Γιατί το μέλι μπορεί να διατηρηθεί για χρόνια
Το μέλι παρουσιάζει φυσική αντοχή απέναντι στην ανάπτυξη πολλών μικροοργανισμών. Η μεγάλη συγκέντρωση σακχάρων και η χαμηλή περιεκτικότητα σε υγρασία δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο τα βακτήρια δυσκολεύονται να αναπτυχθούν.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μπορούμε να το αφήνουμε οπουδήποτε και με οποιονδήποτε τρόπο. Η κακή αποθήκευση μπορεί να επιτρέψει την απορρόφηση υγρασίας και ξένων οσμών, γεγονός που ενδέχεται να οδηγήσει ακόμη και σε ζύμωση.
Ποιος είναι ο σωστός τρόπος αποθήκευσης
Το μέλι είναι υγροσκοπικό, δηλαδή έχει την ιδιότητα να απορροφά υγρασία από το περιβάλλον. Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό το δοχείο να κλείνει πολύ καλά.
Ένα γυάλινο βάζο με αεροστεγές καπάκι αποτελεί καλή επιλογή. Το γυαλί δεν επηρεάζει τη γεύση και το άρωμα του μελιού και βοηθά στην προστασία του από εξωτερικούς παράγοντες.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το σημείο όπου θα τοποθετήσουμε το βάζο. Ιδανικά, το μέλι πρέπει να παραμένει σε θερμοκρασία δωματίου, περίπου μεταξύ 18 και 24°C.
Καλό είναι να αποφεύγονται τα σημεία κοντά σε φούρνους, καλοριφέρ ή άλλες πηγές θερμότητας, καθώς και τα μέρη όπου υπάρχει έντονο ηλιακό φως ή υδρατμοί.
Η υπερβολική θερμότητα μπορεί να επηρεάσει ορισμένα από τα φυσικά χαρακτηριστικά και τα συστατικά του μελιού, ενώ η υγρασία αυξάνει τον κίνδυνο ζύμωσης.
Για τον ίδιο λόγο, το ψυγείο δεν είναι απαραίτητο για τη συντήρησή του. Οι χαμηλές θερμοκρασίες μπορούν, μάλιστα, να επιταχύνουν την κρυστάλλωση.
Μετά από κάθε χρήση, το καπάκι θα πρέπει να κλείνει καλά, ώστε να περιορίζεται η επαφή του προϊόντος με τον αέρα και την υγρασία.
Τι κάνουμε όταν το μέλι έχει ζαχαρώσει
Αν το μέλι έχει γίνει πιο συμπαγές και έχει χάσει τη ρευστή υφή του, δεν χρειάζεται να το πετάξετε. Η κρυστάλλωση είναι φυσιολογική και το μέλι μπορεί να επανέλθει στην αρχική του μορφή.
Μπορείτε να τοποθετήσετε το κλειστό γυάλινο βάζο μέσα σε ένα δοχείο με ζεστό νερό, σε θερμοκρασία περίπου 35-40°C. Αφήστε το για 15-30 λεπτά και, αν χρειάζεται, ανακατέψτε απαλά μέχρι να διαλυθούν οι κρύσταλλοι.
Καλό είναι να αποφεύγονται πολύ υψηλές θερμοκρασίες, καθώς και η χρήση φούρνου μικροκυμάτων ή άλλων συσκευών που θερμαίνουν απότομα το μέλι. Η έντονη θέρμανση μπορεί να επηρεάσει ευαίσθητα φυσικά συστατικά του.
Πότε το μέλι δεν πρέπει να καταναλωθεί
Υπάρχουν, ωστόσο, ορισμένες ενδείξεις που δεν σχετίζονται με την απλή κρυστάλλωση και θα πρέπει να μας κάνουν να απορρίψουμε το προϊόν.
Αν στην επιφάνεια του μελιού εμφανιστεί μούχλα, το βάζο δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί. Η παρουσία μούχλας δεν αποτελεί φυσιολογικό χαρακτηριστικό του μελιού και υποδηλώνει ότι έχει υπάρξει επιμόλυνση.
Εξίσου σημαντική είναι η μυρωδιά. Αν το μέλι αποκτήσει έντονα ξινή, δυσάρεστη ή ασυνήθιστη οσμή, είναι πιθανό να έχει ξεκινήσει διαδικασία ζύμωσης.
Μία χαρακτηριστική ένδειξη είναι και η μυρωδιά που θυμίζει μπύρα ή αλκοόλ. Σε αυτή την περίπτωση μπορεί να παρατηρηθούν μικρές φυσαλίδες ή αφρός στην επιφάνεια.
Γιατί το μέλι μπορεί να μυρίζει σαν μπύρα
Η ζύμωση προκαλείται από ζύμες που μπορούν να μετατρέψουν τα φυσικά σάκχαρα του μελιού σε αλκοόλη και διοξείδιο του άνθρακα. Πρόκειται για μια διαδικασία που θυμίζει εκείνη που χρησιμοποιείται στην παραγωγή αλκοολούχων ποτών.
Η αλλοίωση αυτή συνδέεται συνήθως με την παρουσία περισσότερης υγρασίας από την επιθυμητή, η οποία δημιουργεί ευνοϊκότερες συνθήκες για τη δράση των ζυμών.
Παρότι ένα ζυμωμένο μέλι δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα προκαλέσει πρόβλημα αν καταναλωθεί, η γεύση και η ποιότητά του έχουν πλέον αλλάξει σημαντικά. Για αυτό και δεν θεωρείται πλέον κατάλληλο για κανονική κατανάλωση.
Το βασικό συμπέρασμα είναι απλό: το μέλι που έχει κρυσταλλώσει δεν χρειάζεται να καταλήξει στα σκουπίδια. Αντίθετα, η μούχλα, η έντονα ξινή ή ασυνήθιστη μυρωδιά και τα σημάδια ζύμωσης είναι ενδείξεις που δεν πρέπει να αγνοούμε. Με σωστό, αεροστεγές κλείσιμο και αποθήκευση μακριά από θερμότητα, ήλιο και υγρασία, μπορούμε να διατηρήσουμε το μέλι σε καλή κατάσταση για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα.
