Διαβάζοντας ή βλέποντας οθόνη
Η τηλεόραση παρέχει έτοιμες εικόνες, ήχους και ιστορίες. Ο εγκέφαλος λειτουργεί κυρίως παθητικά, λαμβάνοντας πληροφορίες χωρίς να χρειάζεται να τις επεξεργαστεί βαθιά. Αντίθετα, το διάβασμα απαιτεί ενεργή συμμετοχή: οι λέξεις μετατρέπονται σε εικόνες, ήχους και συναισθήματα, ενώ κινητοποιούνται οι γλωσσικές και αισθητηριοκινητικές περιοχές του εγκεφάλου, σαν να βιώνουμε σωματικά τις σκηνές.
Μελέτες σε πάνω από 11.000 εφήβους έδειξαν ότι ο χρόνος που αφιερώνεται στην ανάγνωση σχετίζεται με καλύτερη γνωστική απόδοση και αύξηση της φλοιώδους περιοχής σε περιοχές σημαντικές για τη γλώσσα, τη λογική σκέψη και την προσοχή. Η τηλεόραση, αντίθετα, συνδέεται με μικρότερη γνωστική ανάπτυξη και περιορισμένη φλοιώδη ανάπτυξη.
Η μαγεία του μυθιστορήματος
Μια έρευνα του Πανεπιστημίου Emory με επικεφαλής τον Gregory Berns έδειξε ότι η ανάγνωση μυθιστορημάτων, αυξάνει τη συνδεσιμότητα του εγκεφάλου, ιδιαίτερα σε περιοχές που σχετίζονται με γλώσσα και αισθητηριοκινητική λειτουργία. Η ενίσχυση αυτή διατηρείται και μετά το πέρας της ανάγνωσης, λειτουργώντας σαν μια καθημερινή προπόνηση για τον εγκέφαλο.
Φαντασία και ενσυναίσθηση
Η ανάγνωση ενισχύει τη φαντασία και την ικανότητα να κατανοούμε τον εσωτερικό κόσμο των άλλων, εξασκώντας την ενσυναίσθηση. Αντίθετα, η συνεχής παρακολούθηση βίντεο περιορίζει τη νοητική απεικόνιση, μειώνοντας μακροπρόθεσμα την ικανότητα να φανταζόμαστε και να κατανοούμε τους άλλους.
