Η σχετική έρευνα δημοσιεύθηκε στο International Journal of Mathematical Education in Science and Technology και διαπίστωσε ότι το ChatGPT-4 δεν αξιοποίησε την καθιερωμένη γεωμετρική λύση του προβλήματος. Αντίθετα, επιχείρησε να το επιλύσει μέσω αλγεβρικών υπολογισμών, γεγονός που το οδήγησε σε λανθασμένα συμπεράσματα.
Το αρχαίο μαθηματικό δίλημμα του "Μένωνα"
Στον διάλογο του Πλάτωνα, ο Σωκράτης καλεί έναν νεαρό δούλο να βρει τρόπο ώστε να δημιουργήσει ένα τετράγωνο με διπλάσιο εμβαδόν από ένα ήδη υπάρχον. Ο μαθητής αρχικά θεωρεί ότι αρκεί να διπλασιάσει το μήκος των πλευρών, μια απάντηση που αποδεικνύεται λανθασμένη.
Μέσα από διαδοχικές ερωτήσεις και καθοδήγηση, ο Σωκράτης τον οδηγεί να ανακαλύψει ότι η σωστή λύση είναι να χρησιμοποιήσει ως πλευρά του νέου τετραγώνου τη διαγώνιο του αρχικού. Το συγκεκριμένο παράδειγμα θεωρείται από πολλούς ιστορικούς ως μία από τις πρώτες καταγεγραμμένες εφαρμογές της μαθηματικής διδασκαλίας.
Η δοκιμασία του ChatGPT
Οι ερευνητές αναπαρήγαγαν τη σωκρατική μέθοδο θέτοντας στο ChatGPT το ίδιο πρόβλημα μέσω διαλόγου. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, το μοντέλο παρουσίασε αρκετές αδυναμίες.
Αρχικά πρότεινε λανθασμένες απαντήσεις και ακολούθησε συλλογισμούς που θυμίζουν συνηθισμένα μαθητικά λάθη. Στη συνέχεια τροποποίησε την προσέγγισή του όταν δέχθηκε νέες ερωτήσεις, ενώ κατέληξε στη σωστή γεωμετρική λύση μόνο αφού οι ερευνητές εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους για τις προηγούμενες απαντήσεις του.
Όπως εξήγησε ο ερευνητής Nadav Marco, η συμπεριφορά του ChatGPT έμοιαζε περισσότερο με εκείνη ενός μαθητή που βασίζεται στην εμπειρία και στις εικασίες του παρά σε ήδη εδραιωμένη γνώση.
Τι σημαίνει αυτό για την εκπαίδευση
Τα ευρήματα της μελέτης ανοίγουν τη συζήτηση γύρω από τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη μαθησιακή διαδικασία. Σύμφωνα με τον μαθηματικό Αντρέα Στυλιανίδη, οι μαθητές δεν θα πρέπει να θεωρούν δεδομένο ότι οι αποδείξεις ή οι λύσεις που προτείνει ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης είναι πάντοτε σωστές, όπως συμβαίνει με το περιεχόμενο των εγκεκριμένων σχολικών εγχειριδίων.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο υποστήριξης της μάθησης, όμως δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη συστηματική διδασκαλία και την καθιερωμένη επιστημονική γνώση. Η αξιοποίηση των απαντήσεών της απαιτεί πάντα κριτική σκέψη και έλεγχο.
Όταν η τεχνητή νοημοσύνη μαθαίνει σαν άνθρωπος
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι το ChatGPT εμφάνισε χαρακτηριστικά που παραπέμπουν στον τρόπο με τον οποίο μαθαίνουν οι άνθρωποι. Πειραματίστηκε με διαφορετικές προσεγγίσεις, έκανε λάθη και αναθεώρησε τις απαντήσεις του καθώς λάμβανε νέα δεδομένα.
Το συγκεκριμένο εύρημα δείχνει ότι ακόμη και τα πιο εξελιγμένα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης δεν είναι αλάνθαστα. Αντίθετα, μπορούν να λειτουργήσουν ως εργαλεία που ενισχύουν τον διάλογο, την κριτική σκέψη και τη μαθηματική διερεύνηση, αρκεί οι χρήστες να αντιμετωπίζουν τις απαντήσεις τους με προσοχή και να μην τις θεωρούν αδιαμφισβήτητες.