Στην Ολομέλεια της Βουλής τοποθετήθηκε για τα κόκκινα δάνεια και τη ρύθμιση του νόμου Κατσέλη ο Υπουργός Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.
Η συγκεκριμένη νομοθετική πρωτοβουλία έρχεται να προσφέρει σημαντική ανακούφιση σε χιλιάδες πολίτες που έχουν υπαχθεί στον νόμο 3869/2010 (νόμος Κατσέλη). Όπως εξήγησε ο υπουργός, η νέα κυβερνητική παρέμβαση υπερβαίνει το στενό πλαίσιο της πρόσφατης ετυμηγορίας της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου σχετικά με τη μέθοδο υπολογισμού των τόκων. Αντίθετα, θεσμοθετεί την «καθολική εφαρμογή» ενός μηχανισμού που δίνει λύση για όλους όσοι έχουν ενεργές ρυθμίσεις, «χωρίς νέα δικαστήρια, χωρίς νέες προσφυγές, χωρίς νέα ταλαιπωρία».
«Ανάσα» 700 εκατομμυρίων ευρώ με αναδρομική ισχύ
Ο κ. Πιερρακάκης ξεκαθάρισε τη φιλοσοφία πίσω από τη συγκεκριμένη απόφαση, σημειώνοντας «η πολιτική ευθύνη δεν εξαντλείται στη στενή νομική συμμόρφωση». Σύμφωνα με τον ίδιο, περισσότεροι από 100.000 οφειλέτες πρόκειται να διαπιστώσουν άμεσα ότι η δόση τους πρόκειται «να μειώνεται ραγδαία, σε πολλές περιπτώσεις ακόμη και κατά περίπου 300 ευρώ τον μήνα. Πραγματική ανάσα για κάθε νοικοκυριό και μεγαλύτερη Δικαιοσύνη στην πράξη».
Αναλύοντας το σκεπτικό της αναδρομικότητας, ο Υπουργός δήλωσε «η κυβέρνηση δεν ήταν υποχρεωμένη να θεσμοθετήσει αναδρομικότητα. Θα μπορούσαμε να περιοριστούμε στην εφαρμογή του νέου τρόπου υπολογισμού από σήμερα και μετά. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι το ζήτημα λύνεται μόνο για το μέλλον. Δεν το κάναμε. Επιλέξαμε να πάμε πολύ πιο πέρα. Επιλέξαμε να αναγνωρίσουμε ότι όσοι όλα αυτά τα χρόνια παρέμειναν συνεπείς και κατέβαλαν περισσότερα από όσα τελικά όφειλαν, δικαιούνται ουσιαστικής αποκατάστασης». Παράλληλα, συμπλήρωσε πω «τα υπερβάλλοντα ποσά που έχουν ήδη καταβληθεί, αναγνωρίζονται ως αποπληρωμή κεφαλαίου, μειώνοντας το υπόλοιπο της οφειλής και περιορίζοντας τη διάρκεια της. Αυτό σημαίνει μικρότερη δόση - ταχύτερη αποπληρωμή. Δεν κάνουμε το ελάχιστο που μας υποχρεώνει ένα δικαστήριο. Κάνουμε το μέγιστο που μας επιβάλλει η πολιτική ευθύνη».
Το συνολικό κόστος της ρύθμισης αγγίζει τα 700 εκατομμύρια ευρώ, εκ των οποίων τα 500 εκατ. αφορούν τις μελλοντικές ελαφρύνσεις και τα 200 εκατ. την αναδρομική επιστροφή ποσών. Ο κ. Πιερρακάκης διευκρίνισε ότι «το βάρος αυτό δεν μετακυλίεται μονομερώς στους φορολογούμενους. Θα το επωμιστούν τόσο οι τράπεζες όσο και το σχήμα κρατικών εγγυήσεων «Ηρακλής», ανάλογα με τα ποσά που έχει εισπράξει κάθε πλευρά».
«Πολύς θόρυβος από την αντιπολίτευση»
Ο Υπουργός άσκησε κριτική στη στάση των κομμάτων της αντιπολίτευσης, αναφέροντας «ακούσαμε πολύ θόρυβο από την αντιπολίτευση. Εύκολες καταγγελίες, μεγάλες δηλώσεις», ενώ συμπλήρωσε «υπάρχει όμως μια ειρωνεία. Κάποιοι εμφανίστηκαν ως αυτόκλητοι υπερασπιστές των δανειοληπτών ζητώντας τελικά λιγότερα από αυτά που φέρνει σήμερα η κυβέρνηση».
Συνεχίζοντας την τοποθέτησή του, τόνισε «μιλούσαν μόνο για εφαρμογή της απόφασης. Εμείς φέρνουμε καθολικότητα. Μιλούσαν θολά για αποκατάσταση. Εμείς φέρνουμε αναδρομικότητα. Κάποιοι είδαν στην αγωνία των δανειοληπτών μια ευκαιρία πολιτικής εκμετάλλευσης. Εμείς είδαμε μια υποχρέωση πολιτικής ευθύνης. Και αυτό είναι που τελικά κρίνει μια κυβέρνηση: Ποιος μπορεί να παίρνει σύνθετα, χρονίζοντα προβλήματα και να τα μετατρέπει σε καθαρές, σταθερές και εφαρμόσιμες λύσεις».
Η πορεία του ιδιωτικού χρέους και τα νέα μέτρα
Ο κ. Πιερρακάκης παραδέχτηκε ότι «το ιδιωτικό χρέος εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις πιο δύσκολες κληρονομιές της κρίσης. Και όταν μιλάμε για ιδιωτικό χρέος, στην πραγματικότητα μιλάμε για μια οικογένεια που δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, για έναν επαγγελματία που προσπαθεί να κρατήσει όρθια την επιχείρησή του, για έναν πολίτη που δεν ζητά προνόμια αλλά μια δίκαιη δεύτερη ευκαιρία».
Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τα εξής δεδομένα για την οικονομία:
- Το ιδιωτικό χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ υποχώρησε στο 94,1% το 2024, πέφτοντας κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (121,4%).
- Τα «κόκκινα» δάνεια στις ελληνικές τράπεζες μειώθηκαν εντυπωσιακά από το 40% το 2019 σε επίπεδα κάτω του 3% σήμερα.
- Μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού έχουν επιτευχθεί πάνω από 62.000 ρυθμίσεις, που ξεπερνούν τα 19 δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας άνοδο 700% συγκριτικά με το 2022.
- Ο εξυπηρετούμενος δανεισμός διαμορφώνεται στα 179,2 δισ. ευρώ, έναντι 72,6 δισ. ευρώ του μη εξυπηρετούμενου.
Παράλληλα, ο υπουργός ανακοίνωσε τη μείωση του ορίου εισαγωγής στον εξωδικαστικό από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, τη δυνατότητα εξόφλησης χρεών προς Δημόσιο και Ταμεία σε έως 72 δόσεις, καθώς και την αύξηση του ακατάσχετου ορίου από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ.
«Παράλληλα, ενισχύουμε ουσιαστικά την προστασία της κύριας κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού. Ο εξωδικαστικός δίνει πλέον στον δανειολήπτη μια καθαρή και ρεαλιστική επιλογή: Μπορεί να προστατεύσει την πρώτη κατοικία του, ρευστοποιώντας τα υπόλοιπα περιουσιακά του στοιχεία, ώστε να επιτύχει μεγαλύτερο κούρεμα και χαμηλότερες δόσεις. Με αυτόν τον τρόπο αυξάνονται ουσιαστικά οι πιθανότητες να διατηρήσει το σπίτι του και να καταστήσει τη ρύθμισή του πραγματικά βιώσιμη», κατέληξε ο Κυριάκος Πιερρακάκης.