Σαν σήμερα, στις 9 Σεπτεμβρίου 2019, έφυγε από τη ζωή ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας. Επτά χρόνια μετά, ψάχνουμε πίσω από γνώριμες φωνές τραγούδια που έχουν τη δική του μουσική υπογραφή και δεν ξέραμε ότι τα είχε συνθέσει εκείνος. Ίσως, ακούγοντάς τα ξανά, να ανακαλύψουμε πόσα τραγούδια έχουμε αγαπήσει χωρίς να ξέρουμε ότι πίσω από τη μουσική τους βρίσκεται ο ίδιος.
«Το Φλασάκι» – Σάκης Μπουλάς
Αν υπάρχει τραγούδι που δύσκολα φανταζόμαστε με άλλη φωνή από εκείνη του Σάκη Μπουλά, είναι το «Φλασάκι». Κι όμως, πίσω από τη μουσική του βρίσκεται ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, ενώ τους στίχους έγραψε ο ίδιος ο Μπουλάς.
Το τραγούδι περιλαμβάνεται στο άλμπουμ «Η νύχτα θα το πει» και αποτελεί μία από τις συνεργασίες που δείχνουν πόσο διαφορετικά μπορούσε να κινηθεί ο Μαχαιρίτσας ως συνθέτης.Ο Μπουλάς του έδωσε τη δική του χαρακτηριστική ερμηνεία, με την αμεσότητα που τον ξεχώριζαν. Όμως η μουσική του Μαχαιρίτσα έχει εκείνη τη δύναμη που σε κάνει να επιστρέφεις στο τραγούδι και να το επεξεργάζεσαι ξανά και ξανά..
«Καληνύχτα» – Τάνια Τσανακλίδου
Από τον Σάκη Μπουλά περνάμε στην Τάνια Τσανακλίδου και σε ένα τραγούδι με τελείως διαφορετικό χρώμα. Η «Καληνύχτα» είναι ακόμη μία σύνθεση του Μαχαιρίτσα που έγινε γνωστή μέσα από μια άλλη, πολύ χαρακτηριστική φωνή.
Η ερμηνεία της Τσανακλίδου δίνει στο τραγούδι μια ιδιαίτερη θεατρικότητα και ευαισθησία, με αποτέλεσμα να είναι εύκολο να το συνδέσει κανείς πρώτα με την ερμηνεύτρια και μετά με τον συνθέτη. Αυτό όμως είναι το κοινό στοιχείο αυτών των τραγουδιών: ο Μαχαιρίτσας ήξερε να γράφει με τρόπο που άφηνε χώρο στον άλλον να τα κάνει δικά του.
«Είσαι η Ανακωχή μου» – Βίκυ Μοσχολιού
Το «Είσαι η Ανακωχή μου» έχει μουσική του Λαυρέντη Μαχαιρίτσα και στίχους της Δήμητρας Μπλίκα. Η Βίκυ Μοσχολιού ήταν εκείνη που το πρωτοτραγούδησε, το 2004, στο άλμπουμ «Βραδινό σινιάλο».
Ναι, κι όμως, ακόμη και η τεράστια Βίκυ Μοσχολιού έχει τραγουδήσει μουσική του Λαυρέντη Μαχαιρίτσα. Κι αυτό από μόνο του κάνει τη συγκεκριμένη συνεργασία ξεχωριστή. Ο Μαχαιρίτσας, με το πολύ συγκεκριμένο μουσικό ύφος που είχε ήδη διαμορφώσει, γράφει για μια ερμηνεύτρια που είχε τη δική της, τεράστια διαδρομή στο ελληνικό τραγούδι. Η Μοσχολιού, από την άλλη, παίρνει τη μελωδία και την περνά μέσα από τον δικό της τρόπο ερμηνείας, δίνοντάς της το βάρος και την αμεσότητα που χαρακτήριζαν τη φωνή της.
«Ο Παλιός Στρατιώτης» – Γιώργος Νταλάρας
Ο Γιώργος Νταλάρας μπορεί να αφήνει τη δική του, πολύ έντονη ερμηνευτική σφραγίδα στον «Παλιό Στρατιώτη», όμως η μουσική είναι του Λαυρέντη Μαχαιρίτσα και οι στίχοι του Ισαάκ Σούση. Το τραγούδι κυκλοφόρησε το 2001 στον δίσκο «Η άσφαλτος που τρέχει» και ήταν η πρώτη εκτέλεση του Νταλάρα.
Και εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της ιστορίας. Ο «Παλιός Στρατιώτης» είναι ένα από τα τραγούδια που δείχνουν την αγάπη του Μαχαιρίτσα για το λαϊκό τραγούδι, παρότι ο ίδιος είχε μεγαλώσει μουσικά με το ροκ. Σε συνέντευξή του, όταν ρωτήθηκε ακριβώς γι' αυτή τη στροφή σε πιο λαϊκές μελωδικές γραμμές, ανέφερε τον «Παλιό Στρατιώτη» μαζί με το «Πεθαίνω για σένα» και είπε πως του άρεσε να πειραματίζεται.
«Πεθαίνω για σένα» – Γιώργος Μαργαρίτης
Από αυτή τη λίστα, βέβαια, δεν θα μπορούσε να λείπει το «Πεθαίνω για σένα», ένα από τα τραγούδια που ανέδειξαν με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο τη λαϊκή πλευρά της γραφής του Μαχαιρίτσα. Το τραγούδι γράφτηκε για την ομώνυμη ταινία της Ελένης Ράντου και ο ίδιος ο Μαργαρίτης έχει αναφερθεί στη σημασία της συγκεκριμένης συνεργασίας, λέγοντας πως ο Λαυρέντης, μέσα από αυτό το τραγούδι, του άνοιξε ουσιαστικά τον δρόμο για μια νέα περίοδο στην πορεία του.
Από αυτή λοιπόν τη συνάντηση προκύπτει ένα τραγούδι που συνδυάζει τη μουσική ταυτότητα του Μαχαιρίτσα με τη βαθιά λαϊκή ερμηνεία του Γιώργου Μαργαρίτη. Το «Πεθαίνω για σένα» δείχνει πως ο Μαχαιρίτσας μπορούσε να κινείται με την ίδια άνεση και σε διαφορετικά μουσικά ιδιώματα, γράφοντας ένα τραγούδι που ταίριαξε απόλυτα στη φωνή και στο ύφος του ερμηνευτή του.
Αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της ιστορίας. Ο Μαχαιρίτσας ήταν μάγκας γιατί ήξερε να ανοίγει χώρο στη μουσική του: δεν έμενε μόνο στη δική του φωνή, αλλά μπορούσε να γράψει για διαφορετικούς καλλιτέχνες και να αφήσει κάθε τραγούδι να βρει τη δική του θέση στη μνήμη του κοινού. Γι’ αυτό θα μείνει πάντα στη μνήμη μας, όχι μόνο μέσα από τα τραγούδια που τραγουδήσαμε, αλλά κι εκείνα που νιώσαμε.
Η μουσική του δεν μένει μόνο στο μυαλό, περνάει στο σώμα, στο αυτί, στη φωνή και στις στιγμές μας, ακόμη κι όταν δεν θυμόμαστε πάντα ποιος βρίσκεται πίσω από αυτήν...
