Η ετυμολογική προέλευση της λέξης
Η λέξη συνδέεται με την αρχαία ελληνική "καινουργής", η οποία προκύπτει από τη σύνθεση των λέξεων «καινός» και "ἔργον". Με βάση αυτή την ετυμολογία, αρκετοί γλωσσολόγοι υποστηρίζουν ότι η γραφή με "γ" είναι η πιο ιστορικά τεκμηριωμένη μορφή.
Σύμφωνα με λεξικογράφους όπως ο Μπαμπινιώτης και ο Κριαράς, η παρουσία του «γ» αντανακλά την προέλευση της λέξης και διατηρεί τη μορφολογική της συνέχεια από την αρχαία ελληνική.
Η άλλη γλωσσική προσέγγιση
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν γλωσσικές προσεγγίσεις που δίνουν έμφαση στη σύγχρονη προφορά. Η λέξη στην καθημερινή ομιλία εκφέρεται χωρίς να ακούγεται το "γ", γεγονός που οδηγεί πολλούς στη γραφή "καινούριος".
Η συγκεκριμένη άποψη υποστηρίζεται από λεξικά που δίνουν μεγαλύτερη βαρύτητα στη φωνητική απόδοση της νέας ελληνικής, αγνοώντας σε κάποιο βαθμό την ετυμολογική καταγωγή.
Ένα γλωσσικό δίλημμα που παραμένει
Το ζήτημα δεν έχει πάψει να προκαλεί συζητήσεις, καθώς και οι δύο μορφές χρησιμοποιούνται ευρέως στην πράξη. Από τη μία πλευρά βρίσκεται η ιστορική και ετυμολογική προσέγγιση, ενώ από την άλλη η σύγχρονη φωνητική απλοποίηση.
Τελικά τι ισχύει;
Η λέξη αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της εξέλιξης της ελληνικής γλώσσας, όπου η ιστορία και η καθημερινή χρήση συχνά συνυπάρχουν παράλληλα. Το αποτέλεσμα είναι μια διπλή γραπτή πραγματικότητα, που αντικατοπτρίζει τη φυσική ροή και τις μεταβολές της γλώσσας στον χρόνο.