Σε μια ευρεία μεταρρύθμιση του ελεγκτικού της μηχανισμού προχωρά η ΑΑΔΕ μέσω του προγράμματος «Φορολογική Διοίκηση 3.0», ενσωματώνοντας αλγόριθμους Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) με χρηματοδοτική στήριξη από το Ταμείο Ανάκαμψης. Στόχος της νέας αρχιτεκτονικής είναι η μετατροπή του συστήματος σε μια προγνωστική μηχανή που εντοπίζει τη φοροδιαφυγή πριν ολοκληρωθεί, σκανάροντας δισεκατομμύρια δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.
Ποια είναι η ομάδα «ΔΕΟΣ»
Τη σχεδιαστική πρωτοβουλία των ελέγχων αναλαμβάνει η νεοσύστατη ομάδα «ΔΕΟΣ» (Διεύθυνση Επιχειρησιακού Σχεδιασμού), η οποία τροφοδοτείται με στοιχεία από αλγορίθμους ανάλυσης κινδύνου. Οι διασταυρώσεις γίνονται αυτόματα συνδέοντας το myDATA, τις τραπεζικές κινήσεις, τα POS και τις καταναλωτικές δαπάνες.
Οι κεντρικοί άξονες εστίασης των αλγορίθμων περιλαμβάνουν:
- Αδήλωτα εισοδήματα: Εντοπισμός εσόδων από επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και από βραχυχρόνιες/μακροχρόνιες μισθώσεις ακινήτων.
- Δαπάνες έναντι εισοδημάτων: Αυτόματη «ταυτοποίηση» φορολογουμένων με υψηλές δαπάνες διαβίωσης αλλά εξαιρετικά χαμηλά δηλωθέντα εισοδήματα.
- Κρυπτονομίσματα & ψηφιακά πορτοφόλια: Παρακολούθηση και ιχνηλάτηση ψηφιακών συναλλαγών.
- Ανασφάλιστα οχήματα: Άμεσες διασταυρώσεις και αυτοματοποιημένη διαχείριση ενστάσεων.
Οι 4 πυλώνες κινήσεων των εργαλείων AI
Η νέα γενιά εφαρμογών Τ.Ν. της ΑΑΔΕ φέρνει προηγμένες δυνατότητες ανάλυσης:
- Αναγνώριση προτύπων (Pattern Recognition): Σύγκριση οικονομικών δεδομένων επιχειρήσεων του ίδιου κλάδου. Αν μια εταιρεία εμφανίζει αδικαιολόγητα υψηλά έξοδα ή πολύ χαμηλό περιθώριο κέρδους, «κοκκινίζει» αυτόματα ως ύποπτη για εικονικά τιμολόγια.
- Προγνωστική ανάλυση (Predictive Analytics): Πρόβλεψη των φορολογουμένων με την υψηλότερη τάση φοροδιαφυγής στο άμεσο μέλλον για τη στοχευμένη κατεύθυνση των ελεγκτών.
- Κοινωνική νοημοσύνη (Social Media Intelligence): Χρήση εργαλείων Web Scraping σε πλατφόρμες (Instagram, TikTok κ.ά.). Τα στοιχεία πολυτελούς διαβίωσης (αναρτήσεις, check-ins) διασταυρώνονται με τα δηλωθέντα εισοδήματα στο Ε1.
- Ανάλυση δορυφορικών δεδομένων: Σύγκριση δορυφορικών λήψεων με τα δεδομένα του Κτηματολογίου και του Ε9 για τον εντοπισμό αδήλωτων πισινών, αυθαιρέτων ή μη δηλωμένων εκμισθώσεων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ιχνηλάτηση του blockchain (blockchain tracing) από τη Μονάδα Μαζικών Ψηφιακών Διασταυρώσεων. Οι ειδικοί αλγόριθμοι συνδέουν τις κινήσεις σε ανταλλακτήρια κρυπτονομισμάτων με τους ελληνικούς τραπεζικούς λογαριασμούς, ουσιαστικά «σπάνωντας» την ψευδωνυμία των ψηφιακών πορτοφολιών για τον εντοπισμό αδήλωτων κερδών και φαινομένων ξεπλύματος χρήματος.