμολόγια επιτρέπουν άμεσο έλεγχο.
- Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων (13.693 επιχειρήσεις): Σημειώνει μέσο τζίρο 52.199,15 ευρώ, με εκτεταμένο ψηφιακό αποτύπωμα λόγω ηλεκτρονικών πληρωμών.
- Ειδικοί ιατροί (24.453 επαγγελματίες): Εμφανίζουν μέσο κύκλο εργασιών 44.854,87 ευρώ (έναντι 37.996,46 ευρώ των γενικών ιατρών).
- Οδοντίατροι (10.902 επαγγελματίες): Καταγράφουν μέσο όρο 35.931,44 ευρώ.
- Μηχανικοί (36.842 επαγγελματίες): Αποτελούν μία από τις πολυπληθέστερες κατηγορίες, με μέσο τζίρο 32.018,33 ευρώ.
- Λογιστές & φοροτεχνικοί (17.726 επαγγελματίες): Σημειώνουν μέσο τζίρο 28.479,00 ευρώ.
- Νομικές δραστηριότητες (35.411 επαγγελματίες): Εμφανίζουν μέσο κύκλο εργασιών 26.943,00 ευρώ.
- Αρχιτέκτονες (11.143 επαγγελματίες): Καταγράφουν μέσο όρο 23.250,93 ευρώ.
- Εκμετάλλευση ταξί (29.926 επιτηδευματίες): Σημειώνουν μέσο ετήσιο τζίρο 21.423,62 ευρώ.
- Κομμωτήρια, κουρεία & κέντρα αισθητικής (18.299 επαγγελματίες): Καταγράφουν τον χαμηλότερο μέσο τζίρο, στα 18.901,20 ευρώ, παρά τον μεγάλο όγκο συναλλαγών.
Η Πραγματικότητα των τεκμηρίων και το νέο στοίχημα
Η αναγκαιότητα της μεταρρύθμισης αποτυπώνεται στα ευρήματα του 2025, όπου η «τσιμπίδα» του τεκμαρτού προσδιορισμού εγκλώβισε 387.532 από τους 714.465 φορολογουμένους. Για τους συγκεκριμένους επαγγελματίες, το εισόδημα υπολογίστηκε τεκμαρτά στα 13.107 ευρώ, οδηγώντας σε μέσο φόρο της τάξεως των 1.815 ευρώ.
Το στοίχημα του οικονομικού επιτελείου είναι η μετάβαση από το παρωχημένο καθεστώς της προληπτικής τιμωρίας στη φορολόγηση βάσει πραγματικών και ελέγξιμων δεδομένων. Όσο διευρύνονται οι ελεγκτικές δυνατότητες της ΑΑΔΕ, τόσο θα αποδυναμώνεται η λογική των οριζόντιων επιβαρύνσεων για τους συνεπείς επαγγελματίες.
