Κάθε Ιανουάριο, όταν οι βιτρίνες των boulangeries και pâtisseries γεμίζουν με χρυσαφένιες πίτες, ένα γλυκό κλέβει σταθερά την παράσταση στη Γαλλία: η Galette des Rois, η περίφημη «πίτα των βασιλιάδων». Δεν πρόκειται απλώς για ένα επιδόρπιο. Είναι ένα έθιμο με βαθύ θρησκευτικό και ιστορικό συμβολισμό, που μετατρέπεται κάθε χρόνο σε κοινή εμπειρία για οικογένειες και παρέες.
Η galette συνδέεται παραδοσιακά με τα Θεοφάνια (Épiphanie) της 6ης Ιανουαρίου, αν και στην πράξη καταναλώνεται καθ’ όλη τη διάρκεια του μήνα. Στη βόρεια Γαλλία κυριαρχεί η εκδοχή με φύλλο σφολιάτας γεμισμένο με frangipane, τη βελούδινη κρέμα αμυγδάλου, ενώ στον νότο συναντά κανείς το gâteau des rois, μια αρωματική brioche με ζάχαρη ή ζαχαρωμένα φρούτα. Διαφορετικές γεύσεις, ίδιος συμβολισμός.
Η καρδιά του εθίμου κρύβεται στη fève, ένα μικρό αντικείμενο που τοποθετείται μέσα στην πίτα πριν από το ψήσιμο. Αρχικά ήταν απλώς ένα φασόλι· σήμερα όμως παίρνει τη μορφή μικρών πορσελάνινων φιγούρων, συχνά συλλεκτικών. Όπως το φλουρί στη βασιλόπιτα, έτσι και η fève μετατρέπει το κόψιμο της galette σε παιχνίδι τύχης.
Το σερβίρισμα ακολουθεί συγκεκριμένο τελετουργικό. Παραδοσιακά, το μικρότερο μέλος της παρέας κάθεται κάτω από το τραπέζι και ορίζει τυχαία σε ποιον αντιστοιχεί κάθε κομμάτι, ώστε να αποφευχθεί κάθε υποψία μεροληψίας. Εκείνος που θα βρει τη fève ανακηρύσσεται βασιλιάς ή βασίλισσα της ημέρας και φορά το χάρτινο στέμμα που συνοδεύει σχεδόν πάντα την πίτα. Μια απλή χειρονομία που γεμίζει το τραπέζι γέλια και προσμονή.
Οι ρίζες της galette χάνονται στον χρόνο. Το έθιμο ανάγεται στη Ρωμαϊκή εποχή και τα Saturnalia, όταν ένας τυχερός γινόταν «βασιλιάς για μία ημέρα». Με τον Μεσαίωνα, η πρακτική αυτή ενσωματώθηκε στη χριστιανική παράδοση των Θεοφανίων, αποκτώντας το νόημα που γνωρίζουμε σήμερα. Έτσι, η galette des rois έγινε ένα σπάνιο κράμα πίστης, λαϊκής γιορτής και γαστρονομικής απόλαυσης.
Στη σύγχρονη Γαλλία, η galette δεν περιορίζεται σε μία μόνο μέρα. Πολλοί την απολαμβάνουν ξανά και ξανά μέσα στον Ιανουάριο, σε σπίτια, γραφεία και σχολεία, επιβεβαιώνοντας ότι κάποια έθιμα επιβιώνουν γιατί καταφέρνουν να είναι ταυτόχρονα απλά και μαγικά.
Κλασική Συνταγή για Galette des Rois (8 μερίδες)
Υλικά
Για τη galette:
- 2 φύλλα φύλλο σφολιάτας έτοιμο
- 1 fève (μικρή φιγούρα ή σπόρος)
- 1 αυγό για άλειμμα
Για τη γέμιση frangipane:
- 125 γρ βούτυρο μαλακό
- 125 γρ ζάχαρη
- 125 γρ αλεσμένα αμύγδαλα
- 2 αυγά
- 1 κουταλιά της σούπας ρούμι (προαιρετικά)
- Μια πρέζα αλάτι
Για όσους θέλουν να τη δοκιμάσουν στο σπίτι, η κλασική galette des rois με frangipane φτιάχνεται με δύο φύλλα σφολιάτας, μια πλούσια κρέμα από βούτυρο, ζάχαρη, αλεσμένα αμύγδαλα και αυγά, και φυσικά τη fève κρυμμένη διακριτικά στη γέμιση. Ψήνεται μέχρι να ροδίσει και σερβίρεται ζεστή ή χλιαρή, πάντα με το στέμμα δίπλα.
Γιατί, στο τέλος, η galette des rois δεν είναι απλώς ένα γλυκό. Είναι μια μικρή γιορτή που κάνει τον Ιανουάριο να μοιάζει λιγότερο χειμώνας και περισσότερο βασίλειο.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Από ποια ώρα θα βρέχει σήμερα Τετάρτη στην Αττική
Παν.Αιγαίου: Νέα Μοριοδοτούμενα σεμινάρια για Εκπαιδευτικούς με Υποτροφίες έως 7/2
Alfavita Newsroom