Γιατί χρειάζονται ιδιαίτερη φροντίδα
Το ξύλο είναι ένα πορώδες υλικό, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να απορροφά υγρασία, οσμές αλλά και μικρά υπολείμματα τροφών. Αυτός είναι και ο λόγος που μια ξύλινη κουτάλα μπορεί να διατηρεί, για παράδειγμα, τη μυρωδιά του σκόρδου ακόμη και μετά το πλύσιμο.
Για τον ίδιο λόγο χρειάζεται διαφορετική μεταχείριση από τα κοινά μαχαιροπίρουνα και τα μεταλλικά σκεύη.
Πώς πλένονται σωστά
Τα ξύλινα εργαλεία μαγειρικής, αλλά και όσα διαθέτουν ξύλινη λαβή, είναι προτιμότερο να πλένονται στο χέρι. Ιδανικά, ο καθαρισμός πρέπει να γίνεται αμέσως μετά τη χρήση τους, με ζεστό νερό και ένα ήπιο απορρυπαντικό πιάτων.
Για την αντιμετώπιση επίμονων οσμών, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ένας συνδυασμός μαγειρικής σόδας και λεμονιού. Αρχικά, πασπαλίζεται η επιφάνεια με λίγη σόδα και στη συνέχεια προστίθεται χυμός λεμονιού. Το μείγμα αφήνεται για λίγο πάνω στην κουτάλα και έπειτα ακολουθεί κανονικό πλύσιμο με ήπιο σαπούνι, καλό ξέπλυμα και πλήρες στέγνωμα.
Γιατί δεν πρέπει να μουλιάζουν
Ένα από τα βασικά λάθη στη φροντίδα των ξύλινων κουταλών είναι η παρατεταμένη παραμονή τους μέσα στο νερό. Επειδή το ξύλο απορροφά υγρασία, το συνεχές μούλιασμα μπορεί να προκαλέσει διόγκωση, φθορά ή ακόμη και ρωγμές.
Για τον ίδιο λόγο, καλό είναι να αποφεύγεται και το πλυντήριο πιάτων. Η υψηλή θερμοκρασία και η παρατεταμένη έκθεση στο νερό μπορούν να παραμορφώσουν το ξύλο, να το κάνουν να ραγίσει και να καταστρέψουν σταδιακά την επιφάνειά του.
Ποια ξύλα θεωρούνται καλύτερα
Οι ξύλινες κουτάλες κατασκευάζονται από διαφορετικά είδη ξυλείας. Μεταξύ των πιο ανθεκτικών επιλογών συγκαταλέγονται τα σκληρά ξύλα, όπως η οξιά, η κερασιά, ο σφένδαμος, η ελιά και η καρυδιά.
Η ποιότητα του ξύλου παίζει σημαντικό ρόλο στη διάρκεια ζωής του εργαλείου, όμως εξίσου σημαντικός είναι και ο τρόπος με τον οποίο καθαρίζεται και αποθηκεύεται.
Πότε πρέπει να αντικαθίστανται
Μια ξύλινη κουτάλα μπορεί να διατηρηθεί για αρκετά χρόνια, όμως δεν είναι καλό να χρησιμοποιείται επ' αόριστον. Ως γενικός κανόνας αναφέρεται η αντικατάστασή της περίπου κάθε πέντε χρόνια, καθώς με την πάροδο του χρόνου μπορεί να έχει απορροφήσει επίμονες οσμές, να έχει αλλάξει χρώμα ή να έχει παρουσιάσει σημαντική φθορά.
Το να δείχνει ελαφρώς ξεραμένη είναι αναμενόμενο με τη χρήση. Αν όμως εμφανιστούν βαθιές σχισμές, ρωγμές, σπασίματα ή έντονη παραμόρφωση, τότε η αντικατάσταση δεν θα πρέπει να καθυστερεί.
Οι φθαρμένες επιφάνειες και οι ρωγμές μπορούν να συγκρατούν υγρασία και υπολείμματα τροφών, γεγονός που δυσκολεύει τον αποτελεσματικό καθαρισμό τους. Επομένως, η κατάσταση της κουτάλας είναι σημαντικότερη από την ηλικία της όταν αποφασίζεται αν πρέπει να αποσυρθεί από την κουζίνα.