Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται και στην Ελλάδα μια νέα μορφή διαδικτυακής απάτης: emails που ισχυρίζονται ότι η κάμερα του laptop σου έχει χακαριστεί και απειλούν να δημοσιοποιήσουν «ντροπιαστικό» υλικό, αν δεν πληρώσεις.
Μην πανικοβάλλεσαι. Τα περισσότερα από αυτά τα μηνύματα είναι ψεύτικα και σχεδιάστηκαν για να σε πιέσουν να αντιδράσεις γρήγορα. Υπάρχουν τρόποι να εντοπίσεις και να αντιμετωπίσεις τέτοιες απάτες, καθώς και να ελέγξεις αν η webcam σου έχει όντως παραβιαστεί.
Τι είναι η απάτη τύπου sextortion
Οι λεγόμενες απάτες sextortion αποτελούν ένα είδος διαδικτυακού εκβιασμού: οι απατεώνες απειλούν ότι θα δημοσιοποιήσουν προσωπικό ή σεξουαλικό υλικό αν δεν πληρώσεις ή δεν ικανοποιήσεις τα αιτήματά τους.
Οποιοσδήποτε μπορεί να γίνει στόχος, ανεξάρτητα από τη δραστηριότητά του στο διαδίκτυο. Τα emails αυτά αποστέλλονται μαζικά και συχνά φαίνεται να προέρχονται ακόμη και από τον δικό σου λογαριασμό.
Ορισμένα περιλαμβάνουν προσωπικά στοιχεία από διαρροές δεδομένων στο dark web, όπως ονόματα, διευθύνσεις ή παλιούς κωδικούς. Οι απατεώνες χρησιμοποιούν τεχνικούς όρους για να κάνουν πιο πειστική την ιστορία τους και ισχυρίζονται ότι έχουν τον έλεγχο της webcam σου, ζητώντας πληρωμή για να μην μοιραστούν το υλικό.
Τι να κάνεις αν λάβεις τέτοιο email
- Μην ακολουθήσεις τις οδηγίες του εκβιαστή: Τα μηνύματα αυτά προσπαθούν να σε πιέσουν με στενές προθεσμίες.
- Κάνε έλεγχο με antivirus: Τρέξε πλήρη σάρωση με ενημερωμένο antivirus για πιθανό malware ή spyware.
- Ζήτησε βοήθεια αν διστάζεις: Μην αφήνεις τον κοινωνικό φόβο να σε αποτρέψει από το να μιλήσεις σε οικογένεια ή φίλους.
- Ανάφερε το email ως απάτη: Σήμανε το μήνυμα ως spam ή phishing στον πάροχό σου, ώστε παρόμοια emails να μεταφέρονται αυτόματα στον φάκελο Ανεπιθύμητα στο μέλλον.
Πρακτικοί τρόποι να προστατέψεις την webcam σου
1. Έλεγξε αν η κάμερα είναι ενεργή
- Windows: Ελέγξτε τη γραμμή εργασιών για το εικονίδιο της κάμερας και περιορίστε την πρόσβαση μέσω Ρυθμίσεις > Απόρρητο > Κάμερα.
- macOS: Το πράσινο φωτάκι δίπλα στην κάμερα υποδεικνύει ενεργή χρήση, ενώ η εφαρμογή που την χρησιμοποιεί φαίνεται στις Ρυθμίσεις συστήματος > Απόρρητο & ασφάλεια > Κάμερα.
2. Αποσύνδεση από το internet (μόνο σε περίπτωση υποψίας παραβίασης)
- Αποσύνδεσε το καλώδιο Ethernet ή απενεργοποίησε το Wi-Fi για να σταματήσεις τυχόν αποστολή δεδομένων.
- Τρέξε ξανά πλήρη σάρωση με antivirus. Αν ανιχνευτεί malware, κράτησε τη συσκευή offline μέχρι καθαρισμού ή επαγγελματικού ελέγχου.
3. Κάλυψε τη κάμερα όταν δεν τη χρησιμοποιείς
- Ορισμένες webcams διαθέτουν φυσικό διακόπτη ή κάλυμμα. Αν όχι, χρησιμοποίησε ταινία, αυτοκόλλητο ή post-it πάνω στον φακό.
